15 تامىز, 2015

مىندەت – ەڭبەككەرلەر مۇددەسىن قورعاۋ

320 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

122 (15)

ەلوردادا «قازاقستاننىڭ كاسىپوداقتارى: ينستيتۋتتىق رەفورمالار جانە ترانسفورماتسيا» تاقىرىبىندا «ەكسپەرت» كلۋبىنىڭ كەزەكتى وتىرىسى ءوتتى. بۇل جولى قوعامدا قىزۋ تالقىعا ءتۇسىپ وتىرعان ترانسفورماتسيا ماسەلەسىنە وراي كاسىپوداقتار فەدەراتسياسىنىڭ وكىلدەرى پىكىر الماستى.

جيىنعا تەمىرجولشىلار كاسىپوداعىنىڭ توراعاسى ورازعالي احمەتباەۆ, «قازمۇنايگاز» اق كاسىپوداق توراعاسى سۇلتان قاليەۆ, ەنەرگەتيكتەر كاسىپوداعىنىڭ وكىلى رۇستەم نۇركەن, تاعى باسقالار قاتىستى.

مەملەكەت باسشىسى «قازاقستاننىڭ الەۋمەتتىك جاڭعىرتىلۋى: جالپىعا ورتاق ەڭبەك قوعامىنا قاراي 20 قادام» اتتى تۇجىرىمداماسىندا ءبىزدىڭ الدىمىزعا قوعامىمىزدى الەۋمەتتىك دامىتۋ دەڭگەيىن ارتتىرۋ بويىنشا اۋقىمدى ماقساتتار مەن مىندەتتەر قويعان بولاتىن. الەۋمەتتىك جاڭعىرتۋ ەڭبەك قاتىناستارىنىڭ مادەنيەتىن ەسەلەۋدى تالاپ ەتەتىن بولعاندىقتان, ەلىمىزدە كاسىپوداق قوزعالىسىن جاڭعىرتۋ بارىنشا باتىل تۇردە جۇزەگە اسۋى ءتيىس-اق. بۇل رەتتە ەلباسىنىڭ كاسىپوداقتار قوزعالىسىنا اسا ءمان بەرىپ وتىرعاندىعى بەكەر ەمەس. حالىق پەن بيلىكتى بايلانىستىرۋشى, نەگىزگى مىندەتى قىزمەت پەن جۇمىس بەرۋشىنىڭ اراسىندا تۋىندايتىن ماسەلەلەردى ۋاقىتىندا شەشۋ بولىپ تابىلاتىن كاسىپوداقتىڭ ءرولى بۇل ارالىقتا ۇلكەن ەكەندىگىن اتاپ ءوتۋ شارت. سول سەبەپتى, كاسىپورىنداردىڭ كاسىپوداق ۇيىمدارى بارلىق تاراپتارمەن تىعىز ىنتىماقتاستىق ورناتۋى كەرەك. ايتار بولساق, قىزمەتكەرلەردىڭ ەڭبەك قۇقىقتارىن قورعاۋعا باعىتتالعان الەۋمەتتىك ديالوگتىڭ جاڭا نىساندارىن دامىتۋ ماڭىزدى. وسىعان وراي جيىن بارىسىندا كلۋب جەتەكشىسى نۇرلان ەرىمبەتوۆ ولاردىڭ قوعامداعى ءرولى مەن جۇمىس بەرۋشى جانە جۇمىسشى اراسىنداعى ءىس-قيمىل تەتىگى قالاي بولۋ قاجەتتىگى جونىندە ماماندارعا سۇراق قويدى. سونىمەن قاتار, جاقىن ارادا قوزعالىپ جاتقان, بولجالىنعان ەڭبەك كودەكسىنە تۇزەتۋلەر ەنگىزىلۋى مۇمكىندىگىنە بايلانىستى قىزمەتكەرلەر اراسىندا داۋ بولىپ, تولاسسىز حاتتار جولدانىپ وتىرعاندىعىن قوسا ايتتى. بۇل ساۋالعا جاۋاپ بەرگەن كاسىپوداق وكىلى و.احمەتباەۆ وزدەرىنىڭ تاراپتان, ياعني تەمىرجولشىلار اراسىندا بۇل ماسەلەنىڭ ايتارلىقتاي وزەكتى بولىپ وتىرماعاندىعىن ايتتى. دەگەنمەن, قازاقستاندىق تەمىرجولشىلاردىڭ جۇمىس اپتاسى قىسقاراتىندىعىن مالىمدەدى. بۇل رەتتە ەندى ولار 4 كۇندىك جۇمىس كەستەسىنە كوشپەك. ونىڭ ايتۋى بويىنشا, الەمدەگى كۇردەلى ەكونوميكالىق احۋالعا بايلانىستى شويىن جولمەن تاسىمالداناتىن تاۋارعا دەگەن سۇرانىس ازايىپ, تاسىمال سالاسىنان تۇسەتىن قارجى كۇرت كەمىگەن. سول سەبەپتى, جۇمىسشىلاردى قىسقارتپاي-اق, جۇمىس ۋاقىتىن شەگەرە وتىرىپ, بۇل ماسەلەنىڭ شەشىمى تابىلعاندىعىن تىلگە تيەك ەتتى. بۇل رەتتە س.قاليەۆ ەڭبەك كودەكسىنىڭ قيىن جاعدايلارعا بايلانىستى وزگەرتۋدى تالاپ ەتەتىندىگىن اتاي وتىرىپ, دەگەنمەن, ونىڭ باستى فۋنكتسياسى مۇددەلەردىڭ بالانسى بولۋى قاجەتتىگىن تۇسپالدادى. سونىمەن قاتار, جاڭادان جاسالىنباق ەڭبەك كودەك­سىنە «حالىق تىلەگىنە قارسى» دەگەن باعاسىن بەردى. ونىڭ ايتۋى بويىنشا, ۇستەمە ەڭبەكاقى 1,25 كوەففيتسيەنتىنە دەيىن تومەندەمەۋى ءتيىس. ال ونىڭ كورسەتكىشى 1,5-2 بولىپ قالۋى قاجەت. سونداي-اق, كاسىپوداق باسشىلارى جۇمىسكەرلەردىڭ بۇل ماسەلەنى اۋىر قابىلداپ وتىرعانىمەن اسا تەرىس جاعدايلاردىڭ جوقتىعىنا سەندىردى. وسى ورايدا ەنەرگەتيكتەر كاسىپوداعىنىڭ وكىلى ەڭبەك كودەكسىندەگى وزگەرتۋلەر بويىنشا جۇمىستان شىعارۋعا سەبەپتەردىڭ 19 بەن 26 ارالىعىندا بولىپ, ۇستەمە ەڭبەكاقىنىڭ ازايتىلۋى قىزمەتكەرلەردىڭ كوڭىلىنەن شىقپاي وتىرعاندىعىن دا جاسىرمادى. بۇل ورايدا جينالىس بارىسىندا الەۋمەتتىك سەرىكتەستىك ورتالىعى «سامۇرىق-قازىنا» اق كاسىپوداق ۇيىمىمەن بىرلەسە وتىرىپ, ەڭبەككەرلەردىڭ قۇقىعى مەن مۇددەلەرىنە بايلانىستى ماسەلەلەردى قاداعالاپ وتىراتىندىعى ءسوز بولدى.

ەلميرا ماتىباەۆا, «ەگەمەن قازاقستان».

سوڭعى جاڭالىقتار