جەر ءجانناتى جەتىسۋ جەرىنىڭ قۇيقالى ءھام تاڭعاجايىپ تاماشا تابيعاتىمەن تالايلاردى تامسانتقان ءوڭىرى – الاكول اۋدانىنىڭ اۋماعى الماتى وبلىسىنىڭ ەكونوميكالىق تۇرعىدان ورلەپ-وسۋىنە دە بۇل اۋدان وزىندىك ۇلەسىن قوسىپ كەلە جاتقانى شىندىق. تاعى باسا ايتار ماسەلە – تۇرعىندارى نەگىزىنەن باي, قۋاتتى ءومىر سۇرەدى. قاشاندا توقشىلىق بولعان جەردە تىنىشتىق ورناپ, ساقتالاتىنى دا اقيقات ەمەس پە؟! سان سالانى قامتىعان مەملەكەتتىك باعدارلامالار دا بۇل وڭىردە بەلگىلەنگەن مەرزىمىندە ءارى زاڭناما تالابىنا ساي اتقارىلۋدا. مىنە, الاكول اۋدانىنىڭ اكىمى الىبەك جاقانباەۆپەن اڭگىمەمىز وسى باعىتتا وربىگەن ەدى.
– الىبەك اسكەربەك ۇلى, اۋەلگى اڭگىمەنى اۋداننىڭ ەكونوميكالىق دامۋ كورسەتكىشتەرى تۋرالى ايتۋدان باستاساڭىز.
– مەملەكەتتىك ساياساتقا ساي ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا الاكول اۋدانىنىڭ دوستىق كەنتىندە مۇناي ونىمدەرىن وندىرەتىن ءوندىرىس ورنى ىسكە قوسىلعان ەدى. جالپى قۇنى 4,7 ملرد.تەڭگەنى قۇرايتىن وسى «دوستىق رەفاينەري» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنە تيەسىلى زاۋىت بۇل كۇندەرى توقتاۋسىز جۇمىس ىستەپ تۇر. اتالعان باعدارلاما اياسىندا 2010 جىلدىڭ قازان ايىندا ءوز جۇمىسىن باستاعان وندىرىستە 110 تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلىپ, 4,0 ملرد. تەڭگەگە جۋىق ينۆەستيتسيا تارتىلدى. كاسىپورىننىڭ 2011 جىلى تولىق جىلدىق قۋاتى – 500 مىڭ تونناعا جەتتى. ءسويتىپ, 517 مىڭ توننا مۇناي ونىمدەرىن ءوندىرىپ, جالپى اۋدانىمىزداعى ونەركاسىپ ونىمدەرى كولەمىنىڭ 64 پايىزىن قۇرادى. تۇتاستاي العاندا, 2012 جىلى الاكول اۋدانى بويىنشا بارلىق ونەركاسىپ ونىمدەرىنىڭ كولەمى 12474 ملن. تەڭگە بولىپ, جالپى ءتۇسىمنىڭ 71 پايىزىن قۇراسا, سول قاراجاتتىڭ 8 ملرد. 940 ملن.تەڭگەسى مۇناي ونىمدەرىنىڭ ۇلەسىنە ءتيىپ, پايىزدىق كورسەتكىشتىڭ 77 پايىزى بولدى. قازىرگى ۋاقىتتا اتالعان كاسىپورىن مۇناي ونىمدەرىن تاسىمالداۋ قىزمەتى سالاسىنا اۋىسىپ, جۇمىسىن جالعاستىرۋدا.
ۇستىمىزدەگى جىلى ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇرالدارىن شىعاراتىن «سەلبەسۋ اگرو» جشس زاۋىتى وڭىرلىك يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا ەنگىزىلىپ, قۇرىلىس جۇمىستارى ءجۇرگىزىلۋدە. بۇل زاۋىت ىسكە قوسىلعاندا اۋدان ەكونوميكاسىنا, بىرىنشىدەن, 1 ملرد.تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتۋ, ەكىنشىدەن, قۇرىلىس كەزىندە 50 ادام جانە قولدانىسقا بەرىلگەن كەزدە 50 ادام تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى, ۇشىنشىدەن, اۋداننىڭ 1000 گەكتار جەرگە تۇقىم سەبىلگەن القابىن تامشىلاتىپ سۋارۋ ادىسىمەن نارلەندىرۋ قامتاماسىز ەتىلەتىن بولادى.
– ال اگرارلىق سەكتوردىڭ جەتىستىگى قانداي؟
– اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ جالپى ءونىمى بىلتىرعى جىلى 23,7 ملرد. تەڭگەگە جەتىپ, ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 123,2 پايىزعا ارتتى. ناقتى كولەم كورسەتكىشى 100,8%-دى قۇرادى.
بيىل بۇل سالا ءونىمى 25,3 ملرد. تەڭگەگە جوسپارلانىپ, العاشقى توقساننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الىنعان مالىمەتكە سۇيەنسەك, 1,8 ملرد. تەڭگەنى قۇراپ, وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 101,5 پايىزعا ارتتى. اۋدان بويىنشا ەگىستىك جەرلەردى يگەرۋدىڭ كولەمى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. 2014 جىلى جالپى ەگىس كولەمى 78679 گەكتار جەرگە جەتىپ, باعدارلاماداعى 74866 گا.-دان 3813 گا.-عا ارتىپ وتىر.ۇستىمىزدەگى جىلى 78725 گا. قۇرايدى دەپ جوسپارلانۋدا.
اۋداننىڭ مال شارۋاشىلىعى دا تۇراقتى دامۋدا. سەلەكتسيالىق جۇمىستار مەن مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋ جۇمىستارىنا كاسىبي تۇرعىدا ءجىتى كوڭىل ءبولىپ, باسا نازار اۋدارعان ەدىك, سونىڭ ناتيجەسىندە اسىل تۇقىمدى مال ۇلەسى جىلدان-جىلعا ءوسىپ كەلەدى. اسىل تۇقىمدى ءىرى قارا مالى 10107 باسقا جەتىپ, بارلىق مال باسىنىڭ 27 پايىزىن; قازاقى بيازى ءجۇندى قوي 61325 باس (38,7%), جىلقى 3727 باس نەمەسە بارلىق مال باسىنىڭ 23,3 پايىزىن قۇراپ وتىر. 2011-2014 جىلدارعا شارۋا قوجالىعىن قۇرۋ 1443 باسقا ورىندالدى. ال اعىمداعى جىلعا 655 باس مال بولجانۋدا.
«ءىرى قارا مالى ەتىنىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن ارتتىرۋ» باعدارلاماسىن ورىنداۋ بارىسىندا 2011-2014 جىلدارى بارلىعى 5832 باسقا ورىندالىپ, رەپرودۋكتور شارۋاشىلىعىن قۇرۋ تاپسىرماسى (2011-2014 جىلعا جوسپار 1450 باس) 402 پايىزعا ورىندالدى. 4 شارۋاشىلىق قۇرىلىمدارىندا قۋاتتىلىعى 1100 باسقا ارنالعان ءىرى قارا مالىن بورداقىلاۋ الاڭدارى جۇمىس جاساۋدا. اعىمداعى جىلى 400 باسقا ارنالعان مال بورداقىلاۋ الاڭى ىسكە قوسىلادى. «التىن اسىق» باعدارلاماسى اياسىندا 320 باسقا جانە «قۇلان» باعدارلاماسى 870 باسقا نەمەسە 5,7 ەسەگە ارتىق ورىندالدى.
– ەكونوميكانىڭ نەگىزگى كىرىس كوزى بولىپ سانالاتىن ءوندىرىس سالاسىندا وسىعان دەيىن ىستەلگەن جانە بۇگىنگى تاڭدا اتقارىلىپ جاتقان, الداعى ۋاقىتقا جوسپارلانعان جۇمىستارعا دا توقتالساڭىز.
– ونەركاسىپ سالاسىندا بىلتىرعى جىلى 4 ملرد. 954,7 ملن. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلدى, ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 100 پايىزعا ورىندالدى.
ۇستىمىزدەگى جىلى ونەركاسىپ ونىمدەرى كولەمىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ىسكە اسىرىلاتىن ۆارەنە جانە بال قوراپتاۋ تسەحتارىن اشۋ, ءسۇت وڭدەۋ زاۋىتىن كەڭەيتۋ, نان ونىمدەرىن شىعاراتىن ناۋبايحانا, «دوستىق گازتەرمينال» سەرىكتەستىگىنىڭ گاز تولتىرۋ پۋنكتى, «دوستىق تەنگري» كاسىپورنىنىڭ لوگيستيكالىق ورتالىعى قۇرىلىسى, «اگريمەر اۆتو» سەرىكتەستىگىنىڭ ءداندى داقىلداردى قابىلداۋ, ساقتاۋ جانە تيەۋ جوباسى, «سەلبەسۋاگرو» سەرىكتەستىگىنىڭ تامشىلاتىپ سۋارۋ قوندىرعىلارىن شىعاراتىن شاعىن زاۋىتىن سالۋ, «الاكول جولدارى» سەرىكتەستىگىنىڭ اسفالت جانە «الاكول رايحان» سەرىكتەستىگىنىڭ كىرپىش زاۋىتىن ىسكە قوسۋ ارقىلى ونەركاسىپ ءونىمىن 5,2 ملرد. تەڭگەگە دەيىن جەتكىزىپ, 296 تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارىمىزدا بار.
سونىمەن قاتار, 2015-2018 جىلدارى اۋداننىڭ دامۋ جوسپارىنا كىرگەن «ارحارلى ءمايبۇيرەك» سەرىكتەستىگىنىڭ ەت وڭدەۋ كومبيناتى مەن مال بورداقىلاۋ الاڭىنىڭ قۇرىلىسى, «جەتىسۋ گيدرو» سەرىكتەستىگىنىڭ تەنتەك وزەنىنىڭ بويىنداعى توڭكەرىس-1 سۋ ەلەكتر ستانساسىنىڭ, «ۆەس سايكان» سەرىكتەستىگىنىڭ جانە «ەنەرگوماش» كاسىپورنىنىڭ جوڭعار قاقپاسىنا جەل ەلەكتر ستانسالارىنىڭ قۇرىلىسى ىسكە اسقان جاعدايدا, ونەركاسىپ ءونىمى كولەمى 2018 جىلعا ەكى ەسەگە, ياعني 10 ملرد.تەڭگەگە جەتىپ, 226 تۇراقتى جۇمىس ورنىن اشۋدى بولجاپ قانا قويماي, ناقتى ارەكەت ەتۋدەمىز.
بىلتىرعى جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا اۋدانعا 15,2 ملرد. تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلدى. بۇل كورسەتكىش ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 108,1%-دى قۇراپ, 1138 ملن. تەڭگەگە ءوستى. تارتىلعان ينۆەستيتسيالاردىڭ زاتتاي يندەكسى 104 پايىزدى قۇرادى.
اعىمداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 810,7 ملن.تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلىپ (2014 جىلى 656 ملن.تەڭگە), زاتتاي يندەكسى 118,3 پايىز بولدى.
ەلباسى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ باستى باسىمدىعى رەتىندە كاسىپكەرلىكتىڭ دامۋىنا باسا نازار اۋدارىپ وتىرعاندىقتان, 2014 جىلى كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىمەن 1,7 ملرد. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلىپ, 2013 جىلمەن سالىستىرعاندا 251 ملن. تەڭگەگە ارتتى, بيۋدجەتكە 438,5 ملن. تەڭگەنىڭ سالىعى ءتۇستى. بۇل سالادا 15922 ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. بيىلعى جىلدىڭ 3 ايىندا 729,5 ملن. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلىپ, وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 114,3 پايىزعا ارتتى. جالپى, بيۋدجەتكە 175,2 ملن. تەڭگە ءتۇستى.
– مەملەكەتتىك تالاپقا ساي تۇرعىن ءۇي سالۋ, پايدالانۋعا بەرۋ ماسەلەسى تۋرالى نە ايتاسىز؟
– 2014 جىلى جالپى كولەمى 17869 شارشى مەتردى قۇرايتىن تۇرعىن ءۇي سالىنىپ, جوسپار 175 پايىزعا ورىندالدى. قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 106 پايىزعا ءوسىپ 8,3 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. بيىلعى جىلدىڭ العاشقى توقسانى بويىنشا كىرىسكە الىنعان ءۇيلەر وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 120,8 پايىزعا ءوسىپ, 2800 شارشى مەترگە جەتتى. قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى 116,1 پايىزعا ارتتى (682 ملن. تەڭگە).
«قولجەتىمدى باسپانا-2020» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا 238 ملن. تەڭگەگە بۇلاقتى اۋىلىنداعى 40 پاتەرلى تۇرعىن ءۇيدىڭ جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جانە 72,0 ملن.تەڭگەگە ءۇشارال قالاسىندا 10 كوممۋنالدىق ءۇيدىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى كەستەگە سايكەس اتقارىلىپ, قولدانىسقا بەرىلدى.
بيىلعى جىلى اتالعان باعدارلامانى ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا قابانباي اۋىلىندا 10 جالدامالى تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپارلانۋدا.
– الاكول ءوڭىرى تۋرالى ءسوز قوزعالعاندا, تۋريزم تۋرالى ايتپاي كەتۋگە بولماس...
– تۋريزم سالاسى بويىنشا اۋداندا 92 تۋريستىك نىسان جۇمىس ىستەيدى. كول جاعالاۋلارىندا ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ءۇشىن زاڭناما شەڭبەرىندە ناقتى ءىس-شارالار جۇرگىزىلۋدە. دەمالىس ايماقتارىنا اپاراتىن جولداردى جوندەۋ جۇمىستارى جوسپارلانۋدا. جولدىڭ ۇزاقتىعى 23 شاقىرىم بولادى. 2014 جىلى جالپى قۇنى 623 ملن. تەڭگەلىك دەمالىس ايماقتارىن ەلەكتر قۋاتىمەن قامتاماسىز ەتۋ جوباسىنىڭ 200 ملن. تەڭگەسى يگەرىلىپ, 2015 جىلى 423 ملن. تەڭگە ءبولىنۋ جوسپارلانعان. الاكول كولىنىڭ جاعاسىندا 578 ملن. تەڭگەگە 6 دەمالىس ورنى سالىنادى دەپ جوسپارلانعان.
اڭگىمەلەسكەن نۇربول الدىباەۆ, «ەگەمەن قازاقستان».
الماتى وبلىسى.
– الىبەك اسكەربەك ۇلى, اۋەلگى اڭگىمەنى اۋداننىڭ ەكونوميكالىق دامۋ كورسەتكىشتەرى تۋرالى ايتۋدان باستاساڭىز.
– مەملەكەتتىك ساياساتقا ساي ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا الاكول اۋدانىنىڭ دوستىق كەنتىندە مۇناي ونىمدەرىن وندىرەتىن ءوندىرىس ورنى ىسكە قوسىلعان ەدى. جالپى قۇنى 4,7 ملرد.تەڭگەنى قۇرايتىن وسى «دوستىق رەفاينەري» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگىنە تيەسىلى زاۋىت بۇل كۇندەرى توقتاۋسىز جۇمىس ىستەپ تۇر. اتالعان باعدارلاما اياسىندا 2010 جىلدىڭ قازان ايىندا ءوز جۇمىسىن باستاعان وندىرىستە 110 تۇراقتى جۇمىس ورنى اشىلىپ, 4,0 ملرد. تەڭگەگە جۋىق ينۆەستيتسيا تارتىلدى. كاسىپورىننىڭ 2011 جىلى تولىق جىلدىق قۋاتى – 500 مىڭ تونناعا جەتتى. ءسويتىپ, 517 مىڭ توننا مۇناي ونىمدەرىن ءوندىرىپ, جالپى اۋدانىمىزداعى ونەركاسىپ ونىمدەرى كولەمىنىڭ 64 پايىزىن قۇرادى. تۇتاستاي العاندا, 2012 جىلى الاكول اۋدانى بويىنشا بارلىق ونەركاسىپ ونىمدەرىنىڭ كولەمى 12474 ملن. تەڭگە بولىپ, جالپى ءتۇسىمنىڭ 71 پايىزىن قۇراسا, سول قاراجاتتىڭ 8 ملرد. 940 ملن.تەڭگەسى مۇناي ونىمدەرىنىڭ ۇلەسىنە ءتيىپ, پايىزدىق كورسەتكىشتىڭ 77 پايىزى بولدى. قازىرگى ۋاقىتتا اتالعان كاسىپورىن مۇناي ونىمدەرىن تاسىمالداۋ قىزمەتى سالاسىنا اۋىسىپ, جۇمىسىن جالعاستىرۋدا.
ۇستىمىزدەگى جىلى ۇدەمەلى يندۋستريالىق-يننوۆاتسيالىق دامۋ مەملەكەتتىك باعدارلاماسى اياسىندا تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇرالدارىن شىعاراتىن «سەلبەسۋ اگرو» جشس زاۋىتى وڭىرلىك يندۋستريالاندىرۋ كارتاسىنا ەنگىزىلىپ, قۇرىلىس جۇمىستارى ءجۇرگىزىلۋدە. بۇل زاۋىت ىسكە قوسىلعاندا اۋدان ەكونوميكاسىنا, بىرىنشىدەن, 1 ملرد.تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتۋ, ەكىنشىدەن, قۇرىلىس كەزىندە 50 ادام جانە قولدانىسقا بەرىلگەن كەزدە 50 ادام تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتىلەدى, ۇشىنشىدەن, اۋداننىڭ 1000 گەكتار جەرگە تۇقىم سەبىلگەن القابىن تامشىلاتىپ سۋارۋ ادىسىمەن نارلەندىرۋ قامتاماسىز ەتىلەتىن بولادى.
– ال اگرارلىق سەكتوردىڭ جەتىستىگى قانداي؟
– اۋىل شارۋاشىلىعى سالاسىنىڭ جالپى ءونىمى بىلتىرعى جىلى 23,7 ملرد. تەڭگەگە جەتىپ, ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 123,2 پايىزعا ارتتى. ناقتى كولەم كورسەتكىشى 100,8%-دى قۇرادى.
بيىل بۇل سالا ءونىمى 25,3 ملرد. تەڭگەگە جوسپارلانىپ, العاشقى توقساننىڭ قورىتىندىسى بويىنشا الىنعان مالىمەتكە سۇيەنسەك, 1,8 ملرد. تەڭگەنى قۇراپ, وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 101,5 پايىزعا ارتتى. اۋدان بويىنشا ەگىستىك جەرلەردى يگەرۋدىڭ كولەمى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى. 2014 جىلى جالپى ەگىس كولەمى 78679 گەكتار جەرگە جەتىپ, باعدارلاماداعى 74866 گا.-دان 3813 گا.-عا ارتىپ وتىر.ۇستىمىزدەگى جىلى 78725 گا. قۇرايدى دەپ جوسپارلانۋدا.
اۋداننىڭ مال شارۋاشىلىعى دا تۇراقتى دامۋدا. سەلەكتسيالىق جۇمىستار مەن مال تۇقىمىن اسىلداندىرۋ جۇمىستارىنا كاسىبي تۇرعىدا ءجىتى كوڭىل ءبولىپ, باسا نازار اۋدارعان ەدىك, سونىڭ ناتيجەسىندە اسىل تۇقىمدى مال ۇلەسى جىلدان-جىلعا ءوسىپ كەلەدى. اسىل تۇقىمدى ءىرى قارا مالى 10107 باسقا جەتىپ, بارلىق مال باسىنىڭ 27 پايىزىن; قازاقى بيازى ءجۇندى قوي 61325 باس (38,7%), جىلقى 3727 باس نەمەسە بارلىق مال باسىنىڭ 23,3 پايىزىن قۇراپ وتىر. 2011-2014 جىلدارعا شارۋا قوجالىعىن قۇرۋ 1443 باسقا ورىندالدى. ال اعىمداعى جىلعا 655 باس مال بولجانۋدا.
«ءىرى قارا مالى ەتىنىڭ ەكسپورتتىق الەۋەتىن ارتتىرۋ» باعدارلاماسىن ورىنداۋ بارىسىندا 2011-2014 جىلدارى بارلىعى 5832 باسقا ورىندالىپ, رەپرودۋكتور شارۋاشىلىعىن قۇرۋ تاپسىرماسى (2011-2014 جىلعا جوسپار 1450 باس) 402 پايىزعا ورىندالدى. 4 شارۋاشىلىق قۇرىلىمدارىندا قۋاتتىلىعى 1100 باسقا ارنالعان ءىرى قارا مالىن بورداقىلاۋ الاڭدارى جۇمىس جاساۋدا. اعىمداعى جىلى 400 باسقا ارنالعان مال بورداقىلاۋ الاڭى ىسكە قوسىلادى. «التىن اسىق» باعدارلاماسى اياسىندا 320 باسقا جانە «قۇلان» باعدارلاماسى 870 باسقا نەمەسە 5,7 ەسەگە ارتىق ورىندالدى.
– ەكونوميكانىڭ نەگىزگى كىرىس كوزى بولىپ سانالاتىن ءوندىرىس سالاسىندا وسىعان دەيىن ىستەلگەن جانە بۇگىنگى تاڭدا اتقارىلىپ جاتقان, الداعى ۋاقىتقا جوسپارلانعان جۇمىستارعا دا توقتالساڭىز.
– ونەركاسىپ سالاسىندا بىلتىرعى جىلى 4 ملرد. 954,7 ملن. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلدى, ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 100 پايىزعا ورىندالدى.
ۇستىمىزدەگى جىلى ونەركاسىپ ونىمدەرى كولەمىن ارتتىرۋ ماقساتىندا ىسكە اسىرىلاتىن ۆارەنە جانە بال قوراپتاۋ تسەحتارىن اشۋ, ءسۇت وڭدەۋ زاۋىتىن كەڭەيتۋ, نان ونىمدەرىن شىعاراتىن ناۋبايحانا, «دوستىق گازتەرمينال» سەرىكتەستىگىنىڭ گاز تولتىرۋ پۋنكتى, «دوستىق تەنگري» كاسىپورنىنىڭ لوگيستيكالىق ورتالىعى قۇرىلىسى, «اگريمەر اۆتو» سەرىكتەستىگىنىڭ ءداندى داقىلداردى قابىلداۋ, ساقتاۋ جانە تيەۋ جوباسى, «سەلبەسۋاگرو» سەرىكتەستىگىنىڭ تامشىلاتىپ سۋارۋ قوندىرعىلارىن شىعاراتىن شاعىن زاۋىتىن سالۋ, «الاكول جولدارى» سەرىكتەستىگىنىڭ اسفالت جانە «الاكول رايحان» سەرىكتەستىگىنىڭ كىرپىش زاۋىتىن ىسكە قوسۋ ارقىلى ونەركاسىپ ءونىمىن 5,2 ملرد. تەڭگەگە دەيىن جەتكىزىپ, 296 تۇراقتى جۇمىس ورنىمەن قامتاماسىز ەتۋ جوسپارىمىزدا بار.
سونىمەن قاتار, 2015-2018 جىلدارى اۋداننىڭ دامۋ جوسپارىنا كىرگەن «ارحارلى ءمايبۇيرەك» سەرىكتەستىگىنىڭ ەت وڭدەۋ كومبيناتى مەن مال بورداقىلاۋ الاڭىنىڭ قۇرىلىسى, «جەتىسۋ گيدرو» سەرىكتەستىگىنىڭ تەنتەك وزەنىنىڭ بويىنداعى توڭكەرىس-1 سۋ ەلەكتر ستانساسىنىڭ, «ۆەس سايكان» سەرىكتەستىگىنىڭ جانە «ەنەرگوماش» كاسىپورنىنىڭ جوڭعار قاقپاسىنا جەل ەلەكتر ستانسالارىنىڭ قۇرىلىسى ىسكە اسقان جاعدايدا, ونەركاسىپ ءونىمى كولەمى 2018 جىلعا ەكى ەسەگە, ياعني 10 ملرد.تەڭگەگە جەتىپ, 226 تۇراقتى جۇمىس ورنىن اشۋدى بولجاپ قانا قويماي, ناقتى ارەكەت ەتۋدەمىز.
بىلتىرعى جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا اۋدانعا 15,2 ملرد. تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلدى. بۇل كورسەتكىش ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 108,1%-دى قۇراپ, 1138 ملن. تەڭگەگە ءوستى. تارتىلعان ينۆەستيتسيالاردىڭ زاتتاي يندەكسى 104 پايىزدى قۇرادى.
اعىمداعى جىلدىڭ ءبىرىنشى توقسانىنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا 810,7 ملن.تەڭگە ينۆەستيتسيا تارتىلىپ (2014 جىلى 656 ملن.تەڭگە), زاتتاي يندەكسى 118,3 پايىز بولدى.
ەلباسى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋدىڭ باستى باسىمدىعى رەتىندە كاسىپكەرلىكتىڭ دامۋىنا باسا نازار اۋدارىپ وتىرعاندىقتان, 2014 جىلى كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىمەن 1,7 ملرد. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلىپ, 2013 جىلمەن سالىستىرعاندا 251 ملن. تەڭگەگە ارتتى, بيۋدجەتكە 438,5 ملن. تەڭگەنىڭ سالىعى ءتۇستى. بۇل سالادا 15922 ادام جۇمىسپەن قامتىلعان. بيىلعى جىلدىڭ 3 ايىندا 729,5 ملن. تەڭگەنىڭ ءونىمى ءوندىرىلىپ, وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 114,3 پايىزعا ارتتى. جالپى, بيۋدجەتكە 175,2 ملن. تەڭگە ءتۇستى.
– مەملەكەتتىك تالاپقا ساي تۇرعىن ءۇي سالۋ, پايدالانۋعا بەرۋ ماسەلەسى تۋرالى نە ايتاسىز؟
– 2014 جىلى جالپى كولەمى 17869 شارشى مەتردى قۇرايتىن تۇرعىن ءۇي سالىنىپ, جوسپار 175 پايىزعا ورىندالدى. قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى ارعى جىلمەن سالىستىرعاندا 106 پايىزعا ءوسىپ 8,3 ملرد. تەڭگەنى قۇرادى. بيىلعى جىلدىڭ العاشقى توقسانى بويىنشا كىرىسكە الىنعان ءۇيلەر وتكەن جىلدىڭ سايكەس مەرزىمىمەن سالىستىرعاندا 120,8 پايىزعا ءوسىپ, 2800 شارشى مەترگە جەتتى. قۇرىلىس جۇمىستارىنىڭ كولەمى 116,1 پايىزعا ارتتى (682 ملن. تەڭگە).
«قولجەتىمدى باسپانا-2020» باعدارلاماسىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا 238 ملن. تەڭگەگە بۇلاقتى اۋىلىنداعى 40 پاتەرلى تۇرعىن ءۇيدىڭ جاڭعىرتۋ جۇمىستارى جانە 72,0 ملن.تەڭگەگە ءۇشارال قالاسىندا 10 كوممۋنالدىق ءۇيدىڭ قۇرىلىس جۇمىستارى كەستەگە سايكەس اتقارىلىپ, قولدانىسقا بەرىلدى.
بيىلعى جىلى اتالعان باعدارلامانى ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا قابانباي اۋىلىندا 10 جالدامالى تۇرعىن ءۇي سالۋ جوسپارلانۋدا.
– الاكول ءوڭىرى تۋرالى ءسوز قوزعالعاندا, تۋريزم تۋرالى ايتپاي كەتۋگە بولماس...
– تۋريزم سالاسى بويىنشا اۋداندا 92 تۋريستىك نىسان جۇمىس ىستەيدى. كول جاعالاۋلارىندا ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ءۇشىن زاڭناما شەڭبەرىندە ناقتى ءىس-شارالار جۇرگىزىلۋدە. دەمالىس ايماقتارىنا اپاراتىن جولداردى جوندەۋ جۇمىستارى جوسپارلانۋدا. جولدىڭ ۇزاقتىعى 23 شاقىرىم بولادى. 2014 جىلى جالپى قۇنى 623 ملن. تەڭگەلىك دەمالىس ايماقتارىن ەلەكتر قۋاتىمەن قامتاماسىز ەتۋ جوباسىنىڭ 200 ملن. تەڭگەسى يگەرىلىپ, 2015 جىلى 423 ملن. تەڭگە ءبولىنۋ جوسپارلانعان. الاكول كولىنىڭ جاعاسىندا 578 ملن. تەڭگەگە 6 دەمالىس ورنى سالىنادى دەپ جوسپارلانعان.
اڭگىمەلەسكەن نۇربول الدىباەۆ, «ەگەمەن قازاقستان».
الماتى وبلىسى.
