راس, كەيىنگى جىلدارى پرەزيدەنت باستاماسىمەن قولعا الىنعان «كەلەشەك مەكتەپتەرى» ۇلتتىق جوباسىنىڭ اياسىندا وڭىردە بوي كوتەرگەن زاماناۋي ءبىلىم وشاقتارىنىڭ سانى ارتتى. اتا-انالاردىڭ ايتۋىنشا, اتالعان مەكتەپتەردەگى ءبىلىم ساپاسى كوڭىل كونشىتەتىن كورىنەدى. وقۋشىلاردىڭ ساپالى ءبىلىم الۋىنا بارلىق جاعداي قاراستىرىلعان. «بالانىڭ ءبارى بىردەي. اۋىل بالاسى مەن قالا بالاسىنىڭ ءبىلىم الۋ مۇمكىندىگى بىردەي بولۋى كەرەك. «كەلەشەك مەكتەپتەرى» جوباسىنىڭ نەگىزگى ماقساتى دا – وسى» دەگەن پرەزيدەنت ءسوزى وبلىس ورتالىعىنان بولەك اۋدانداردا ءىس جۇزىندە ناقتى كورىنىس تاپقانى راسىندا دا قۇپتارلىق قادام.
ايتسە دە وڭىردە بوي كوتەرگەنىنە 73 جىل بولعان مانشۇك مامەتوۆا اتىنداعى ءبىلىم ورداسى سەكىلدى مەكتەپتەر ءالى دە بارشىلىق. 1951 جىلى سالىنعان ءبىلىم ورداسىنىڭ ماسەلەسى وسى جىلى شەشىمىن تابۋعا ءتيىس. وزگە دە تالاپقاي ساي كەلمەيتىن وقۋ وردالارىنىڭ جاي-كۇيى جەرگىلىكتى جۇرتتى الاڭداتاتىنى راس.
وڭىرلەردەگى اعارتۋ سالاسىنداعى وزەكتى ماسەلە ءماجىلىس قابىرعاسىندا دا ايتىلعانى ءمالىم. ءماجىلىس دەپۋتاتى مۇقاش ەسكەندىروۆ توزىعى جەتكەن مەكتەپ سانىن ازايتۋ ماسەلەسىن شۇعىل تۇردە شەشۋدىڭ ماڭىزى زور دەپ ەسەپتەيدى.
«جامبىل وبلىسىندا توزىعى جەتكەن مەكتەپتەر ءالى دە بارشىلىق. وسى جىلى وڭىرلەر ءۇشىن بيۋدجەتكە سۋبۆەنتسيا رەتىندە 6 ترلن تەڭگە قاراجات بولىنەدى. ەكى جىلدىڭ بەدەرىندە ابدەن ەسكىرگەن ءبىلىم وردالارىنىڭ ماسەلەسىن تولىعىمەن شەشكەن ءجون. ءبىز بۇل باعىتتا قولدان كەلگەنشە تەر توگۋگە ءازىرمىز», دەيدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.
وبلىس اكىمدىگى ءبىلىم باسقارماسىنىڭ باسشىسى نۇربەك ورشىبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, وتكەن جىلى 11 ءبىلىم بەرۋ نىسانىنا 11 ملرد تەڭگە كولەمىندە قارجى قاراستىرىلىپ, كۇردەلى جوندەۋ جۇمىسى جۇرگىزىلگەن. سونىمەن قاتار 26 مەكتەپ پەن 14 بالاباقشا جانە 1 ارنايى مەكتەپ اعىمداعى جوندەۋ جۇمىسىمەن قامتىلعان.
«وڭىردە ءۇش اۋىسىمدى مەكتەپ ماسەلەسى تولىعىمەن شەشىلدى. ال قازىرگى ۋاقىتتا وبلىس اۋماعىندا 1 اپاتتى, 11 توزىعى جەتكەن جانە وقۋشى ورنى تاپشىلىعى بار 17 مەكتەپ تىركەلگەن. وسى جىلى 12 ءبىلىم بەرۋ نىسانىن پايدالانۋعا بەرۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. سونىڭ ارقاسىندا وقۋشى ورنى تاپشىلىعى بار 2 ءبىلىم ورداسىنىڭ, توزىعى جەتكەن 4 مەكتەپتىڭ, سونداي-اق سپورت زالى مەن اسحاناسى جوق 6 مەكتەپتىڭ ماسەلەسى شەشىلەدى.
بۇدان بولەك مويىنقۇم اۋدانىنا قاراستى كۇشامان اۋىلىنداعى امانگەلدى اتىنداعى اپاتتى مەكتەپتىڭ ورنىنا 80 ورىندىق جاڭا ءبىلىم بەرۋ نىسانىنىڭ قۇرىلىس جۇمىسىن باستاۋعا نيەتتىمىز. وسىلايشا, شالعاي اۋىلداعى وزەكتى ماسەلەنى شەشۋگە دەن قويىپ وتىرمىز», دەيدى باسقارما باسشىسى.
راسىندا دا كۇشامان اۋىلىنداعى ءبىلىم ورداسىنىڭ جاعدايى كىمدى دە بولسا الاڭداتاتىنى انىق. ءدال وسى ءبىلىم ورداسى مەن مانشۇك مامەتوۆا اتىنداعى مەكتەپتىڭ ماسەلەسى باق بەتىندە تالاي رەت كوتەرىلگەنى ءمالىم. سوندىقتان وسى ەكى مەكتەپتىڭ پروبلەماسى وسى جىلى شەشىلسە, جەرگىلىكتى جۇرت ءدان ريزا بولاتىنى ءسوزسىز. قالاي بولعان كۇندە دە اتا-انا بالاسىن توزىعى جەتكەن ءبىلىم ورداسىنا بەرگىسى كەلمەيتىنى بەلگىلى عوي.
ادەتتە جاز مەزگىلىندە اۋىلدارداعى كوپتەگەن مەكتەپكە كۇردەلى جوندەۋ جۇمىسى جۇرگىزىلەتىنى بارشاعا بەلگىلى. الايدا ميلليونداعان تەندەردى العان كومپانيالار جۇمىستى باياۋلاتىپ, ءبىلىم ورداسى جاڭا وقۋ جىلىنا دايىن بولماي جاتادى. سالدارىنان اۋىل وقۋشىلارى مادەنيەت ۇيلەرىندە وقۋعا ءماجبۇر بولادى. وڭىردە جاڭادان بوي كوتەرەتىن ءبىلىم وردالارى دا ۋاقتىلى اياقتالماي, جۇرتتىڭ جۇيكەسىن جۇقارتپاسا ەكەن دەيمىز.
البەتتە, وڭىردەگى ەسكىرگەن مەكتەپتەردىڭ ماسەلەسىن ءبىر جىلدا تولىعىمەن شەشۋ – قيىننىڭ قيىنى. وعان قارجىلىق مۇمكىندىك تە جوق شىعار. ايتكەنمەن, جامبىلدىق شەنەۋنىكتەر اعارتۋ سالاسىنداعى باستى پروبلەمانى تولىقتاي بيىل ەڭسەرمەسە دە, الداعى جىلى شەشسە دەگەن تىلەك بار.
جامبىل وبلىسى