باۋىرجان ومار ۇلى جىل سوڭىندا جەلىدەگى شاعىن جازبالارىن ىرىكتەپ, «جەلىدە جەلگەن جازبالار» دەگەن جيناعىن شىعاردى. كىتاپتىڭ كولەمى – شاعىن, سالماعى – جەڭىل. كولەمى شاعىن بولعانىمەن, كوتەرگەن تاقىرىبى اۋقىمدى. سالماعى جەڭىل بولسا دا, ارقالاعان جۇگى اۋىر. كىتاپتىڭ كوركەمدەلۋىنەن باستاپ جازبالاردىڭ جيناقىلىعى وزىنە بىردەن باۋرايدى. اسىلىندە, اۆتورلار جەلىدەگى جازبالارىنا تاقىرىپ قويمايدى. ال باۋىرجان ومار ۇلىنىڭ ءار جازباسىنىڭ توبەسىندە جۇپ-جۇمىر, ءاپ-ادەمى تاقىرىپ تۇرادى. ونى ايتاسىز, تاقىرىپتىڭ استىنا ۇيلەسىمدى تاقىرىپشا قويىلاتىنىن قايتەرسىڭ. بۇدان ادەبيەتتانۋشى عالىمنىڭ جازبالارىنا بايىپپەن قارايتىنىن بايقايمىز.
فەيسبۋكتەگى پاراقشاسىنا تۇلعالار تۋرالى تولعانىستارىن, تۇتامداي تۇجىرىمدارىن, باسقا دا كورگەن-بىلگەن, كوڭىلگە تۇيگەن دۇنيەلەرىن ءتۇرتىپ وتىرادى. جاي عانا تۇرتپەيدى, سول ارقىلى وقىرمانعا تۇيدەكتەي وي سالادى. ونىڭ جازبالارى كوبىنە زامانداستارى, ارىپتەستەرى, دوستارى, قالامداستارى جانە ءوز ورتاسى تۋرالى. ءبىر جازباسىندا ءوزى تۋرالى بىلاي دەيدى: «شىنىندا دا, كەمپىردىڭ قولىندا ءوسىپ, شالدىڭ شالعايىنا جارماسقانداردىڭ مىنەز-قۇلقى بولەكتەۋ بولادى. ۇياسىنان بەزگەن قۇس سەكىلدى ۇنەمى ساياق جۇرەسىڭ. بوتەن قورانىڭ بوتاقانى ءتارىزدى بۇيىعىلاۋ كۇي كەشەسىڭ. اسىرەسە كەمپىردىڭ كوزى, شالدىڭ ءوزى كەتكەندە ءسال قيىنداۋ بولادى. بىرتە-بىرتە كەمپىردىڭ بالاسى ەكەنىڭ «كوركەمدىك شەشىم», ال قايدان شىققانىڭ ء«ومىر شىندىعى» ەكەنىنە يلانا باستايسىڭ». راسىندا, مۇنداي سەزىمدى ءوز باسىنان وتكەرگەن ادام عانا تۇسىنەدى.
باۋىرجان ومار ۇلى پاراقشاسى ارقىلى تۋعان كۇن يەلەرىن قۇتتىقتاۋدى دا ەستەن شىعارمايدى. ونداي ساتتەردە تۋعان كۇن يەسىنە اعىنان جارىلىپ, اق تىلەگىن اياماي توگەدى. ال ومىردەن وتكەن جانداردىڭ جاقسىلىعىن كوبىرەك ايتىپ, قيماستىقپەن قوشتاسادى. ويماقتاي ويلار, سىرلى سيۋجەتتەر, بەينەلى ەتيۋدتەر, ادەبيەتتىڭ جەلىدەگى كورىنىسى ىسپەتتى جۇمىر جازبالار وقىرماندى ويلاندىرماي قويمايدى. ومار ۇلى وسىنداي وقشاۋ جازبالارىمەن, وزىندىك جازۋ ستيلىمەن ۋاقىتقا ءۇن قوسىپ, جەلىدە جاڭا ءبىر جانر قالىپتاستىرىپ جاتقانداي كورىنەدى.
جالپى, جەلىدەگى جۋرناليستەردىڭ جازبالارى پۋبليتسيستيكالىق ءھام كوركەم-پۋبليتسيستيكالىق جانرعا كەلىڭكىرەيدى. پىكىر, وي تۋدىرۋدان باستاپ قوعامدىق كوزقاراس قالىپتاستىرۋ ءۇشىن جازاتىندار جوق ەمەس. جازبالارىن ەسسە, شاعىن اڭگىمە, موتيۆاتسيالىق ءماتىن تۇرىندە تۇيەتىندەر دە كەزدەسىپ قالادى. سول سەكىلدى اقپاراتتىق (حابارلاما, جاڭالىق, انونس), ەپيستوليارلىق (حات ستيلىندەگى) جانرعا جاقىنداتىپ جازاتىندار دا بار. ميكروجانرعا (افوريزم, دايەكسوز) مويىن بۇرعاندار تاعى بار. ال باۋىرجان ومار ۇلىنىڭ ەرەكشەلىگى – وسى اتالعان جانرلاردىڭ ءبىر جۇيەسىن تاۋىپ, جۋرناليستيكانىڭ جاڭا باعىتىن قالىپتاستىرا العانى. ءبىر جاعىنان ءوزى جۋرناليست, ەسسەيست, پۋبليتسيست, ونىڭ ۇستىنە ادەبيەتتانۋشى عالىمعا بۇل اسا قيىن دۇنيە ەمەس. بۇل جايىندا ءوزى: «...اۆتورلاردىڭ اششى ىشەكتەي شۇباتىلعان جازبالارىن ەشكىمنىڭ ىقىلاستانىپ وقي قويمايتىنىنا جۇرتتىڭ كوزى جەتتى. دەمى ءبىتىپ قالاتىن دۇنيەگە دەن قويعانشا, قىسقا قايىرىمدى كۇرمەي سالعان مىڭ ەسە ارتىق ەمەس پە؟ جەلى جاستى دا, كارىنى دە وسىعان ۇيرەتتى. ءبىز دە سول سۇرلەۋگە تۇستىك. ۇزاق جىل بويى ۇزاق جازۋعا داعدىلانساق, قىسقا مەرزىمدە قىسقا قايىرۋعا بەيىمدەلدىك», دەيدى. شىنى كەرەك, قىسقا قايىرىمدى كۇرمەي سالۋ ءۇشىن دە شەبەرلىك قاجەت.
جەلى – ءباسپاسوز ەمەس. جەلىدە جەدەلدىك ءھام قىسقالىق كەرەك. قازىرگى وقيعا لەزدە ەسكىرىپ كەتۋى مۇمكىن. بۇل جاعىنان اۆتور ەشتەڭەنى قالت جىبەرمەي, قاداۋ جازباعا اينالدىرىپ ۇلگەرەدى. جەلى – باسپاسوزدەن دە جەدەل. جاريالاعان جازباڭ ساناۋلى سەكۋندتا وقىرماننىڭ الدىنان ءبىر-اق شىعادى. جەلىنىڭ تاعى ءبىر ارتىقشىلىعى – كەرى بايلانىس بار. بىرەۋ جازبانى ۇناتقانىن ءبىلدىرىپ بارماق باسادى. تاعى ءبىرى جىلى پىكىرىن قالدىرادى. اۆتوردى ارقالاندىراتىن دا وسى نارسە.
راسىندا, «فەيسبۋككە ماقالا جازۋدىڭ بىرەۋ-مىرەۋ نۇسقاعان ولشەمى جوق». الايدا بەلگىلى ءبىر ءتارتىبى بار. قىسقا دا نۇسقا جازىلعان دۇنيەنىڭ جەلىدەگى عۇمىرى ۇزىن. بۇل تۇرعىسىنان دا باۋىرجان ومار ۇلىنىڭ جەلى تالابىن وزگەلەردەن بۇرىن مەڭگەرگەنى بايقالادى. «قالامىڭدى قۇلاشتاپ سىلتەۋدىڭ قاجەتسىزدىگىن سەزىنەسىڭ. ەرتەڭنەن سالسا, كەشكە وزىپ, الىستان سەرمەۋ ونشا ۇپاي اپەرمەيتىنىن ۇعاسىڭ. كەرىسىنشە, ويىڭدى ويماقتاي ەتىپ تۇسىرۋگە بەيىمدەلەسىڭ. تولعامىڭدى تۇيىندەۋگە تىرىساسىڭ. وقىعانىڭ مەن توقىعانىڭدى كۇرمەپ وتىرۋعا ىڭعايلاناسىڭ», دەيدى ول.
الەۋمەتتىك جەلى – ەكسپەريمەنت الاڭى. سونىڭ ارقاسىندا ءار ادام ءوز باعىتىن, جانرىن قالىپتاستىرىپ كەلەدى. باۋىرجان ومار ۇلى دا جەلىنىڭ باستى تالابى قىسقالىقتى ۇستانىپ, جىلى جازبالارىمەن وقىرماندى باۋراپ ۇلگەردى. ەندى, مىنە, سول شاعىن جازبالار جيناق بولىپ وقىرمانعا جول تارتىپ وتىر.
بىلە بىلگەن ادامعا از سوزگە كوپ ماعىنا سىيدىرۋ دا – ۇلكەن ونەر.
