جادىگەر • بۇگىن, 08:37
پەتەربورداعى رەسەي عىلىم اكادەمياسىنا قاراستى انتروپولوگيا جانە ەتنوگرافيا مۋزەيىندەگى (كۋنستكامەرا) جادىگەرلەر قاتارىندا قازاق تۇرمىسىنا قاتىستى مىڭنان اسا قۇندى دۇنيە ساقتالعان. سونىڭ ءبىرى – قازاق قىزىنىڭ قىمبات ساۋكەلەسى.
تاعزىم • كەشە
الاش ارىستارىن ارداقتاعان جيىن
استاناداعى ۇلتتىق مۋزەيدە الاش قايراتكەرلەرى ءاليحان بوكەيحاننىڭ –160, ءالىمحان ەرمەك ۇلىنىڭ –135, قوشكە كەمەڭگەر ۇلىنىڭ 130 جىلدىق مەرەيتويىنا وراي «الاش ارىستارى» اتتى تانىمدىق دوڭگەلەك ۇستەل ءوتتى.
تاريح • 14 ناۋرىز, 2026
«قازاقستاندى» كىمدەر قارجىلاندىردى؟
1911 جىلعى 16 ناۋرىزدا قازاقتىڭ العاشقى باسىلىمدارىنىڭ ءبىرى «قازاقستان» گازەتى وقىرمانعا جول تارتتى. بيىل گازەتتىڭ جارىققا شىققانىنا 115 جىل تولادى. باسىلىمدا قازاق, ورىس جانە تاتار تىلدەرىندەگى ماقالالار جاريالاندى. گازەتتىڭ ورىسشا نۇسقاسىنا ەلەۋسىن بۇيرين, ال قازاقشا نۇسقاسىنا عۇمار قاراش جاۋاپتى بولدى.
تاعزىم • 13 ناۋرىز, 2026
ماسكەۋدە ءاليحان ءبيۋستى اشىلدى
الاش كوشباسشىسى ءاليحان بوكەيحاننىڭ 160 جىلدىعىنا وراي ماسكەۋدەگى حالىق شارۋاشىلىعى جەتىستىكتەرى كورمەسىندەگى قازاقستان پاۆيلونىنا ۇلت قايراتكەرىنىڭ ءبيۋستى ورناتىلدى.
زەردە • 12 ناۋرىز, 2026
اعايىندى دۇيسەن مەن دۇيسەنبى بولىس
1896–1897 جىلدارى فرانتسۋزدىڭ ارحەولوگ-ەتنوگرافى, پاريج گەوگرافيالىق قوعامىنىڭ مۇشەسى بارون جوزەف دە باي رەسەيدە زەرتتەۋ جۇمىسىن جۇرگىزدى. ول قازان, ۋفا, پەرم, ەكاتەرينبۋرگ, تۇمەن, ساراتوۆ, ماسكەۋ, سونىمەن قاتار سول كەزدەگى اقمولا وبلىسىنىڭ ورتالىعى ومبىدا بولدى. وسى ساپارى كەزىندە جوزەف تاماشا فوتوسۋرەتتەردى تاسپالاپ, تاريح قويناۋىندا قالدىردى. سونىڭ ىشىندە قازاق تۇرمىسىنا قاتىستى ونشاقتى سۋرەت بار.
تاريح • 07 ناۋرىز, 2026
بيىل قىز-كەلىنشەكتەرگە ارنالعان العاشقى قازاق باسىلىمى «ايەل تەڭدىگى» جۋرنالىنىڭ جارىق كورگەنىنە 100 جىل تولدى. جۋرنالدىڭ العاشقى سانى 1926 جىلعى قاڭتار ايىندا سول كەزدەگى استانا – قىزىلوردا قالاسىندا باسىلدى.
تاريح • 04 ناۋرىز, 2026
1905 جىلى رەسەيدە باستالعان ساياسي سەرپىلىس جاڭا باستامالارعا جول اشتى. مۇسىلمان قايراتكەرلەرى سونى وزگەرىستى ءوز پايداسىنا جاراتۋعا تىرىسىپ, 1906 جىلى ءبىر جىل ىشىندە ەكى رەت مۇسىلماندار سەزىن وتكىزدى. بيىل وسى سەزدەردىڭ وتكەنىنە 120 جىل تولىپ وتىر.
جادىگەر • 03 ناۋرىز, 2026
الماتى وبلىسىنىڭ جامبىل اۋدانىنداعى اقىننىڭ مۋزەي-ۇيىندە ءوزى تۇتىنعان جەكە زاتتارى ساقتالعان. جادىگەرلەر اراسىندا جىر الىبىنىڭ جەكە اۆتوكولىگى دە بار.
قوعام • 28 اقپان, 2026
قازىر كوشەگە شىعا قالىپ, وتكەن-كەتكەن ادامداردان «مەشىت دەگەن نە؟» دەپ سۇراپ كورىڭىزشى. باسىم بولىگى «ناماز, قۇران وقيتىن جەر» دەپ جاۋاپ بەرەدى. الايدا مەشىتتىڭ اتقاراتىن مىندەتى سول عانا ما؟ ارينە, ولاي ەمەس.
باسىلىم • 27 اقپان, 2026
«كۇنشىعىس» باسپاسىنان شىققان كىتاپتار
ماسكەۋدەگى «كۇنشىعىس» باسپاسىنان جارىق كورگەن بىرنەشە قازاق كىتابىنىڭ جارىق كورگەنىنە بيىل ءبىر عاسىر تولادى. باسپانىڭ اتاۋى رەسمي تۇردە «كسرو حالىقتارى كىندىك باسپاسىنىڭ قازاق-قىرعىز ءبولىمى» دەپ اتالدى. 1922 جىلى كەڭەس حالىقتارىنا ارنالعان ورتاق باسپا رەتىندە اشىلدى. باسپا كسرو-عا قاراستى اۆتونوميالىق رەسپۋبليكالار مەن وبلىستارعا ارنالعان كىتاپتار شىعارۋمەن اينالىستى. ءجۇز جىل بۇرىن «كۇنشىعىس» باسپاسىنان قانداي كىتاپتار شىقتى؟
