سۋرەتتەردى تۇسىرگەن – جۇماباي مۇسابەك
وڭىردە جۇمىس ىستەپ تۇرعان بىرنەشە مەكەمە جۇزدەگەن بالانىڭ ءومىر ساپاسىن جاقسارتۋعا, ولاردىڭ قوعامعا بەيىمدەلۋىنە ۇلەس قوسىپ وتىر. سونىڭ ىشىندە اتاپ ايتاتىنى – اتقا ءمىنۋ ارقىلى ەرەكشە قاجەتتىلىكتەرى بار بالالاردى وڭالتۋدى جۇزەگە اسىراتىن يپپوتەراپيا ورتالىعى.
«مۇنداعى وڭالتۋ ورتالىقتارىنىڭ ەرەكشەلىگى – ءداستۇرلى ەمدەۋ تاسىلدەرىمەن قاتار يننوۆاتسيالىق باعىتتاردىڭ ەنگىزىلۋى. سونىڭ ءبىرى – يپپوتەراپيا, ياعني جىلقى كومەگىمەن ەمدەۋ ءادىسى. بۇل ءتاسىل بالالاردىڭ بۇلشىق ەتتەرىن نىعايتىپ قانا قويماي, ولاردىڭ ەموتسيالىق جاي-كۇيىنە دە وڭ اسەر ەتەدى. يپپوتەراپيا ساباقتارى اسىرەسە تىرەك-قيمىل جۇيەسىندە اقاۋى بار, پسيحوەموتسيالىق تۇراقسىزدىق بايقالاتىن بالالارعا وتە ءتيىمدى. جىلقىمەن جۇمىس ىستەۋ بارىسىندا بالانىڭ سەنىمى ارتىپ, قورقىنىشى ازايادى. بىرنەشە ايدىڭ ىشىندە قوزعالىس بەلسەندىلىگى جاقسارىپ, ەموتسيالىق بايلانىس ورناي باستايدى», دەيدى «مەرەي» بالالاردى وڭالتۋ ورتالىعى ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى ارداق باقىتقىزى.
يپپوتەراپيا ورتالىعى «مەرەي» بالالاردى وڭالتۋ ورتالىعىنىڭ بازاسىندا اشىلعان. «مەرەي» ورتالىعىنا وبلىس اكىمىنىڭ پانفيلوۆ اۋدانى, جاركەنت قالاسىنداعى بۇرىنعى رەزيدەنتسياسى ارنايى بەيىمدەلىپ بەرىلىپ, جوندەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ, ورتالىق قاجەتتى قۇرال-جابدىقتارمەن قامتىلعان ەدى. يپپوتەراپيادان باسقا ورتالىقتا 1,5 جاستان 18 جاسقا دەيىنگى بالالار سەگىز باعىتتا ساۋىقتىرۋ ەمىن الادى, مۇندا 55 ادام جۇمىس ىستەيدى. قازىردە مەكەمەدە 40 بالا وڭالتۋ شارالارىن قابىلداپ جاتىر.
سونىڭ ىشىندە تىرەك-قيمىل اپپاراتى بۇزىلعان, جۇيكە جۇيەسىنىڭ جۇمىسىندا جەڭىل اۋىتقۋى بار بالالار دا بار. ولارعا باسسەين, فيزيوتەراپيا, ەمدىك دەنەشىنىقتىرۋ, ماسساج, گيدروماسساج كابينەتتەرى, ەمدەۋ كابينەتى, تۇز شاحتاسى, ەڭبەك تەراپياسى كابينەتى قاراستىرىلعان. مەكەمەنىڭ بالالاردى تاسىمالداۋعا ارنالعان اۆتوبۋسى دا بار. بۇل نىسان كوپتەگەن وتباسى ءۇشىن ۇلكەن تىرەككە اينالدى. مامانداردىڭ كاسىبي ەڭبەگى مەن اتا-انالاردىڭ سەنىمى توعىسقان وسىنداي ورتالىقتار بالالاردىڭ بولاشاعىنا جول اشىپ, ولاردىڭ تولىققاندى ءومىر سۇرۋىنە مۇمكىندىك بەرەدى. ونى يپپوتەراپيا ساباقتارىنا قاتىساتىن حاديدجانىڭ اناسىنىڭ اۋزىنان ەستىدىك.
«قىزىم 6 جاستا, داۋن سيندرومى بار. «مەرەي» ورتالىعىنا بىرنەشە جىل بويى باردىق, وندا يپپوتەراپيا ساباقتارى وتكىزىلە باستاعاندا قاتتى قۋاندىق. ساباقتان كەيىن بالام جاعىمدى ەموتسيالارىن ءبىلدىرىپ, ءوزىن باقىتتى سەزىنەدى. جىلقىمەن بايلانىس بالاعا فيزيكالىق جاعىنان عانا ەمەس, ەموتسيونالدى تۇرعىدا دا پايدالى. العاشقى ساباقتاردان باستاپ-اق قىزىمنىڭ كوڭىل-كۇيى جاقسارىپ, سابىرلى بولا تۇسكەنىن, بويىندا سەنىمدىلىك پايدا بولىپ, قىزىعۋشىلىق تانىتا باستاعانىن بايقادىم. بار ىقىلاس-پەيىلدەرىمەن جۇمىس ىستەيتىن ماماندارعا شىن جۇرەكتەن العىسىمدى بىلدىرەمىن», دەيدى اجاربۋۆي يمەروۆا.
بۇگىندە «مەرەي» ورتالىعىندا 40 بالا بولسا, سونىڭ 33-ءى يپپوتەراپيا ساباقتارىنا قاتىسادى. ءبىر جىل ىشىندە 7 بالانىڭ جاعدايى جاقسارعانى بايقالعان, ياعني ءۇش بالانىڭ پسيحوەموتسيالىق كوڭىل كۇيى تۇراقتالىپ, ءتورت بالانىڭ تىرەك-قيمىل جۇيەسىنىڭ جۇمىسى جاقسارىپتى.
وبلىس اكىمىنىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنىڭ مالىمەتىنشە, جىلقىنىڭ بالالارعا بەرەتىن جاقسى ەنەرگياسى كوپ. بالالاردى وڭالتۋمەن ارنايى دايىندىقتان وتكەن ەكى جاتتىقتىرۋشى اينالىسادى. دارىگەردىڭ ۇسىنىستارىنا قاراي ساباقتار اپتاسىنا 2-3 رەت اۋدانى 400 شارشى مەتر بولاتىن ارنايى سالىنعان جابىق ارەنادا وتكىزىلەدى. يپپوتەراپيا اياققا تۇرۋعا, ءجۇرۋدى جاقسارتۋعا كومەكتەسەدى, ارقا بۇلشىق ەتتەرىن كۇشەيتەدى, ۆەستيبۋليارلىق اپپاراتتى جاتتىقتىرادى, جالپى دەنساۋلىقتى جاقسارتۋمەن قاتار, بالانىڭ دامۋىنا وڭ اسەر ەتەدى.
ەڭ باستىسى, بالالارعا كورسەتىلگەن كومەكتىڭ ناقتى ناتيجەسىن كۇندەلىكتى ومىردە اتا-انالار سەزىنىپ وتىر. ورتالىققا بالاسىن اكەلەتىن اتا-انالار وڭ وزگەرىستەردى جاسىرماي ايتادى. تاعى ءبىر ەم الۋشى مادياردىڭ اناسى دا ورتالىق جۇمىسىنا ريزا. ونىڭ ورتالىقتان ەم الىپ جۇرگەنىنە ەكى جىلدان استام ۋاقىت بولعان.
«يپپوتەراپيا بىزگە كوپ كومەكتەستى. ماديار اتقا ءمىنۋدى ۇناتادى, كوڭىل كۇيى بىردەن جاقسارادى. يپپوتەراپياعا دەيىن مادياردىڭ اياق-قولى ءالسىز بولدى, تەپە-تەڭدىگىن ۇستاي المايتىن. قازىر اياق-قولدارىنىڭ بۇلشىق ەتتەرى نىعايدى, اياعىن باسا الاتىن بولدى», دەيدى ماقپال وسكەنباەۆا.
مۇنداي ورتالىقتاردىڭ دامۋى – قوعامنىڭ الەۋمەتتىك جاۋاپكەرشىلىگىنىڭ كورىنىسى. ەرەكشە بالالارعا قولايلى ورتا قالىپتاستىرۋ ارقىلى وڭىردە ينكليۋزيۆتى قوعام قۇرۋعا ناقتى قادام جاسالىپ وتىر.
جەتىسۋ وبلىسى
