ونەر • 16 قاڭتار, 2026

ءسوز كوپ, ونەر از

10 رەت
كورسەتىلدى
3 مين
وقۋ ءۇشىن

«ەڭبەك ادامى», «جۇمىسشى مامان» دەگەندە, حاكىم ابايدىڭ «ەگەر دە مال كەرەك بولسا, قولونەر ۇيرەنبەك كەرەك. مال جۇتايدى, ونەر جۇتامايدى. الداۋ قوسپاي ادال ەڭبەگىن ساتقان قولونەرلى – قازاقتىڭ اۋليەسى سول» دەگەن ءسوزى ويىما ورالادى.

بالا كەزىمدە شاي ءىشىپ وتىرىپ, «وسى كەسەنىڭ جاسالۋ تەحنولوگياسى قالاي بولادى ەكەن؟» دەپ ويلايتىن ەدىم. ويتكەنى ءبىز ونداي ءوندىرىس كورگەن جوقپىز. كەڭەستەن قالعان زاۋىت, فابريكا توقتاپ, تامتىعى تونالىپ بىتكەن كەزبەن تۇسپا-تۇس كەلدى, باۋىرىمىزدى كوتەرگەن شاعىمىز. ءبىر كۇنى شىداماي شەشەمنەن سۇرادىم: «شەشە, مىنا كەسە نەدەن جاسالادى؟» دەپ. شەشەم «ساز بالشىقتان جاسالادى», دەدى. ودان ارعىسىن ءوزى دە بىلمەيدى-اۋ...

بالا كۇنى تولىسپاعان سول ولقىلىق ءتۇبى ونى ىزدەتپەي تۇرمايدى. ريلستەردىڭ بىرىندە قىتايلاردىڭ ساز بالشىقتان ىدىس-اياق جاساۋدىڭ كونە زاماننان جالعاسقان ءداستۇرىن كورسەتتى. كونە ىشەكتى اسپاپتىڭ سيقىرداي ارباعان شىعىستىڭ سارىنى باۋرايدى. قىتاي مادەنيەتى. ءبارى تارتىمدى. قىزىعاسىڭ. بۇدان سوڭ جىبەك قۇرتىن وسىرۋدەن, جىبەكتى قالاي يگەرەتىنى, ونى قالاي ماتاعا اينالدىرىپ, ودان تىگىلەتىن كيىمگە دەيىنگى ارالىقتى كورسەتەدى. قاراپايىم ەڭبەك. وسى سەكىلدى قىتايدىڭ كۇللى قولونەرى كورىنىس بەرەدى.

بريتاندىق سۋرەتشى-ديزاينەر, «Arts & Crafts» قوزعالىسىنىڭ جەتەكشىسى ۋيليام مورريس: «حالىقتىڭ شىنايى مادەنيەتى – ونىڭ قولونەرىنەن كورىنەدى», دەپتى...

اقىلدى سمارتفون مەنىڭ سونداي ريلستەردى ءجيى كورەتىنىمدى ۇققان سوڭ, الگوريتمگە ساي باسقا ەلدەردىڭ دە ءار بۇيىمنىڭ جاسالۋ تەحنولوگياسىن تانىستىرادى. تەمىردى قامىرشا يلەگەن پارسىلار. تاعىسىن تاعىلار. وسىلاردىڭ بارىنە ورتاق ءبىر نارسە – ولار سويلەمەيدى. جاسالۋ جولىن ايتپايدى, كورسەتەدى.

ال ولاردىڭ ورنىندا ءبىز بولساق قايتەر ەدىك؟ ءبىز كورسەتپەيمىز, كوبىنە-كوپ ايتار
ەدىك...

راس, ۇلتتىق قولونەرىمىز بار. زامانىندا نەشە ءتۇرلى كاسىپتى يگەرگەنبىز. قارۋ-جاراق وندىرىسىندە دە ەڭ مىقتىنىڭ ءبىرى بولعانبىز. ەڭ بەرگىسى, بابالارىمىز كيىز ءۇيدى وزدەرى جاسادى, ىشكى جيھازىن دا. ال كوبىمىزدىڭ كورگەنىمىز قازاقتىڭ ءوز قولىنان شىققانى – اعاشتان ويىپ جاساعان ساپتىاياق, زەرەن, استاۋ جانە اسپاپتار. استاۋلارىمىز جاقسى. ويۋ-ورنەگى بار. بىراق ول نەگە ەكسپورتقا شىقپاعان؟ مىسالى, قىتايدىڭ كوزەلەرى كۇللى الەمدى كەزىپ ءجۇر. وزبەك اعايىنداردىڭ الا تاباعىن الەمنىڭ ءار شەتىنەن كورۋگە بولادى. ويتكەنى قازىر وزبەك اسحاناسى ورتالىق ازياعا كەڭ تاراپ ۇلگەردى. ايتپاقشى, بۇلار دا كوپ سويلەمەيدى. تىرباڭ-تىرباڭ تىرلىكتەرىن جاساپ, ۇلتتىق بۇيىمدارىن ورنەكتەپ جاتقانى.

ءبىز استاۋ جاساۋدا بۇرىنعىداي الاقانىمىز ويىلعانشا قاشاپ وتىرمايمىز, ونىڭ تەحنولوگياسى جەتىلدى. ستانوك دىز-دىز دەگىزەدى. بىراق ول بىزگە عانا كەرەك. ورىستارعا ءبىزدىڭ استاۋ, نەمىستەرگە ساپتىاياعىمىز تۇرمىسى تۇگىل, ەكزوتيكا رەتىندە قىزىق ەمەس. دەمەك, بىزدە ايتۋ العا شىققان دا,  ايتقاندى كادەگە جاراتۋ جاعى كەمشىن قالعان. كەڭەستىك جەتپىس جىلعى وتارلىق ەزگى ۇلتتىق ونەركاسىپتى, ونەرتابىستى مەڭگەرۋگە دەگەن  جىگەرىمىزدى جاسىتىپ جىبەرگەن. ياعني جاڭا نارسەنى ويلاپ تابۋ تۇگىلى, بار دۇنيەمىزدى دامىتا الماي وتىرعان جايىمىز بار. ەسەسىنە, سويلەۋ جاعىنان وزىپ تۇرمىز...

P.S. كورىپ وتىرعانىڭىزداي, ءدال قازىر مىنا مەن دە ەشتەڭە ىستەپ وتىرعان جوقپىن, جازىپ وتىرمىن. راسىندا بىردەڭە ىستەۋ كەرەك ەدى... 

سوڭعى جاڭالىقتار