بۇل قۇجات قازاقستان رەسپۋبليكاسى ۇكىمەتىنىڭ 2024 جىلعا ارنالعان زاڭ شىعارۋ جۇمىسىنىڭ جوسپارىن ورىنداۋ, مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2024 جىلعى 15 ناۋرىزدا ۇلتتىق قۇرىلتايدا بەرگەن تاپسىرمالارىن ىسكە اسىرۋ ماقساتىندا, سونداي-اق قوعام سۇرانىسىنا بايلانىستى ازىرلەندى.
ارحيۆ ءىسى مەن قۇجاتتامانى باسقارۋدىڭ قولدانىستاعى جۇيەسىن وزگەرتۋ – تاريحي-مادەني مۇرانى ساقتاۋ جانە جەكە دەرەكتەردىڭ قورعالۋىن قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن ماڭىزدى.
زاڭ تسيفرلىق ءارحيۆتى قالىپتاستىرۋدا قۇقىقتىق نەگىزدەردى ايقىندايدى جانە «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق ارحيۆ قورى جانە ارحيۆتەر تۋرالى» زاڭىنىڭ قولدانىلۋ اياسىن كەڭەيتىپ, قۇجاتتاردىڭ ساقتالۋىن قامتاماسىز ەتۋ, ولاردى ەلەكتروندىق فورماتقا كوشىرۋ, ۇلتتىق ارحيۆ قورىنىڭ قۇرامىن جاڭا قۇجات تۇرلەرىمەن تولىقتىرۋ, سونداي-اق ۇعىمدىق اپپاراتتى جاڭارتۋ ماسەلەلەرىن قامتيدى.
زاڭدا تسيفرلىق ارحيۆتە قۇجاتتاردى جۇرگىزۋ جانە ساقتاۋعا تاپسىرۋ ءتارتىبى رەتتەلگەن. تسيفرلىق ارحيۆ – ەلەكتروندىق ارحيۆتىك قۇجاتتار مەن ارحيۆتىك قۇجاتتاردىڭ ەلەكتروندىق كوشىرمەلەرىنىڭ جيىنتىعى جانە ولار ەلەكتروندىق فورماتتا ۇيىمداستىرىلىپ, ساقتالادى.
قازاقستاننىڭ تاريحي-مادەني مۇراسىن ساقتاۋ ماقساتىندا مەملەكەتتىك بيۋدجەت قاراجاتى ەسەبىنەن, اتاپ ايتساق, بىرلەسىپ قارجىلاندىرۋ ارقىلى جاسالعان جانە تاريحي-مادەني ءارى عىلىمي قۇندىلىعى بار اۋديوۆيزۋالدىق قۇجاتتاردىڭ مىندەتتى دانالارىن, جەكە جانە زاڭدى تۇلعالاردىڭ مەملەكەتتىك ارحيۆتەرگە تاپسىرۋى جونىندەگى نورما بەكىتىلدى.
قۇجاتتاعى نەگىزگى نورمالاردىڭ ءبىرى – مەملەكەتتىك ارحيۆتەرگە «ۇلتتىق» مارتەبەسىن بەرۋ. بۇل ارحيۆ مەكەمەلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن نىعايتۋعا, ولاردىڭ تاريحي-مادەني مۇرانى ساقتاۋ جۇيەسىندەگى بەدەلى مەن ماڭىزىن ارتتىرۋعا, سونداي-اق ارحيۆ سالاسى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن كوتەرۋگە مۇمكىندىك بەرەدى.
سونىمەن قاتار اتالمىش قۇجاتتا بالالاردىڭ دەنساۋلىعى مەن دامۋىنا زيان كەلتىرەتىن اقپاراتتان قورعاۋ ماقساتىندا قوعامدىق كەڭىستىكتە, بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى, تەلەكوممۋنيكاتسيا جەلىلەرى جانە ونلاين-پلاتفورمالار ارقىلى پەدوفيليانى جانە ءداستۇرلى ەمەس جىنىستىق باعداردى ناسيحاتتايتىن اقپارات ورنالاستىرۋدى شەكتەۋ نورمالارى كوزدەلگەن.
نەكە جانە وتباسى ينستيتۋتىن نىعايتۋعا نەگىزدەلگەن ءداستۇرلى وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى دارىپتەۋ, بالالاردى ۇلتتىق جانە وتباسىلىق قۇندىلىقتاردى قۇرمەتتەۋگە باۋلىپ, رۋحاني تاربيە بەرۋ – مەملەكەتتىك ساياساتتىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ ءبىرى. 2024 جىلعى 6 تامىزدا «قازاقستاندا لگبت-نى اشىق جانە جاسىرىن ناسيحاتتاۋعا قارسىمىز!» اتتى پەتيتسيانىڭ «جاسوسپىرىمدەر مەن بالالاردى جىنىستىق قاتىناس ناسيحاتىنان قورعاۋ» بولىگىندەگى تالاپتارى ءىشىنارا ورىندالدى. وسىعان بايلانىستى بىرقاتار زاڭنامالىق اكتىلەرگە تۇزەتۋلەر ەنگىزۋ قاجەت بولدى.
ناتيجەسىندە زاڭ ارقىلى قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ەڭبەك كودەكسىنە جانە 12 زاڭىنا وزگەرىستەر مەن تولىقتىرۋلار ەنگىزىلدى.
زاڭدا ء«داستۇرلى ەمەس سەكسۋالدىق باعداردى ناسيحاتتاۋ» جانە «پەدوفيليانى ناسيحاتتاۋ» ۇعىمدارىنا ناقتى انىقتامالار بەرىلىپ, ولار زاڭعا قايشى كونتەنتكە تەڭەستىرىلدى.
مەملەكەت باسشىسى بەكىتكەن بۇل زاڭ ۇلتتىق ارحيۆ قورى مەن قازاقستاننىڭ تاريحي-مادەني مۇراسىن ساقتاۋدى, مەملەكەتتىك ارحيۆتەردىڭ مارتەبەسىن ارتتىرۋدى, سونداي-اق وسكەلەڭ ۇرپاقتى زاڭسىز كونتەنتتەن قورعاۋدى ماقسات ەتەدى.
پرەزيدەنت قۇقىق بۇزۋشىلىققا قاتىستى بىرقاتار زاڭعا قول قويعانىن حابارلاعان ەدىك.