ماۋلەن اشىمباەۆ فرا دجون تيموتي دانلاپقا ءىلتيپات ءبىلدىرىپ, ەلىمىز ەگەمەندى مالتا وردەنىمەن تىعىز قارىم-قاتىناستى دامىتۋعا مۇددەلى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. پالاتا توراعاسى كوپتەگەن جاھاندىق ماسەلەدە ەكى مەملەكەتتىڭ ۇستانىمى مەن ءتاسىلى ۇقساس ەكەنىن تىلگە تيەك ەتىپ, دىنارالىق ديالوگ, گۋمانيتارلىق كومەك, مەديتسينالىق جانە الەۋمەتتىك قامتاماسىز ەتۋ سياقتى سالالارداعى ىنتىماقتاستىقتى دامىتۋعا توقتالدى.
«قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ كونفەسسياارالىق جانە مادەنيەتارالىق ءوزارا ءىس-قيمىلدى كەڭەيتۋگە ۇنەمى باسا ءمان بەرەدى. بيىل قىركۇيەك ايىندا استانادا الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر كوشباسشىلارىنىڭ VIII سەزى ءوتتى. وعان العاش رەت ەگەمەندى مالتا وردەنىنىڭ وكىلدەرى قاتىستى. وسى رەتتە «تۋرين كەبىنى» كورمەسىن ۇيىمداستىرعانى ءۇشىن وردەنگە العىسىمىزدى بىلدىرەمىز. بۇل باستاما سەزد باعدارلاماسىمەن ۇندەسىپ, قاتىسۋشىلاردىڭ ايتارلىقتاي قىزىعۋشىلىعىن تۋدىردى. كوپتەگەن جاھاندىق ماسەلەگە قاتىستى ءبىزدىڭ ۇستانىمدارىمىز ۇقساس. گۋمانيتارلىق, مادەني, الەۋمەتتىك سالالاردا بايلانىستى ارتتىرۋعا الەۋەتىمىز دە زور. الداعى ۋاقىتتا وسى جانە باسقا دا باعىتتاردا ىنتىماقتاستىقتى نىعايتىپ, ورتاق جوبالاردى بىرلەسىپ ىسكە اسىرامىز دەپ ۇمىتتەنەمىن», دەدى م.اشىمباەۆ.
ەگەمەندى مالتا وردەنىنىڭ ۇلى كانتسلەرى ريككاردو دي مونتەكۋپومەن كەزدەسۋدە بەيبىتشىلىك پەن ديالوگتىڭ جاھاندىق مادەنيەتىن ىلگەرىلەتۋ جونىندەگى باستامالارعا باسا ءمان بەرىلدى. سەنات توراعاسى ءوز سوزىندە مەملەكەت باسشىسىنىڭ قاقتىعىستار مەن داعدارىستاردان حالقى زارداپ شەگىپ جاتقان ەلدەردى قولداۋعا باعىتتالعان باستامالارىنا توقتالدى. اتاپ ايتقاندا, گۋمانيتارلىق كومەك كورسەتۋ شارالارى مەن ساۋدا, ازىق-ت ۇلىك قاۋىپسىزدىگى, ينفراقۇرىلىم, كولىك قاتىناسى سالالارىنداعى ىنتىماقتاستىق فورماتتارى جان-جاقتى تالقىلاندى.
كەزدەسۋ ناتيجەسىندە ەلىمىزدەگى كونفەسسياارالىق جانە دىنارالىق ديالوگتىڭ حالىقارالىق ورتالىعى مەن مالتا وردەنى اراسىندا ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى. قۇجاتتىڭ باستى ماقساتى – بىرلەسكەن جوبالاردى جۇرگىزۋدە جانە دىندەر, مادەنيەتتەر مەن وركەنيەتتەردىڭ ءوزارا ءىس-قيمىلى سالاسىندا ۇيلەستىرىلگەن زەرتتەۋلەر, اناليتيكالىق, كونسۋلتاتسيالىق, ءبىلىم بەرۋ, ادىستەمەلىك قىزمەتتەردى جۇزەگە اسىرۋدا تەڭ قۇقىلى ءارى ءوزارا ءتيىمدى ىنتىماقتاستىق ورناتۋ, سونداي-اق دامىتۋ.
سونىمەن قاتار ساپار اياسىندا قازاقستان پارلامەنتىنىڭ دەلەگاتسياسى يتاليانىڭ ساراپشىلار قوعامداستىعىنىڭ وكىلدەرىمەن كەزدەسىپ, حالىقارالىق كۇن تارتىبىنە قاتىستى پىكىر الماستى. ساراپشىلار ءوزارا ءىس-قيمىلدى نىعايتۋ مەن ادامزاتتى الاڭداتقان وزەكتى پروبلەمالاردى ەڭسەرۋ تاسىلدەرىن جەتىلدىرۋگە ارنالعان جاڭا شارالار جونىندە پىكىرلەستى. م.اشىمباەۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ باستاماسىمەن ەلىمىزدەگى ساياسي جۇيەنى رەفورمالاۋ ماقساتىمەن جۇرگىزىلىپ جاتقان وزگەرىستەردى باياندادى. بۇل رەتتە پارلامەنتتىك رەفورمانىڭ ماڭىزى, تەڭگەرىمدى ءارى اشىق وڭىرلىك ساياسات جۇرگىزۋ ماسەلەسى مەن پارلامەنت قىزمەتىنىڭ باسقا دا باعىتتارى ءسوز بولدى.
«قازىرگى تاڭدا قازاقستان پرەزيدەنتىنىڭ باستاماسىمەن ەلىمىزدە اۋقىمدى وزگەرىستەر جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. پارلامەنتتىك رەفورما – ساياسي جاڭعىرۋدىڭ نەگىزگى باعىتتارىنىڭ ءبىرى. مەملەكەت باسشىسىنىڭ ءبىر پالاتالى پارلامەنتكە كوشۋ ماسەلەسىن قوعامدىق, ساراپتامالىق تالقىلاۋعا شىعاردى. بۇل باستاما دەموكراتيالىق ينستيتۋتتار مەن تەتىكتەردى نىعايتۋدى كوزدەيدى. بۇل رەتتە وكىلەتتىكتەرى كەڭەيتىلگەن پارلامەنت ماڭىزدى ءرول اتقارادى. اتالعان ماسەلەگە قاتىستى تۇبەگەيلى شەشىم 2027 جىلى رەفەرەندۋم ارقىلى قابىلدانادى», دەدى سەنات توراعاسى.
سونداي-اق م.اشىمباەۆ دىنارالىق ديالوگ جونىندەگى ديكاستەريا يسلام ىستەرى بيۋروسىنىڭ بۇرىنعى باسشىسى مونسەنور حالەد اكاشەمەن كەزدەستى. سۇحبات بارىسىندا پرەزيدەنتتىڭ الەمدىك جانە ءداستۇرلى دىندەر كوشباسشىلارىنىڭ VIII سەزىندە بەلگىلەپ بەرگەن مىندەتتەردى, ونىڭ ىشىندە جاساندى ينتەللەكتىنى پايدالانۋ ەتيكاسى جونىندەگى دىنارالىق كوميسسيا قۇرۋ تۋرالى باستاماسى مەن استانا بەيبىتشىلىك دەكلاراتسياسىنىڭ ەرەجەلەرىن ىسكە اسىرۋ تەتىكتەرى تالقىلاندى.
حالەد اكاشە ءوز كەزەگىندە 20 جىلدان اسا ۋاقىت بويى جاھاندىق دىنارالىق ديالوگتى نىعايتۋعا, ماڭىزدى الەمدىك پروبلەمالاردى شەشۋگە, ۋاقىت سىنىنا قاراماستان تولەرانتتىلىق پەن ءوزارا قولداۋ يدەيالارىن ىلگەرىلەتۋگە ىقپال ەتىپ كەلە جاتقانى ءۇشىن قازاقستانعا ريزاشىلىعىن ءبىلدىردى. ول ءوزارا ءىس-قيمىلدى ءارى قاراي ارتتىرا تۇسۋگە جانە ىنتىماقتاستىڭ باسىم باعىتتارى بويىنشا قولداۋ كورسەتۋگە دايىن ەكەنىن دە جەتكىزدى.
ساپار بارىسىندا ماۋلەن اشىمباەۆ ريم پاپاسى فرانتسيسكتى ەسكە الىپ, ونىڭ سانتا-ماريا-مادجورە بازيليكاسىنداعى قابىرىنە گۇل شوقتارىن قويدى. بۇعان قوسا, دەلەگاتسيا «بامبينو دجەزۋ» پەدياتريالىق گوسپيتالىنە قاراستى مولەكۋلالىق گەنەتيكا عىلىمي زەرتتەۋ ورتالىعىنىڭ قىزمەتىمەن تانىستى. سونداي-اق تاياۋدا ريم قالاسىندا اشىلعان قازاقتىڭ ۇلى ويشىلى اباي قۇنانباي ۇلىنىڭ ەسكەرتكىشىنە گۇل شوعىن قويىپ, اقىننىڭ رۋحىنا تاعزىم ەتتى.
