فوتو: parlam.kz
مالىمەتتەرگە سايكەس, 186 جەكە جانە زاڭدى تۇلعا, سونىڭ ىشىندە قوعامدىق بەلسەندىلەر, قۇقىق قورعاۋ ۇيىمدارى, مەديا قۇرىلىمدار جانە شەتەلدىك ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ فيليالدارى جۇيەلى تۇردە شەتەلدەن قاراجات الىپ وتىرادى.
ء«بىزدىڭ ەلدە كەيبىر تۇلعالار كولەمدى قاراجات العانىمەن, ولاردىڭ ونى قايدا باعىتتاپ جاتقانىن ەشكىم باقىلاپ جاتقان جوق», دەدى دەپۋتات.
ماجىلىسمەننىڭ سوزىنشە, قولدانىستاعى ءتىزىلىم تەك قاراجات الۋ فاكتىسىن عانا كورسەتەدى, بۇل – اشىقتىق ەمەس, ونىڭ سىرتقى كورىنىسى عانا. ال قارجىلاندىرۋدىڭ ناقتى كوزدەرىن (شەتەلدىك دونورلاردى), جالپى الىنعان سومالاردى (ونىڭ ىشىندە ءاربىر الۋشى مەن جوبا بويىنشا ءبولىنىسىن), قارجى بولىنگەن ماقساتتار مەن مىندەتتەردى, قاراجاتتىڭ ماقساتتى جۇمسالۋىن باقىلاۋ تەتىكتەرى مەن سالىقتىق ەسەپتىلىك سياقتى نەگىزگى جايتتاردى اشىپ كورسەتپەيدى.
«شەتەلدىك قاراجات حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ فيليالدارىنا تۇسەدى دە, ودان ءارى ەل ىشىندە ەكىنشى دەڭگەيلى گرانتتار تۇرىندە تارالادى. ال بۇل قاراجاتپەن تىكەلەي قوعاممەن جۇمىس ىستەيتىن تۇپكى الۋشىلار مۇلدە نازاردان تىس قالادى. مۇنداي زاڭنامالىق ولقىلىق كەڭ «سۇر ايماق» قالىپتاستىرىپ, جاسىرىن وپەراتسيالارعا قولايلى ورتا تۋعىزادى. بۇل سحەما دەنساۋلىق ساقتاۋ نەمەسە ءبىلىم بەرۋ سالاسىنداعى ماڭىزدى الەۋمەتتىك باستامالاردى قولداۋعا دا قولدانىلۋى مۇمكىن. بىراق ءدال سولاي ازاماتتارىمىزدىڭ ساناسىنا دەسترۋكتيۆتى ىقپال ەتۋ ءۇشىن دە پايدالانىلۋى ىقتيمال», دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.
ماگەررام ماگەرراموۆتىڭ سوزىنشە, مۇنداي قاراجات حالقىمىزدىڭ داستۇرلەرى مەن وتباسىلىق قۇندىلىقتارعا تەرىس كەلەتىن يدەولوگيانى ناسيحاتتاۋعا ءارى الەۋمەتتىك ارازدىقتى قوزدىرىپ, حالىق اراسىندا جىك تۋعىزۋعا جانە «قۇقىق قورعاۋ» دەگەن جەلەۋمەن ۇلتتىق بىرلىگىمىزدى ىرىتۋگە ءارى مادەني شابۋىل ارقىلى مورالدىق تىرەكتەرىمىزدى شايقاۋعا, تاعى سول سياقتى ارەكەتتەرگە جۇمسالىپ جاتقان بولۋى مۇمكىن.
«پارادوكس – شەتەلدەن قاراجات الاتىن كەيبىر بەلسەندىلەر مەملەكەتتەن اشىقتىق تالاپ ەتەدى, ال وزدەرىنىڭ قارجىلاندىرۋى قۇپيا قالىپ وتىر. بۇل – اقپاراتتىق سوعىس. شەتەلدىك گرانتتار ارقىلى دامۋ جولىمىز بەن قۇندىلىقتارىمىزعا ىقپال ەتۋگە جاسالعان ارەكەت», دەدى م.ماگەرراموۆ.
وسىعان بايلانىستى دەپۋتات قازاقستان حالىق پارتياسى فراكتسياسىنىڭ تالاپتارىن ءمالىم قىلدى.
«بىرىنشىدەن, شەتەلدىك قارجىلاندىرۋ تىزىلىمىندە اشىلۋى ءتيىس اقپارات كولەمىن ەلەۋلى تۇردە كەڭەيتۋگە باعىتتالعان زاڭنامالىق وزگەرىستەردى قىسقا مەرزىمدە ازىرلەۋ. اشىق كورسەتىلۋى قاجەت مالىمەتتەر:
- قاراجات بەرەتىن دونورلار;
- ءاربىر الۋشى جانە ءاربىر كەلىسىم (گرانت) بويىنشا بولىنىسىمەن كورسەتىلگەن تولىق الىنعان سومالار;
- قاراجات باعىتتالعان جوبالاردىڭ ناقتى ماقساتتارى, مىندەتتەرى, كۇتىلەتىن ناتيجەلەرى جانە ورىندالعان جۇمىس اكتىلەرى;- تاۋەلسىز اۋديتتەن وتكەن, قاراجاتتىڭ ماقساتتى جۇمسالۋى تۋرالى قوعامدىق جىل سايىنعى ەسەپ;
- الىنعان قاراجات بويىنشا سالىقتىق تولەمدەر تۋرالى اقپارات.ەكىنشىدەن, شەتەلدىك قارجىلاندىرۋدى جاسىرۋ نەمەسە جالعان اقپارات بەرۋ ءۇشىن جاۋاپكەرشىلىكتى قاتاڭداتۋ. بۇل ماسەلەدەگى اشىقتىق – بيۋروكراتيا ەمەس. بۇل – ۇلتتىق ءوزىن-ءوزى قورعاۋ اكتىسى. بۇل ؘ– حالقىمىزعا كىم جانە قانداي ماقساتپەن ىقپال ەتۋگە تىرىساتىنىن بىلۋگە دەگەن قۇقىعىمىز», دەدى دەپۋتات.
قازاقستان حالىق پارتياسى فراكتسياسى اتىنان دەپۋتات اتالعان تالاپتارعا ۇلتتىق ماڭىزى بار ماسەلە رەتىندە قاراۋدى جانە زاڭدا بەلگىلەنگەن تارتىپپەن جاۋاپ بەرۋدى سۇرادى.