ەكسترەميستىك زورلىققا قارسى كۇرەس

اقش-تىڭ مەملەكەتتىك دەپارتامەنتى عيماراتىندا ەكسترەميستىك زورلىققا قارسى ارەكەت ەتۋ بويىنشا سامميت بولىپ ءوتتى. ونىڭ جۇمىسىنا الەم ەلدەرىنەن 60-تان اسا دەلەگاتسيا, سونىڭ ىشىندە مەملەكەتتىك جانە مەملەكەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ, ازاماتتىق قوعام وكىلدەرى, ساراپشىلار, ءدىن باسشىلارى قاتىستى. اتالمىش فورۋمدا قازاقستاندىق دەلەگاتسياعا باس پروكۋرور اسحات داۋىلباەۆ جەتەكشىلىك ەتتى. فورۋمنىڭ باستى ماقساتى ەكسترەميستىك زورلىققا قارسى ءىس-ارەكەت جوسپارىن ازىرلەۋ بو­لىپ تابىلادى, بۇل جوسپار بۇۇ باس اسسامبلەياسى مەملەكەت باس­شىلارىنىڭ كەزدەسۋىندە قابىل­دانادى دەپ كۇتىلۋدە. كۇن ءتارتى­بىندە قوزعالعان نەگىزگى تاقى­رىپتار ەكسترەميزمدى زورلىق دامۋى­نىڭ الدىن الۋ, ونىڭ باستى قوز­عاۋشى كۇشىن جويۋ, قاۋىپسىز قاۋىمداستىقتار قۇرۋعا قاتىستى ماسەلەلەر بولدى. ءسامميتتىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا اقش مەملەكەتتىك حاتشىسى دجون كەرري جانە بۇۇ-نىڭ باس حاتشىسى پان گي مۋن ءسوز سويلەدى. فورۋمنىڭ ءبىرىنشى سەسسياسىنان سوڭ اقش پرەزيدەنتى باراك وباما بايانداما جاسادى. ال فورۋمدا ءسوز سويلەگەن ا.داۋىلباەۆ ەكسترەميستىك زور­لىقتىڭ بارلىق ءتۇرىنىڭ الدىن الۋ جانە ولارعا قارسى كۇرەسۋدە الەمنىڭ بارلىق ەلدەرىنىڭ كۇشىن جۇمىلدىرۋ يدەياسىن قولداي وتىرىپ, ەلىمىزدە ەكسترەميزم مەن تەرروريزمنىڭ الدىن الۋ بويىنشا قابىلدانىپ جاتقان شارالار تۋرالى باياندادى. باس پروكۋرور اتاپ وتكەندەي, حالىقارالىق قاۋىپسىزدىككە قاتەر تۋعىزاتىن ەكسترەميزم مەن تەرروريزم وعان قارسى توسقاۋىل قويۋدىڭ جاڭا تاسىلدەرىن جانە الەم­دىك قاۋىمداستىقتىڭ نەعۇر­لىم تەرەڭ ينتەگراتسياسىن تالاپ ەتەدى. ا.داۋىلباەۆتىڭ پىكىرىنشە, ورتاق كۇش راديكالدى يدەولوگيانى تاراتۋدىڭ الدىن الۋ جانە ونى جويۋعا, ەكسترەميزم مەن تەرروريزم پروفيلاكتيكاسىنىڭ ءتيىمدى تاسىلدەرى بويىنشا تاجىريبە الماسۋعا, اسكەري ءىس-قيمىلدارعا قاتىسۋ ءۇشىن ازاماتتاردىڭ شەتەلدەرگە شىعۋىنا جول بەرمەۋگە, وزگە ەلدەر تەرريتورياسىندا جاسىرىنۋعا تىرىسقان راديكالدى ەلەمەنتتەردى ۋاقتىلى ىزدەستىرۋ جانە قاماۋعا الۋعا, تەرروريزمدى قارجىلاندىرۋ فاكتىلەرىنە جول بەرمەۋگە باعىتتالۋى ءتيىس. ءسوز سوڭىندا باس پروكۋرور ەكسترەميستىك زورلىق بويىنشا كەلەسى ايماقتىق ءسامميتتى وسى جىلى استانا قالاسىندا وتكىزۋدى ۇسىندى. فورۋمنىڭ قورىتىندىسى بويىنشا بىرلەسكەن كومميۋنيكە قابىلدانىپ, وندا قاتىسۋشىلار ەكسترەميزمنىڭ بارلىق تۇرلەرىنە قارسى كۇرەسۋگە وزدەرىنىڭ شىنايى نيەتىن ءبىلدىردى, سونىمەن قاتار, قوعامنىڭ راديكالدانۋىنا قارسى تۇرۋدا الەمدىك قاۋىمداستىقتىڭ كۇشىن جانداندىرۋ قاجەتتىگىن اتاپ ءوتتى. وسىعان وراي, ەكسترەميزممەن كۇرەستە ازاماتتىق قوعامنىڭ, سونداي-اق جاستاردىڭ, ايەلدەردىڭ, ءدىني, مادەني جانە ءبىلىم بەرۋ ۇيىم­دارى باسشىلارىنىڭ ءرولى وتە زور ەكەندىگى ايتىلدى. الەۋ­مەتتىك, ەكونوميكالىق جانە سايا­سي سالاداعى, اسىرەسە, زورلىق ەكسترە­ميزمگە توتەپ بەرە الماي­تىن ازشىلىققا قاتىستى ماسەلە­لەردى شەشۋگە باسا نازار اۋدارىل­دى. ءسويتىپ, وتىرىسقا قاتىسۋشى­لاردىڭ ورتاق پىكىرىنشە, ۆاشينگ­تون ءسامميتى ەكسترەميزمدى تاراتۋ جانە ناسيحاتتاۋعا قارسى ارە­كەت ەتۋدىڭ جالپىعا ورتاق باعدار­لاماسىن ازىرلەۋگە جانە ونىڭ الدىن الۋ بويىنشا ءتيىستى شارالاردى دايىنداۋعا باعىتتالعان دۇنيەجۇزى بويىنشا وتەتىن اي­ماقتىق كەزدەسۋلەر مەن باسقا دا ءىس-شارالاردىڭ باستاماسى بولىپ تابىلادى, دەپ حابارلادى باس پروكۋراتۋرانىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى.