20 اقپان, 2015

«ەرتىستە جاقسى جۇزە الادى ەكەنسىڭ...»

276 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن
(كۇندەلىك بەتتەرىنەن) جازۋشى كادىربەك سەگىزباەۆ زايسانداعى جارسۋ اۋىلىنان عوي, مەنىڭ دە تۋعان اۋىلىم سول جەر. ۇلكەن اتالارىمىز تۇرىكپەن قوجالاردان تارايمىز دەپ وتىراتىن. ءبىز دە اعامىزدىڭ جولىن قۋىپ, ءومىرى بىتپەيتىن جازۋدىڭ سوڭىنا تۇستىك. اۋىلعا بارعاندا «ەگەمەنگە» شىققاننان وقىعان عوي, «بىرىڭعاي جۋرناليستىك جۇمىسپەن اينالىس­پاي, اڭگىمەلەر دە جازادى ەكەنسىڭ عوي...», دەپ دەمەپ تە قويادى. ءالى ەسىمدە, قازمۋ-ءدىڭ جۋرناليستيكا فاكۋلتەتىنىڭ سوڭعى كۋرسىندا قىس كەزىندە «قازاق ادەبيەتى» گازەتىندە  مارقۇم ورالحان بوكەي رەداكتور كەزىندە تاجىريبەدەن ءوتتىم. بىراق, الماتىدا قالماي, «پاۆلودار قايداسىڭ؟» دەپ سولتۇستىككە قاراي تارتىپ وتىردىم. ويتكەنى, 4-كۋرستان سوڭ پراكتيكانى وسى جاقتا وتكەنىمدە «وقۋ بىتىرگەن سوڭ ءۇي بەرەمىز, جەڭىلدىكتەر بار», دەپ مارقۇم رەداكتور بالتاباي سەيسەنبەكوۆ شاقىرعان ەدى. ءسويتىپ, جۇرگەندە ءبىر كۇنى كادىربەك اعامنان حات الدىم: «قارىنداسىم-اۋ, وسكەمەن ەمەس, سەمەي ەمەس, پاۆلوداردان بارىپ ءبىر-اق شىققانىڭا جول بولسىن. نە دە بولسا, ايتەۋىر, ءبىر ەرتىستىڭ بويى, قارا ەرتىستىڭ جاعاسىندا تۋىپ-ءوستىم دەپ «اعىنعا» قاراماي ءجۇزىپ كەتتىڭ بە؟!.», دەپتى. سودان, قىزىق بولعاندا, مەن ءبىر جىلدان كەيىن, 1986 جىلى تۇمەننىڭ جىگىتىنە تۇرمىسقا شىقتىم. تۇسكەن جەرىم – سەگىز سەرىنىڭ, كوشەبە باتىردىڭ ۇرپاقتارى, تاناباس زەرگەردىڭ اۋلەتى ەكەن. تويىمىز ءوتىپ, پاۆلودارعا كەلگەن سوڭ, ءبىراز ۋاقىتتان كەيىن كادىربەك اعامنان حات كەلدى. «قۇداي-اۋ, مىنا قارا ەرتىستىڭ اعىنى سەنى قايدا الىپ بارا جاتىر ءوزى؟! ەرتىسپەن ءوزىڭ جاقسى جۇزە الادى ەكەنسىڭ عوي, ومبىدان اسىپ, تۇمەنگە قاراي كەتكەنىڭە قاراعاندا...», دەپ جازىپتى. كەيدە, اسىرەسە, قازىر, وي توقتاتقان كەزدە اعانى, ۇلكەندى تىڭداعان دا دۇرىس ەكەن عوي, «جۇزەمىن» دەپ ءجۇرىپ ەرتىسكە باتىپ كەتپەگەنىمە دە شۇكىر, دەپ قويامىن. فاريدا بىقاي, «ەگەمەن قازاقستان».

 نيكاراگۋالىق كەلىن

ومبى اەروپورتىندا وتىرعانمىن. 1987 جىل. قاسىما ءبىر اعاي كەلىپ جايعاستى. كيىم كيىسىنە, جىلتىراعان سومكەسىنە قاراپ, باسشى كىسى دەپ ويلادىم. جۇبايىم ەسەت بيلەت الۋعا كاسساعا كەتكەن. ەكەۋمىز ونىڭ تۇمەندە تۇراتىن اكە-شەشەسىنە بارا جاتىرمىز. – قىزىم, قايدا بارا جاتىرسىڭ؟ – دەدى ءبىر كەزدە الگى اعا. قالىڭ ورىستىڭ ىشىندە نە عىپ جۇرگەن قازاقتىڭ قىزى دەدى مە ەكەن. – تۇمەن جاققا, – دەدىم. – قۇداي-اۋ, ول جاقتا كىمىڭ بار ەدى؟ جالعىزبىسىڭ ءوزى؟! – دەدى تاڭىرقاپ. – جولداسىم بار قاسىمدا, بيلەتكە كەتتى. اتا-ەنەم سوندا تۇرادى, – دەيمىن. – ورىس پا؟! – دەپ كەكەتكەندەي جاقتىرماي قالدى. – جوق, قازاق, تۇمەندە قازاقتار كوپ, – دەپ جاتىرمىن ءتۇسىندىرىپ. ءتۇپ-تامىرىڭدى قوزعاماي قازاق قايبىر ءجاي وتىرسىن ەندى. – زايساننىڭ قىزىمىن دەيمىسىڭ! قۇداي-اۋ, مىنا جاققا قالاي تاپ بولعانسىڭ ءوزىڭ!؟ قىز جىبەك پەن تولەگەنگە ۇقساعىڭ كەلىپ, نەمەنە, سوڭىنان ەرىپ جۇرە بەرگەنسىڭ بە؟! سونشا الىس جەرگە تۇرمىسقا شىعارمىسىڭ!؟ – دەپ بۇرقىلداپ ءبىراز سويلەپ الدى. ءسويتتى دە, ءبىرازدان سوڭ, اشۋى باسىلىپ, ەسىنە بىردەڭە ءتۇستى بىلەم: – قۇداي-اۋ, تۇمەندى الىسسىنىپ وتىرعانىم نە؟! ايتپاقشى, الگى ءبىزدىڭ الماتىداعى رەكتور اعايدىڭ قىزى ەل امان, جۇرت تىنىشتا سوناۋ جەردىڭ ءتۇبى – نيكاراگۋاداعى ءبىر جىگىتكە كۇيەۋگە شىعامىن دەپ! ولار دا كازگۋ-دە وقىعان. ەندى الگى قارا قۇدا-قۇداعيلارعا بارايىق دەسەك, نيكاراگۋادا سوعىس ءجۇرىپ جاتقان كورىنەدى, – دەمەسى بار ما؟! پاۆلودار. سۋرەت : http://kaz.gazeta.kz
سوڭعى جاڭالىقتار