ۇكىمەت • 08 قاراشا, 2025

جاساندى ينتەللەكت جانە قاستەرلى قۇندىلىقتار

230 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

سەنات سپيكەرى ماۋلەن اشىمباەۆتىڭ توراعا­لىعىمەن «ۇلتتىق مۇددە» ديالوگ الاڭىنىڭ كەزەكتى وتىرىسى ءوتتى. تسيفرلىق تەحنولوگيالار داۋىرىندە رۋحاني جانە ادامگەرشىلىك بولمىستى ساقتاپ قالۋ ءۇشىن نە ىستەۋ كەرەك؟ ۇلت­تىق قۇندىلىقتاردى دارىپ­تەۋ جولىندا جاساندى ينتەللەكتىنىڭ الەۋە­تىن قالاي ءتيىمدى پايدا­لانۋعا بولادى؟ ەلوردا­داعى ۇلت­تىق مۋزەيدە وتكەن كەز­دە­سۋدە زيالى قاۋىم وكىلدەرى مەن ساراپشى­لار وسى ماسە­لە­لەردى تالقىلادى.

جاساندى ينتەللەكت جانە قاستەرلى قۇندىلىقتار

ماۋلەن اشىمباەۆ قاتىسۋ­شىلارعا ءىلتيپات ءبىلدىرىپ, جاھاندىق تسيفرلاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكتىنى ەنگىزۋدىڭ قوعام ومىرىنە جانە بارلىق سالاعا ىقپالى زور ەكەنىن ايتتى. بۇل ۇدەرىس الەمنىڭ بەت-بەينەسىن, ادامداردىڭ ويلاۋ جۇيەسىن, مىنەز-قۇلقىن جانە قۇندىلىقتارىن دا وزگەرتەتىنى انىق. سەنات توراعاسى مۇنداي تاريحي كەزەڭدە تابان تىرەيتىن قۇندىلىقتاردى ايقىنداپ, ولاردى جاڭا زامانعا بەيىمدەۋ جانە تىڭ تەتىكتەر ارقىلى ۋاقىت تالاپتارىمەن ۇندەستىرۋ جولدارىن انىقتاۋ ماڭىزدى مىندەت ەكەنىنە نازار اۋداردى. سونداي-اق ول مەملەكەت باسشىسى ۇنەمى وسى باعىتتاعى يدەولوگيالىق جۇمىسقا باسا ءمان بەرىپ كەلە جاتقانىن اتاپ ءوتتى.

«پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ جولداۋدا قازاقستان­دى ءۇش جىل ىشىندە جاپپاي تسيفرلىق ەلگە اينالدىرۋ جونىندە ناقتى مىندەت جۇك­تەدى. مۇنداي قادام ۇلت­تىق بىرەگەيلىگىمىزدى ودان ءارى نى­عايتۋعا تىڭ سەرپىن بەرەدى. كەزدەسۋ بارىسىندا اتال­عان باعىتتار مەن ۇلتتىق قۇندى­لىقتاردى دارىپتەۋدە تسيفرلىق تەحنولوگيالاردى قولدانۋ ماسەلەلەرى جان-جاقتى تالقىلانىپ, تىڭ ۇسىنىستار ايتىلارىنا دەپ سەنەمىز», دەدى م.اشىمباەۆ.

پالاتا سپيكەرى اتاپ وت­كەن­دەي, بۇگىندە ادامزات جاڭا تەح­نو­لوگيالىق داۋىرگە قادام باس­تى. بىلتىر بيزنەس جاساندى ين­تەللەكت سالاسىنا 250 ملرد دوللاردان اسا ينۆەستي­تسيا قۇيسا, بيىلعى كورسەتكىش ودان بىرنەشە ەسە جوعارى. سونى­مەن قاتار بىلتىر الەمدىك كوم­پانيالاردىڭ 78 پايىزى جا­ساندى ينتەللەكتىنى قولدانا­تى­نىن راستاعان. بۇل اتالعان با­عىتتىڭ اسا جوعارى قارقىن­مەن دامىپ, قوعام ومىرىنە جاپ­پاي ەنىپ جاتقانىن كورسەتەدى. وسىعان بايلانىستى م.اشىم­باەۆ تسيفرلىق ءداۋىردى قاۋىپ ەمەس, مۇمكىندىك رەتىندە قاراس­تى­رىپ, ۇلتتىق جانە تسيفر­لىق يم­مۋنيتەتتى ودان ءارى نى­عايتۋ ماڭىزدى ەكەنىن تىلگە تيەك ەتتى.

«ۇلتتىق قۇندىلىقتار زامان كوشىپ, داۋىرلەر الماسسا دا, شايقالمايتىن نەگىز, قۇبىلمايتىن باعدار بولىپ قالۋى كەرەك. سونىمەن قاتار ادالدىق, ەڭبەكقورلىق جانە ورتاق جاۋاپكەرشىلىك سەكىلدى جالپى ادامزاتتىق ۇعىمدار دا ايرىقشا مانگە يە. وسى ورايدا ۇلتتىق قۇندىلىقتارىمىزدى تسيفرلىق كەڭىستىككە الىپ شىعىپ, زاماناۋي تاسىلدەرمەن دارىپتەگەن ابزال. ياعني تسيفر­لاندىرۋ – قازىردە ۇلت­تىق قۇن­دىلىقتاردى ناسيحات­تاۋدىڭ ءتيىمدى تەتىگى. سوندىقتان تسيفر­لىق ءداۋىردى قاۋىپ ەمەس, مۇم­كىندىك رەتىندە قاراستىرعان ءجون», دەدى م.اشىمباەۆ.

«ۇلتتىق مۇددە» ديالوگ الا­ڭىندا سەناتورلارمەن قاتار ۇلتتىق مۋزەي ديرەكتورى بەرىك ابدىعالي ۇلى, قازاقستان جازۋ­شىلار وداعىنىڭ باسقار­ما توراعاسى مەرەكە قۇلكەنوۆ, قازاقستاننىڭ ەڭبەك سىڭىر­گەن قايراتكەرى بايانعالي ءالىم­جانوۆ, تەمىربەك جۇرگەنوۆ اتىن­داعى قازاق ۇلتتىق ونەر اكادەمياسىنىڭ رەكتورى ارمان جۇدەباەۆ, جاستار تەاترىنىڭ كوركەمدىك جەتەكشىسى نۇرقانات جاقىپباي, IT-ۆيزيونەر, CEO CodiPlay دانابەك قالياجداروۆ, پرەزيدەنت جانىنداعى قسزي ءبولىم مەڭگەرۋشىسى سالتانات ەرماحانوۆا, سۋرەتشى سىرلىبەك بەكبوتاەۆ, Astana IT University «جاساندى ينتەللەكت» عىلىمي-يننوۆاتسيالىق ورتالىعىنىڭ ديرەكتورى بەيبىت ابدىكەنوۆ, سەنات جانىنداعى ساراپشىلار كلۋبىنىڭ مۇشەسى جانەركە كوچيگيت جانە تاعى باسقا قاتىسۋشىلار ءسوز سويلەدى.

سونىمەن قاتار «ۇلتتىق مۇددە» ديالوگ الاڭىنىڭ وتىرىسى اياسىندا شىعارماشىلىق يندۋستريا وكىلدەرى, ونىڭ ىشىندە ÓzgeEpic, لينگۆيستەر, ستۋدەنتتەر, ونەرتانۋشىلار, سۋرەتشىلەر جانە باسقا دا ءتۇرلى سالا ماماندارى جاڭا تەحنولوگيالاردىڭ كومە­گىمەن ازىرلەگەن جوبالار كوپ­شى­لىككە تانىستىرىلدى. ولاردىڭ قاتارىندا ۆيزۋالدى جانە ينتەراكتيۆتى تەحنولوگيامەن جابدىقتالعان E-museum ۆەب-پورتالى بار. اتالعان جوبا الەمنىڭ كەز كەلگەن بۇرىشىنداعى ازاماتتارعا 3D ۇلگى ارقىلى ۇلتتىق مادەني مۇرامىزدى تاماشالاۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. سونداي-اق وتىرىسقا قاتىسۋشىلار رۋنا جازۋىن وپتيكالىق جانە ين­تەل­لەكتۋالدىق تانۋ ارقىلى وقىپ, تالداۋعا, «Steppe Games» ءموبيل­دى ويىنى ارقىلى قازاق ءتىلىن وقىتۋعا, «قازاق ادەبيەتىنىڭ اۋديوقورى», قورقىت, Oyu Resonance باستامالارى ارقىلى ۇلتتىق ادەبيەت, تاريح جانە ونەردى تانۋعا ارنالعان جاڭا جوبالارمەن تانىستى. 

سوڭعى جاڭالىقتار