فوتو: اشىق دەرەككوز
مينيسترلىكتىڭ مالىمەتىنشە, 2020 جىلدان بەرى ەلىمىزدىڭ مادەني ومىرىندە ماڭىزدى وزگەرىستەر ورىن الدى. مەملەكەت مادەني ساياساتتى جاڭعىرتۋعا, شىعارماشىلىق الەۋەتتى ارتتىرۋعا جانە مادەني مۇرانى حالىقارالىق دەڭگەيدە دارىپتەۋگە باسىمدىق بەردى. وسى ماقساتتا بىرقاتار تۇبەگەيلى شەشىمدەر قابىلداندى. قۇرمانعازى اتىنداعى حالىق اسپاپتارى وركەسترى, م.اۋەزوۆ جانە اباي اتىنداعى تەاترلار, م.لەرمونتوۆ اتىنداعى اكادەميالىق ورىس دراما تەاترى مەن ۇلتتىق كىتاپحاناعا «ۇلتتىق» مارتەبەسى بەرىلدى. سونىمەن قاتار ق.قۋانىشباەۆ اتىنداعى قازاق مۋزىكالىق-دراما تەاترى رەسپۋبليكالىق مەنشىككە ءوتتى.
مادەني مۇرانى ساقتاۋ باعىتىندا دا ايتارلىقتاي جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزىلدى. 2022 جىلى «ورتەكە» قۋىرشاق ءبيى مەن قوجاناسىر تۋرالى اڭىز يۋنەسكو-نىڭ رەپرەزەنتاتيۆتى تىزىمىنە ەندى. قازاق ەستراداسىنىڭ سيمۆولىنا اينالعان «گۇلدەر» ءانسامبلى قايتا قۇرىلىپ, مادەنيەت پەن ونەر سالاسىندا مىڭداعان شارالار ۇيىمداستىرىلدى. روزا باعلانوۆا, مۇحتار اۋەزوۆ جانە احمەت بايتۇرسىنوۆتىڭ مەرەيتويلارىنا ارنالعان ءىس-شارالار حالىقارالىق دەڭگەيدە كەڭىنەن اتالىپ ءوتتى.
2023 جىل مادەني ساياساتتى جۇيەلەۋ جىلى بولدى. وسى كەزەڭدە ۇكىمەت 2023–2029 جىلدارعا ارنالعان مادەني ساياسات تۇجىرىمداماسىن بەكىتتى. بۇل قۇجات مادەنيەتتىڭ ستراتەگيالىق دامۋ باعىتىن ايقىنداپ, حالىقارالىق ىنتىماقتاستىققا سەرپىن بەردى. سول جىلى سۇلتان بەيبارىستىڭ 800 جىلدىعىنا وراي 660 ءىس-شارا ۇيىمداستىرىلدى.
قازاقستان مادەنيەتى كۇندەرى ازەربايجان, ارمەنيا, تۇركمەنستان, تاجىكستان, وزبەكستان, رەسەي, مىسىر جانە باسقا ەلدەردە جوعارى دەڭگەيدە ءوتتى. كايردە سۇلتان ءاز-زاھير بەيبارىس مەشىتىنىڭ اشىلۋىنا قازاقستاندىق دەلەگاتسيا قاتىستى, ال تاشكەنت پەن سامارقاندتا «اباي» وپەراسى مەن «قازاقكونتسەرت» ۇجىمىنىڭ كونتسەرتتەرى تابىستى ءوتتى.
سونىمەن قاتار قازاقستان تاجىكستان, ازەربايجان جانە ساحا رەسپۋبليكاسىنىڭ (رف) مادەنيەت كۇندەرىن ۇيىمداستىردى.
2024 جىل قازاقستان مادەنيەتىن حالىقارالىق ساحنادا جاڭا دەڭگەيگە شىعاردى. ەل العاش رەت ۆەنەتسيا ونەر بيەننالەسىندە ۇلتتىق پاۆيلونىن تانىستىردى. پاريجدەگى گيمە مۋزەيىندە جانە قىتايدىڭ تيانتسزين قالاسىنداعى مۋزەيدە قازاق ونەرىنىڭ كورمەلەرى ءوتتى. استانادا لەوناردو دا ءۆينچيدىڭ «ادەمى حانشايىم» تۋىندىسى كورسەتىلىپ, Qazaq Culture اتتى بىرىڭعاي مادەني ونلاين-پلاتفورما ىسكە قوسىلدى. سونىمەن قاتار جاڭا مۋزىكالىق ۇجىمدار – مەملەكەتتىك كلاسسيكالىق گيتاريستەر كۆينتەتى مەن «بىرلىك» ءانسامبلى قۇرىلدى.
V دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارىنىڭ اشىلۋ جانە جابىلۋ سالتاناتىندا ديماش قۇدايبەرگەننىڭ ونەر كورسەتۋى ەلدىڭ مادەني ءيميدجىن ايشىقتادى. اشحابادتا قۇرمانعازى مەن ابايعا, دۋشانبە مەن قازاندا ابايدىڭ بيۋستەرى ورناتىلدى.
2025 جىلى مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىق نىعايىپ, جاڭا حالىقارالىق كەلىسىمدەر جاسالدى. «بەتاشار» ۇلتتىق سالتى يۋنەسكو-نىڭ رەپرەزەنتاتيۆتى تىزىمىنە ەنگىزىلدى, ال وزبەكستانمەن بىرلەسكەن «كەستە–سيۋزاننە» بويىنشا ورتاق نوميناتسيالىق قۇجات جولداندى. بەيجىڭ قالاسىندا قازاقستاننىڭ مادەنيەت ورتالىعى اشىلىپ, وعان مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ, قر مادەنيەت جانە اقپارات ءمينيسترى ايدا بالاەۆا, قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ مادەنيەت جانە تۋريزم ءمينيسترى سۋن ەلي, قوس ەلدىڭ ديپلوماتيالىق وكىلدەرى مەن شىعارماشىلىق قاۋىم وكىلدەرى قاتىستى.
ورتالىقتىڭ اشىلۋى – ۇزاقمەرزىمدى ديپلوماتيالىق ىنتىماقتاستىق پەن كەلىسىمنىڭ جەمىستى ناتيجەسى. 2022 جىلى قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسى توراعاسىنىڭ استاناعا مەملەكەتتىك ساپارى اياسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ پەن سي تسزينپين قىتاي مەن قازاقستاندا تەڭ نەگىزدە مادەني ورتالىقتار قۇرۋ جونىندە كەلىسىمگە كەلگەن بولاتىن.
بيىل اقتاۋ قالاسى «تۇركى الەمىنىڭ مادەني استاناسى» مارتەبەسىنە يە بولدى. بىشكەكتە مۇحتار اۋەزوۆ پەن شىڭعىس ايتماتوۆقا ارنالعان «دوستىقتىڭ التىن كوپىرى» ەسكەرتكىشى اشىلدى, ال تۇركىستان قالاسىنىڭ ەرەكشە مارتەبەسىن ايقىندايتىن زاڭ قابىلداندى.
مادەني سالادا تسيفرلىق تەحنولوگيالار كەڭىنەن ەنگىزىلىپ وتىر. 275 مۋزەي مەن 65 مىڭنان استام ەكسپونات قامتىلعان E-Museum ۆيرتۋالدى جۇيەسى ىسكە قوسىلىپ, 3D فورماتتاعى ارتەفاكتىلەردى تسيفرلى تۇردە تاماشالاۋ مۇمكىندىگى پايدا بولدى.
قر مادەنيەت جانە اقپارات مينيسترلىگىنىڭ بەس جىلدىق جۇيەلى ەڭبەگى ناتيجەسىندە قازاقستان ونەرى حالىقارالىق ساحنادا جارقىراپ, ۇلتتىق مادەنيەت زاماناۋي باعىتتارمەن ۇندەسىپ دامي ءتۇستى. بۇگىندە قازاقستان ورتالىق ازياداعى مادەني كوشباسشى ءارى ۇلتتىق رۋح پەن يننوۆاتسيانى ۇيلەستىرە بىلگەن مەملەكەت رەتىندە تانىلىپ وتىر.
