سارمالاي كۇيشى 1835 جىلى قازىرگى باتىس قازاقستان وبلىسى قازتالوۆ اۋدانى تالدىقۇدىق اۋىلىندا دۇنيەگە كەلىپ, 1885 جىلى سول اۋىلدا قايتىس بولعان. كۇيشىنىڭ «اقساق قۇلان», «بۇلبۇل», «جەتىم قىز», «قارا جورعا», «قوڭىر بۇقا», «نار يدىرگەن», «سانسىزباي», «شال بۇركىت», تاعى باسقا كۇيلەرى حالىق اراسىندا كەڭ تاراعان.
قازاق ىشىندە سابىر, سارمالاي, ماكار, شەرۋباي, سۇلەيمەن سياقتى اتاقتى سىبىزعىشىلاردىڭ ەسىمى ەل جادىندا قالعان. ارينە, ەلىمىزدىڭ ءار جەرىندە سىبىزعىنىڭ جاسالۋى, كۇيلەردىڭ قۇرىلىمى ءارتۇرلى بولۋى مۇمكىن. مىسالى, شىعىس قازاقستاندا سىبىزعى ءۇش ويىقتى بولسا, باتىس قازاقستانداعى اسپاپتار ءتورت ويىقتى بولىپ كەلەدى. باتىس ءوڭىرى كۇيشىلەرىنىڭ اراسىندا سىبىزعىنى دا سەرىك ەتكەندەر از بولماپتى. بىراق كەيىنگى كەزدە بۇل اسپاپ جويىلىپ, سيرەپ كەتتى. سوعان بايلانىستى كوپتەگەن سىبىزعى كۇيلەرى دە ۇمىت قالا باستاعان.
ادەتتە سىبىزعى كۇيلەرى سيۋجەتكە قۇرىلادى. سارمالاي تارتقان «بۇلبۇل», «نار يدىرگەن», «بوز ىنگەن», «اقساق قۇلان», «سالاۋات», ء«باتيما», «مۇڭدى قىز», «كەڭ جايلاۋ», «جوقتاۋ», «توي باستار», «اڭشىنىڭ زارى», «كەڭەس» سياقتى كۇيلەر دە قازاق حالقىنىڭ تاريحىمەن تىعىز بايلانىستى. قازاقتىڭ كونەدەن كەلە جاتقان ۇلتتىق اسپاپتارىنان سۇلۋ اۋەندەردى توگىلتىپ, بۇگىنگى ۇرپاققا ۇزبەي جەتكىزگەن سارمالايداي ءبىر تۋار سىبىزعىشىنى حالىق جادىنان شىعارماسى انىق.
وكىنىشكە قاراي, بۇگىنگى تاڭدا ەلىمىزدە سىبىزعىشىلار قاتارى سيرەپ بارا جاتقانى راس. وسىناۋ سىيقىرلى اسپاپتان ساز توككەن تانىمال كۇيشى سارمالايدى 190 جىلدىعى قارساڭىندا ەسكە الىپ, وسى ماقالانى جازۋدى ۇيعاردىق.
قىدىر حارەس ۇلى,
جۋرناليست
باتىس قازاقستان وبلىسى
