سپورت • 16 قىركۇيەك, 2025

قازاق بوكسشىلارىنىڭ جاھاندىق جەتىستىگى

90 رەت
كورسەتىلدى
7 مين
وقۋ ءۇشىن

انگليانىڭ ليۆەرپۋل قالا­سىندا اۋەسقوي بوكستان الەم چەمپيوناتى اياقتالدى. ەرلەر مەن ايەلدەر اراسىندا وتكەن ءدۇبىرلى دودادا بوكس­­­شى­لارىمىز 7 ال­تىن, 1 كۇمىس, 2 قولا مەدال ەنشىلەپ, جالپى­كومان­دا­لىق ەسەپتە توپ جاردى. مەم­لەكەت باسشىسى الەم­دىك الاماندا ەل مەرەيىن اسى­رىپ, داڭقىمىزدى اس­پان­­­دات­قان ساڭلاقتار جە­ڭى­سىن ايرىقشا اتاپ ءوتتى.

قازاق بوكسشىلارىنىڭ جاھاندىق جەتىستىگى

ەلدىڭ ءۇمىتى مەن سەنىمىن ار­قا­لاعان ساڭ­لاق­تارىمىز الەم چەم­پيوناتىنان تولايىم تابىس­پەن ورالدى. كۇللى حالىقتىق قۋا­نىش­قا ۇلاسقان بۇل جەتىستىكتىڭ ارتىن­دا تى­نىمسىز توككەن تەر مەن ەسە­لەپ ەت­كەن ەڭبەك تۇر. 1999 جىلى اقش-تىڭ حيۋستون قالاسىندا بولات ءجۇمادىلوۆ قازاق بوكسشىلارى ارا­­سىنان تۇڭعىش بولىپ الەم چەم­­پيو­ناتىنىڭ التىنىن ولجالادى. سو­دان بەرى وعلان سالعان سارا جول­­دى ساڭ­لاقتارىمىز ساتىمەن جال­­عاپ كەلەدى. جەر جۇزىنە قازاق بوكس مەك­­تەبى­نىڭ داڭقى كەڭىنەن جايىلدى.

سم

الەم چەمپيوناتتارىندا عانا ەمەس, جازعى وليمپيا ويىندارىندا ەنشىلەگەن التىن مەدالداردى دا سالماقتاعاندا بوكسشىلارىمىزدىڭ جەتىس­تىك­تەرى ايتارلىقتاي. مۇنىڭ بار­لىعى جۇيەلى جۇرگىزىلگەن جۇ­مىستاردىڭ جەمىسى.

دەگەنمەن دە كەيىنگى جىلدارى قازاق بوكسى قۇلدىراۋ كەزەڭىن دە باستان وتكەردى. اسىرەسە 2020 جىل­عى توكيو, بىلتىرعى پاريج تورىندەگى وليمپيا ويىن­دا­رىنداعى جىگەرىمىزدى قۇم ەت­كەن سات­سىزدىكتەن كەيىن قازاق بوك­سى­نىڭ ەڭسەسى ءتۇسىپ-اق قالعان ەدى. ۇلى­بريتانيا ەلىندە, ليۆەرپۋل تورىندە كەرىلگەن رينگتە نامى­سىن رۋحقا جانىعان جامپوزدار ەرەكشە جىگەر تانىتتى. بۇل جەڭىستى جورىق 2028 جىلى لوس-اندجەلەستە وتەتىن جازعى وليمپيا ويىندارىندا جالا­ۋىن تۇسىرمەۋگە ءتيىس.

سمي

ليۆەرپۋلدەگى الەم چەم­پيو­ناتىنىڭ فينالدىق جەك­پە-­جەكتەرىنە كوشەلىك. قىز­­دار كومانداسىنداعى تاجى­ري­بەلى كوش­­باسشى, ءۇش دۇر­كىن الەم چەمپيونى, الەم چەم­پيو­­ناتىنىڭ ەكى مارتە قولا جۇل­دەسىن ولجالاعان  پاريج وليمپياداسى­نىڭ قولا جۇل­دەگەرى نازىم قىزاي­باي (48 كگ) فينالدىق جەكپە-جەكتە ۇندىستاندىق ميناكشيگە ەسە جىبەردى. 1-راۋندتا بەس تورەشى­نىڭ تورتەۋى 4:1 ءۇندى بوكسشىسى باسىم ءتۇستى دەپ باعالاعان, 2-راۋندتا 3:2 ناتيجەمەن جەڭىستى نازىم­نىڭ ەنشىسىنە جازدى. 3-راۋندتا شارشى الاڭدى اينالا جايعاسقان قازىلار قارسىلاسى جەڭدى دەپ شەشتى. تۋعان كۇنىندە كۇمىس مەدالدى كەۋدەسىنە تاققان التىن قىز وسىلايشا ەل بوكسىنىڭ تاريحىندا الەم چەمپيوناتى­نان 3 التىن, 1 كۇمىس, 2 قولا مەدال ولجالادى. ءتورت دۇركىن الەم چەم­­­پيونى اتانۋعا سىنىق سۇيەم قال­عاندا تورەشىلەردىڭ بۇرا تارتۋى كوپ جايتقا كولدەنەڭ بولدى. 17 جاسىنان ۇلتتىق قۇراما ساپىنا قوسىلىپ, 15 جىل اسا جەڭىل سالماقتا كوش باستاپ, تالاي دۋدى كور­گەن تالانتتى بوكسشىنىڭ كۇ­مىسىن قومسىنعان ءجون بولماس, توك­كەن تەردىڭ وتەۋىنە كەلگەن مە­دالدىڭ قۇنى قاشاندا قىمبات.

سمي

51 كگ سالماقتا الۋا بالقى­بەكوۆا تۇرىك قىزى بۋسيناز شا­كىر­وعلىدان باسىم ءتۇستى. الۋا بيىل ناۋرىز ايىندا سەربيادا وتكەن الەم چەمپيوناتىندا دا توپ جارعان بولاتىن.

اپ

ايدا ابىكەەۆانىڭ فينالدىق جەكپە-جەكتە (65 كگ) وزبەكستاندىق ناۆباحور حاميدوۆانى تۇرە قۋىپ, تورەشىلەردىڭ بۇرا تارت­قانىنا قاراماستان, جەڭىستى جۇ­لىپ ­الۋى كوڭىلىمىزگە قۋا­نىش سىيلادى.

اپ

ناتاليا بوگدانوۆا (70 كگ) اۋستراليا­لىق لەكەي­شا پەرگوليتيدى ايقىن جەڭىپ, تۇڭعىش رەت الەم چەم­پيونى اتاندى. پەتروپاۆلدا ومىر­گە كەلگەن قىز تەرىسكەي­دىڭ توقى­راپ تۇرعان سپورتىنا قان جۇگىرتتى. بۇدان بىلاي بوگدانوۆانىڭ شىققان بيىگىن باعدار تۇتىپ, بالعىن بوكس­شىلار شوعىرى شىعاتىنى ءسوزسىز. ناتاليا كوكتەمدە سەر­بيادا وتكەن الەم چەمپيوناتىندا قولا مەدال يەلەنگەن بولاتىن. ۆيكتوريا گرافەەۆا (60 كگ) مەن ەلدانا ءتالىپوۆانىڭ (+80 كگ) جارتىلاي فينالدا ءسۇرىنىپ, قولا مەدال ەنشىلەۋى قىزدار قۇراماسىنىڭ قارىمىن اڭعار­تا ءتۇستى. قىزدار قۇراماسىنىڭ باس باپكەرى ەلدوس سايدالين باستاعان ۇجىمنىڭ تىڭعى­لىقتى ازىرلىك جۇرگىزگەنى انىقتانىلدى.

قايرات ءساتجانوۆ باپتايتىن ەرلەر قۇراماسىنداعى 10 بوكسشىنىڭ التاۋى شيرەك فينالدا ءسۇرىندى. ءتورت سپورت­شى عانا فينالعا جەتىپ, ەسە­سىنە بارلىق جەكپە-جەگىن جە­ڭىسپەن تۇيىندەدى. 22 جاستاعى سانجار تاشكەنباي دا (50 كگ) ەكى دۇركىن الەم چەمپيونى اتاندى. ول فينالدىق جەكپە-جەكتە موڭ­عول بوكسشىسى الدارحي­شيگ باتتۋلگانى ەركىن ەڭسەردى. ەكى جىل بۇرىن 20 جاسىندا الەم چەمپيونى اتانىپ, ەسىم-سويىن جاھانعا تانىتقان ساڭلاق بابىندا ەكەنىن بايقاتتى. 55 كگ سالماقتا توپ جارعان ماحمۇد سا­بىرحاننىڭ دا ەنشىسىندە الەم چەمپيوناتىنىڭ ەكى التىن مەدالى بار. ماحمۇد فينالدا يسپان بوكسشىسى رافاەل سەر­رانونى ۇتتى.

سم

بۇل الەم چەمپيوناتىندا ءبىر ءۇيدىڭ ەكى بوكسشىسى توپ جا­رۋى دا ەرەكشە وقيعا بولدى. ماحمۇد­تىڭ ءىنىسى تورەحان سابىر­حان ­(70 كگ) ەرەسەكتەر­دىڭ جا­ھاندىق ­دوداسىنا العاش رەت قا­تىسقانىنا قاراماس­­تان, جاپو­نيا بوكسشىسى سەۆرون­رەت­سا وكاد­زاۆۋدى كۇمانسىز جەڭىپ, چەمپيون اتاندى. 19 جاسىندا التىن مەدال ولجالاپ, بوكس الەمىنە ەسىم-سويىن ايگىلەگەن جاس دارىن سە­نىمدى اقتاي ءبىلدى. جالپى, قازاق بوكسىنىڭ تاريحىندا ءبىر الەم چەمپيوناتىنان ءبىر ءۇيدىڭ قوس ۇلانى قاتار شاۋىپ, وزىق شىعۋى بۇعان دەيىن بولعان ەمەس. «World Boxing» ۇيىمى ۇيىمداستىر­عان العاشقى الەم چەمپيونا­تىندا اعايىندىلار تۇڭعىشتار كوشىن باستاپ, التىن ارىپپەن ادىپتەلدى.

سمي

اۋىر سالماقتا بۇعان دەيىن ءبىزدىڭ بوكسشىلارعا الەم چەم­پيوناتىنىڭ التىنى بۇ­يىر­ماي كەلگەن ەدى. ايبەك ورال­باي (+90 كگ) وزبەكستاندىق جاحون­گير زوكيروۆتان باسىم ءتۇسىپ, مەرەيىمىزدى اسىردى. الىپتار ايقاسىندا تورەشىلەردىڭ ال­عاشقى راۋندتان-اق وزبەك بوكس­شىسىنا بۇيرەگى بۇرىپ, جەتەككە العانداي كورىنگەن ەدى. بىراق ۇلتتىق قۇرامانىڭ كاپيتانى ءۇشىنشى راۋندتا قار­قىنىن ۇدەتىپ, تالاسسىز جەڭدى.

ءبىزدىڭ جىگىتتەر 2028 جى­لى وتەتىن لوس-اندجەلەس وليم­پيادا­سىنىڭ باعدارلاماسىنداعى 7 سالماقتىڭ ۇشەۋىندە (55, 70, +90 كگ) توپ جاردى. قىزدارىمىزدىڭ ۇشەۋى دە وليمپيادالىق سالماق دارەجەسىندە ۇزدىك شىقتى.

2023 جىلدىڭ ءساۋىر ايىندا قۇرىلعان «World Boxing» ۇيى­مىنىڭ بۇل العاشقى الەم چەمپيوناتى. بۇگىندە 118 فەدەراتسيا مۇشە. ۇلتتىق وليمپيادالىق كوميتەت پرەزيدەنتى گەننادي گولوۆكين تۋرا ءبىر جىل بۇرىن وسى ۇيىمنىڭ وليمپيادا­لىق كوميسسياسىنىڭ توراعاسى بو­­­لىپ تاعايىندالدى. ونىڭ الەم­دىك سپورت قاۋىمداستىقتارىندا ­بە­دە­لىنىڭ جوعارى ەكەنى ۇلى­بري­تانياداعى جاھان دوداسىندا ­دا ايقىن سەزىلدى.

مارقۇم بەكەت ماحمۇدوۆ ەرتەرەكتە حالىقارالىق بوكس ۇيى­مىندا لاۋازىمدى قىزمەت اتقارعاندا ءبىزدىڭ سپورت­شىلاردى قياناتقا قيعىز­بايتىن ەدى. 1996 جىلعى اتلانتا, 2000 جىلعى سيدنەي, 2004 جىلى وتكەن افينا جازعى وليم­پيا ويىندارىن­داعى بوكس­شىلارىمىزدىڭ بيىك­كە شىعۋىنا ب.ماحمۇدوۆتىڭ سىڭىرگەن ەڭبەگى ەرەن. سول تۇرعىدا گ.گولوۆكين­نىڭ الەم سپورتىنداعى ابىرويى دا ءبىزدىڭ ساڭلاقتارعا ءاردا­يىم قورعان بولۋعا ءتيىس دەپ بىلەمىز.

ءۇش جىلدان كەيىن جالاۋى جەلبىرەيتىن لوس-اندجەلەس وليم­­پياداسىنا ازىرلىك ليۆەر­پۋل رينگىنەن باستالۋى كەرەك. سپورتشىلارىمىزدى اس پەن توي­دىڭ اراسىنان ەمەس, جاتتىعۋ الاڭىنان ءجيى كورگەندە عانا ناتيجە ولجاعا اينالادى. 

سوڭعى جاڭالىقتار