سۋرەتتى تۇسىرگەن – جانگەلدى ابدىعالىم
حالىققا جولداۋىندا پرەزيدەنت ەلدىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن كۇشەيتىپ, ونى ەۋرازياداعى جەتەكشى اۋە حابىنا اينالدىرۋدى تاپسىردى. قاراعاندى وبلىسىندا بۇل مىندەتتىڭ قالاي ورىندالىپ جاتقانى تۋرالى وبلىس اكىمدىگىندە وتكەن جيىندا ايتىلدى.
وڭىردە ەلەكتروندىق كوممەرتسياعا ارنالعان «Teez» ساۋدا-لوگيستيكالىق قويماسى ىسكە قوسىلدى. ونىڭ قۋاتى جىلىنا 27 ميلليونعا دەيىن تاپسىرىستى وڭدەۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇل شاعىن جانە ورتا بيزنەستى دامىتادى. سونىمەن قاتار سارىارقا اۋەجايى جاڭعىرتىلىپ, وندا مۋلتيمودالدى اەروحاب – CargoHUB Karaganda قۇرىلۋدا. وسى ماقساتقا 354 گەكتار جەر ءبولىنىپ, كىرمە تەمىرجول جولى جوبالانىپ, كولەمى 6 مىڭ تەكشە مەتر بولاتىن جانارماي قۇيۋ كەشەنى سالىنىپ جاتىر.
– پرەزيدەنتتىڭ تاپسىرماسىنا سايكەس, CargoHUB Karaganda مۋلتيمودالدى اەروحابىن جانە سارىارقا اۋەجايى اۋماعىندا اەا-نىڭ سۋبايماعىن قۇرۋ ماسەلەسى پىسىقتالۋ ۇستىندە. بۇل نىسان بولاشاقتا ورتالىق قازاقستان عانا ەمەس, ونىڭ اۋماعىنان تىس حالىقارالىق جۇك تاسىمالىنىڭ نەگىزگى ورتالىعىنا اينالادى. جاڭا جانارماي قۇيۋ كەشەنىنىڭ قۇرىلىسى باستالدى. دوستىق – مويىنتى تەمىرجول ۋچاسكەسىندە قوس جولدىڭ قۇرىلىسى اياقتالۋعا جاقىن. بالقاش اۋەجايى جاڭعىرتىلىپ جاتىر. مۇنىڭ ءبارى ءوڭىردىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن كۇشەيتەدى, – دەدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى ازامات تايجانوۆ.
2030 جىلعا قاراي قاراعاندى اۋەجايى ارقىلى وتەتىن جۇك كولەمى جىلىنا 15 مىڭ توننادان 200 مىڭ تونناعا دەيىن ۇلعايماق. بۇل شامامەن 2 مىڭ جاڭا جۇمىس ورنىن اشىپ, بيۋدجەتكە قوسىمشا كىرىس اكەلەدى.
جيىن بارىسىندا وبلىس اكىمى ەرماعانبەت بولەكپاەۆ پرەزيدەنتتىڭ «بۇگىنگى داۋىردەگى ءبىزدىڭ باستى بايلىعىمىز – مۇناي ەمەس, ءبىلىم مەن ينتەللەكت» دەگەن ءسوزىن نەگىزگە الا وتىرىپ, قاراعاندىنىڭ ەجەلدەن بىلىكتى كادرلارىمەن, مىقتى ءبىلىم بەرۋ الەۋەتىمەن تانىلعانىن تىلگە تيەك ەتتى. ءوڭىر باسشىسى عىلىمعا, ونەركاسىپكە, مەديتسيناعا ولشەۋسىز ۇلەس قوسقان مامانداردى دايارلاعان ءوڭىر بۇگىن, زامان تالابىنا ساي, الگوريتممەن, جاساندى ينتەللەكتىمەن جۇمىس ىستەيتىن كادر تاربيەلەۋى كەرەكتىگىن باسا ايتتى.
سونىمەن قاتار, وبلىس اكىمى: «قاراعاندى ءوڭىرى بولاشاق قازاقستاننىڭ زەرتحاناسىنا اينالۋعا ءتيىس – مۇندا ءداستۇرلى ءوندىرىس پەن جاڭا تەحنولوگيا, اۋىر ونەركاسىپ پەن جاساندى ينتەللەكت توعىسۋى قاجەت. سوندا ءبىزدىڭ بەلسەندىلىگىمىز بەن باستاماشىلدىعىمىز تەك ءوڭىردىڭ ەمەس, تۇتاس ەلدىڭ دامۋ قارقىنىنا اسەر ەتەدى», دەدى.
باسقوسۋ بارىسىندا وبلىس اكىمىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى ازامات تايجانوۆ تۇرعىن ءۇي-كوممۋنالدىق جانە كولىك ينفراقۇرىلىمىن كەشەندى جاڭعىرتۋ ماسەلەلەرى جونىندە بايانداما جاسادى. ول زاماناۋي تەحنولوگيالار مەن تسيفرلىق شەشىمدەردى ەنگىزۋ اتالعان سالا جۇمىسىن جانداندىرۋعا مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى.
ال ينۆەستيتسيا, تۋريزم, كاسىپكەرلىك جانە وڭدەۋ ونەركاسىبىنە قاتىستى وڭىردە اتقارىلىپ جاتقان جۇمىس بارىسىن وبلىس اكىمىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋ باعىتىنا جاۋاپتى ورىنباسارى ەرمەك الپىسوۆ باياندادى. ونىڭ ايتۋىنشا, قازىردە وبلىستا 120 ينۆەستيتسيالىق جوبا قولعا الىندى. سونىڭ ارقاسىندا 20 مىڭنان استام جاڭا جۇمىس ورنى اشىلۋعا ءتيىس.
– درايۆەرلەر قاتارىنا ماشينا جاساۋ, رەزەڭكە جانە پلاستماسسا بۇيىمدارىن شىعارۋ, سونداي-اق قايتا وڭدەۋدىڭ جاڭا باعىتتارى جاتادى. «سارىارقا» اەا مەن «Saran» يندۋستريالىق ايماعى تابىستى جۇمىس ىستەپ تۇر. ينۆەستورلارعا قىزمەت كورسەتۋدىڭ ء«بىر تەرەزە» قاعيداتى نەگىزىندە جۇمىس ىستەيتىن ورتالىق بار, – دەيدى ە.الپىسوۆ.
وڭىردە گەولوگيالىق بارلاۋ دامىپ كەلەدى. بۇل مينەرالدىق-شيكىزات بازاسىن كەڭەيتىپ, سيرەك جەر مەتالدارىن قايتا وڭدەيتىن كاسىپورىنداردى ىسكە قوسۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
قاراعاندى وبلىسىندا اگروتەحنولوگيالىق حاب قۇرىلادى, مۇندا وزىق عىلىمي ازىرلەمەلەر, ءبىلىم بەرۋ باعدارلامالارى جانە بيزنەس-پلاتفورمالار شوعىرلانادى. ول اۋىل شارۋاشىلىعىنىڭ يننوۆاتسيالىق وسۋىنە, ونىمدىلىك پەن ونىڭ ساپاسىن ارتتىرۋعا, سونداي-اق ءبىلىم مەن تەحنولوگيالاردى ەكسپورتتاۋ الاڭىنا اينالۋعا ءتيىس.
– بيىل 1 100 باسقا ارنالعان, جىلىنا 9 مىڭ توننا ءسۇت وندىرەتىن تاۋارلى-ءسۇت فەرماسى ىسكە قوسىلدى. سونىمەن قاتار جىلىنا 200 توننا ءسۇت ونىمدەرىن شىعاراتىن زاۋىت پايدالانۋعا بەرىلدى. قۋاتتىلىعى جىلىنا 55 مىڭ توننا بولاتىن, 6 مىڭ باسقا ارنالعان ءىرى ءسۇت فەرماسى سالىنىپ جاتىر. بۇل جوبالاردىڭ جۇزەگە اسۋى جاڭا جۇمىس ورىندارىن قۇرىپ, ءوڭىردىڭ ازىق-ت ۇلىكپەن قامتاماسىز ەتىلۋ دەڭگەيىن ارتتىرادى. وبلىستا قايتا وڭدەۋ ونەركاسىبى دە بەلسەندى دامۋدا: ەت, ءسۇت, ۇن تارتۋ جانە نان-توقاش وندىرىستەرىن قوسا العاندا, 207 كاسىپورىن جۇمىس ىستەيدى. مۇنىڭ ءبارى وتاندىق قانا ەمەس, شەتەلدىك ينۆەستورلاردى دا تارتىپ وتىر, – دەيدى وبلىس اكىمىنىڭ ورىنباسارى رۋسلان كەنجەبەكوۆ.
تەحنيكالىق قايتا جاراقتاندىرۋعا دا ايرىقشا نازار اۋدارىلادى: اۋىل شارۋاشىلىعى تەحنيكاسى پاركى جاڭارتىلىپ, ليزينگتىك قارجىلاندىرۋ دامۋدا, جانار-جاعارماي, تۇقىم, تىڭايتقىش پەن اسىل تۇقىمدى مال شىعىندارى سۋبسيديالانۋدا. مۇنىمەن قوسا تسيفرلىق تەحنولوگيالار جانە اگرارلاردى وقىتۋدىڭ زاماناۋي تاسىلدەرى ەنگىزىلىپ جاتىر.
اقپاراتتاندىرۋ, مەملەكەتتىك قىزمەتتەر كورسەتۋ جانە ارحيۆتەر باسقارماسىنىڭ باسشىسى كونستانتين يلنيتسكي «Digital Qazaqstan» ۇلتتىق ستراتەگياسى اياسىندا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىسپەن تانىستىردى.
سونداي-اق الداعى 5 جىلدا «Qarmet» اق-نا تيەسىلى ءوندىرىستى جاڭعىرتۋ, جاڭا تەحنولوگيالاردى ەنگىزۋ جانە كومپانيانىڭ ينۆەستيتسيالىق جوبالارىن ىسكە اسىرۋعا بايلانىستى جوسپارىن ءبولىستى. كاسىپورىننىڭ تۇراقتى دامۋ جونىندەگى باسقارۋشى ديرەكتورى ەربول يسمايلوۆتىڭ ايتۋىنشا, اتالعان جوباعا 1,6 ترلن تەڭگە ءبولىنۋ جوسپارلانىپ وتىرعان كورىنەدى.
قورشاعان ورتانى قورعاۋ, سۋدى ۇنەمدەۋ, ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ جولدارىن وبلىستىق قوعامدىق كەڭەستىڭ توراعاسى سەرىكجان بايبوسىنوۆ ۇسىندى. بايانداماشى «تازا قازاقستان» رەسپۋبليكالىق جوباسىنىڭ ماڭىزدىلىعىنا ايرىقشا توقتالىپ ءوتتى.
وتىرىستى تۇيىندەگەن وبلىس اكىمى ەرماعانبەت قابدۋلا ۇلى: «تۇراقتى دامۋ – بۇل تەك ەكونوميكا مەن ەكولوگيا عانا ەمەس, سونىمەن بىرگە مىزعىماس قۇقىقتىق نەگىز. مىقتى مەملەكەتتىڭ ىرگەتاسى – ادىلەتكە نەگىزدەلگەن زاڭ, پاراساتتى بيلىك جانە جاۋاپكەرشىلىگى جوعارى ازاماتتار. وسىنىڭ ءبارىنىڭ تۇپقازىعى – زاڭ جانە ءتارتىپ. ولاي بولسا, پرەزيدەنت بەلگىلەگەن ستراتەگيالىق باعىتتار بويىنشا جۇمىسىمىزدى جۇيەلەپ, ناقتى قادامدارعا كوشەيىك», دەدى.
قاراعاندى وبلىسى
