ونىڭ ايتۋىنشا, حالىق اراسىندا جۇرگىزىلىپ جاتقان ۇگىت-ناسيحات جۇمىستارىنا قاراماستان, بالالاردىڭ ءومىرى مەن دەنساۋلىعىنا قاۋىپ توندىرەتىن جول اپاتتارى ازايماي تۇر. وكىنىشكە قاراي, وسى جىلدىڭ العاشقى جەتى ايىندا جول-كولىك اپاتى سالدارىنان 176 بالا قازا تاپقان. ونىڭ جارتىسىنان كوبى كولىكتە وتىرعان جولاۋشى بولسا, قالعانى – جاياۋ جۇرگىنشى, ۆەلوسيپەدشى, ساموكاتشى جانە موپەد جۇرگىزگەندەر.
– كوپ جاعدايدا ەرەسەكتەر كولىك ىشىندە بالاعا ارنالعان قاۋىپسىزدىك قۇرىلعىسىن پايدالانبايدى جانە قاۋىپسىزدىك بەلدىگىن تاقپايدى. سونداي-اق جول اپاتىندا كوبىنە جاياۋ جۇرگىنشى بالالاردىڭ وزدەرى كىنالى بولىپ جاتادى. كەيبىرى ءتىپتى جولدان وتەردە جان-جاعىنا قاراۋ كەرەك ەكەنىن ۇمىتىپ كەتەدى. قاراڭعى كەزدە ۇستىندە جارىق شاعىلىستىراتىن كيىم بولماعاندىقتان, جۇرگىزۋشىلەر ادامدى بايقاماي قالۋى مۇمكىن. سوندىقتان بالالارعا وتە ساق بولۋدى جانە كولىك جۇرگىزۋشىسى جول بەرگەنىنە كوز جەتكىزۋىن ۇنەمى ءتۇسىندىرىپ وتىرۋىمىز كەرەك, – دەدى ءىىم وكىلى.
ول بالالاردىڭ جول اپاتتارىندا جاراقات الۋ مەن قازا تابۋ وقيعالارىنىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا مينيسترلىك تاراپىنان ءتۇرلى شارا قابىلدانىپ جاتقانىن جەتكىزدى. ماسەلەن, «قاۋىپسىز مەكتەپ اۆتوبۋسى», «ابايلاڭىز, بالالار!», «ابايلاڭىز, جاياۋ جۇرگىنشى!», «اتا-انا, بالالاردىڭ ءومىرىن ساقتايىق!», «بالالار, جولدا اباي بولىڭدار!», ء«سىزدىڭ جولاۋشىڭىز – بالا!», «مەكتەپكە بارار قاۋىپسىز جول» سەكىلدى اكتسيالار مەن ءىس-شارالاردى اتاۋعا بولادى.
– بالالاردىڭ جول-كولىك اپاتىنا ۇشىراۋىنىڭ الدىن الۋعا باعىتتالعان ەڭ ءتيىمدى قۇرالدىڭ ءبىرى – جاس جول ينسپەكتورلار جاساعىن ۇيىمداستىرۋ. دۇنيە ءجۇزىنىڭ كوپتەگەن ەلىندە مۇنداي تاجىريبە ءبىلىم بەرۋ مەن قوعامدىق مادەنيەتتىڭ ءبىر بولىگىنە اينالعان. حالىقارالىق تاجىريبە كورسەتكەندەي, وسى باستامالار جولداعى جاراقات قاۋپىن تومەندەتىپ, وسكەلەڭ ۇرپاق اراسىندا ازاماتتىق جاۋاپكەرشىلىك سەزىمىن قالىپتاستىرادى. ءبىز دە ءوز تاراپىمىزدان جاس جول ينسپەكتورلار قوزعالىسىن دامىتىپ كەلەمىز. وسى ايدىڭ باسىندا وسكەمەن قالاسىندا ع.بايتاسوۆ اتىنداعى XX رەسپۋبليكالىق جانە مەملەكەتارالىق سليوت وتكىزدىك. وعان ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىنەن جانە قىرعىزستاننان 200-دەن اسا مەكتەپ وقۋشىسى جينالدى. بارلىق ىرىكتەۋ كەزەڭىن ەسەپكە العاندا, ەلىمىز بويىنشا قوزعالىسقا 70 مىڭنان اسا بالا تارتىلدى, – دەدى ق.سۇلتانباەۆ.
پوليتسيا گەنەرال-مايورى كەزەكتى وقۋ جىلىنىڭ قارساڭىندا ءبىلىم بەرۋ مەكەمەلەرىنىڭ جانىنداعى ينفراقۇرىلىمعا زەردەلەۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلگەنىن اتاپ ءوتتى. مەكتەپتەردىڭ قاسىنا باعدارشامدار, جاساندى كەدىر-بۇدىرلار, جول بەلگىلەرى مەن اقپاراتتىق پاننولار, قورشاۋلار جانە اۆتوتۇراقتار ورناتىلعان. سونداي-اق پوليتسيا قىزمەتكەرلەرى وقۋ ورىندارىنىڭ تەرروريزمنەن قورعالۋ دەڭگەيىن, ياعني بەينەباقىلاۋ كامەرالارىن, دابىل تۇيمەلەرىن, كۇزەت ۇيىمدارىنىڭ بولۋىن, تاعى باسقاسىن تەكسەرىپ جاتىر.
ءىىم وكىلى جول قاۋىپسىزدىگىنەن بولەك, بالالار ومىرىنە قاۋىپ توندىرەتىن باسقا دا كەلەڭسىز جايتتارعا توقتالىپ, اتا-انالاردى قىراعىلىققا شاقىردى.
– اتا-انالارعا دا ايتارىمىز – بالالاردى قاراۋسىز قالدىرماڭىزدار. كوپ جاعدايدا قايعىلى وقيعالار مەن باسقا دا كەلەڭسىز جاعدايلار باقىلاۋسىزدىق سالدارىنان بولىپ جاتادى. بالاڭىز بوس ۋاقىتىندا نەمەن اينالىساتىنىن جانە كىممەن ارالاساتىنىن بىلگەنىڭىز ابزال. قازىرگى تاڭدا كەز كەلگەن بالا ينتەرنەتكە ەركىن كىرەدى, الايدا بىلمەستىكپەن ولار ەسىرتكى تاراتۋشىلاردىڭ نازارىنا ءتۇسىپ, وزدەرى دە ەسىرتكى تۇتىنۋى مۇمكىن. العاشقىدا بالالار تەمەكى شەگىپ, دارىحانالىق پرەپاراتتاردى قولدانۋدان باستاۋى عاجاپ ەمەس. مۇنداي جاعدايدا دەرەۋ پوليتسياعا حابارلاۋ قاجەت. ءاربىر ءوتىنىش تىركەلىپ, جەدەل دەن قويۋ شارالارى قابىلدانادى, – دەدى ول.
ايتا كەتسەك, 25 تامىزدان بەرى ەلىمىزدە جولداعى قاۋىپسىزدىكتى ارتتىرۋ ماقساتىندا «ابايلاڭىز, بالالار!» اتتى اكتسياسى ءجۇرىپ جاتىر. بۇل ءىس-شارا 10 قىركۇيەككە دەيىن جالعاسپاق.