تۋريستەردىڭ الدىمەن ات باسىن تىرەر جەرى, وبلىس ورتالىعى – اقتاۋ قالاسىندا كاسپي تەڭىزىنىڭ جاعاسىن تازالاۋ بويىنشا جاپپاي سەنبىلىك ۇيىمداستىرىلدى. دەمالۋشىلار كوپ باراتىن «جىلى جاعاجاي» اۋماعىندا اكتسيا اياسىندا وتكەن جاپپاي سەنبىلىككە ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارلارى, اقتاۋ قالاسىنىڭ اكىمى, كوممۋنالدىق قىزمەت وكىلدەرى, مەملەكەتتىك قىزمەتشىلەر, «جاسىل ەل» ەڭبەك جاساعى مەن جاستار اتسالىستى. تازالىق جۇمىستارىنا كوممۋنالدىق سالا مەكەمەلەرىمەن قاتار وزگە دە ۇيىمداردان بارلىعى 400-گە جۋىق قىزمەتكەر مەن 4 ارنايى تەحنيكا جۇمىلدىرىلىپ, ناتيجەسىندە 12 توننا تۇرمىستىق قالدىق شىعارىلدى.
– سەنبىلىكتىڭ باستى ماقساتى – كاسپي تەڭىزى جاعالاۋىن قوقىس قالدىقتارىنان تازارتىپ, حالىق اراسىندا دەمالىس مادەنيەتىن قالىپتاستىرۋعا ۇندەۋ. وكىنىشكە قاراي, كەيىنگى ۋاقىتتا جاعالاۋدا قوقىس قالدىرۋ دەرەكتەرى جيىلەپ كەتتى. كۇنى كەشە عانا بۇل اۋماققا 8 مىڭعا جۋىق كولىك پەن 30 مىڭنان استام ادام كەلىپ, دەمالدى. الايدا كوپشىلىگى دەمالىستان كەيىن ارتىندا قالدىقتارىن جيناماي, سول كۇيى تاستاپ كەتكەن. سونىڭ سالدارىنان ەرىكتىلەرمەن بىرگە تاۋ-تاۋ بولىپ جينالعان قوقىستى جيناپ ءجۇرمىز. قازىر جاعالاۋداعى تازالىقتى ساقتاۋ ءۇشىن كوممۋنالدىق قىزمەتتىڭ 80-گە جۋىق مامانى جۇمىس ىستەپ جاتىر. دەگەنمەن دەمالۋشىلاردىڭ سوڭىنان قوقىس قالدىرۋى ءالى دە توقتار ەمەس. ارنايى قوقىس جاشىكتەرى ورناتىلعانىنا قاراماستان, كەيبىر ازاماتتار 50 قادام جەردەگى كونتەينەرگە قوقىسىن تاستاۋعا ەرىنەدى. ەكولوگيالىق اكتسيا ءبىر كۇندىك شارا ەمەس, بۇل باعىتتاعى جۇمىس جىل بويى جالعاسادى, – دەگەن ماڭعىستاۋ وبلىسى اكىمىنىڭ ورىنباسارى تىلەگەن ابىشەۆ ءوڭىر تۇرعىندارى مەن دەمالۋشىلاردى ەكولوگيالىق مادەنيەتتى قالىپتاستىرۋعا, تابيعاتقا ۇقىپتى قاراۋعا شاقىردى.
ەلىمىزدە, جاسىراتىنى جوق, تازالىقتى ساقتاۋ مادەنيەتى ءالى دە قالىس قالىپ كەلەدى, ياعني جوعارى دەڭگەيدە قالىپتاسىپ, كەتە الماي تۇر. تۋريستەر ءجيى كەلەتىن ماڭعىستاۋدا, تەڭىز جاعالاۋىندا شاشىلىپ قالاتىن قوقىستار ءسوزىمىزدى دالەلدەي تۇسەدى.
دەرەكتەرگە سۇيەنسەك, 2023 جىلى ماڭعىستاۋ وبلىسىنا 390 مىڭعا جۋىق تۋريست كەلگەن بولسا, وتكەن جىلى بۇل كورسەتكىش 420 مىڭعا جەتكەن. بيىلعى شومىلۋ ماۋسىمىندا وڭىرگە 500 مىڭنان استام دەمالۋشى كەلگەن. تۋريستەر سانى جىلدان-جىلعا ارتىپ كەلەدى, بۇل كورسەتكىش وڭىردە تازالىق ساقتاۋ جۇمىستارىن بارىنشا بەلسەندى جۇرگىزۋگە ۇندەيدى.
وسى ماقساتتا «تازا قازاقستان» اكتسياسى شەڭبەرىندە «تازا اقتاۋ» جوباسى ىسكە قوسىلدى. جوبا اياسىندا قالاداعى تازالىق پەن سانيتارلىق ءتارتىپتى ساقتاۋ ماقساتىندا پوليتسيا قىزمەتكەرلەرىمەن بىرلەسىپ مونيتورينگ جۇمىستارى جۇرگىزىلەدى. العاشقى تەكسەرىس شارالارى ناتيجەسىندە 7 كاسىپكەرلىك نىساننىڭ سانيتارلىق جاعدايى, كوشە تازالىعى, ەكولوگيالىق نورمالارعا سايكەستىگى تەكسەرىلىپ, ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى. انىقتالعان كەمشىلىكتەرگە بايلانىستى بارلىق كاسىپكەرلىك سۋبەكتىلەرىنە اكىمشىلىك كودەكسىنە سايكەس ەسكەرتۋلەر بەرىلدى, بەلگىلەنگەن مەرزىمدە انىقتالعان كەمشىلىكتەردى جويۋ جونىندە تاپسىرما جۇكتەلدى. «تازا قازاقستان» اكتسياسى اياسىندا قالا كولەمىندە قوعامدىق ورىنداردى لاستاۋدىڭ الدىن الۋ ماقساتىندا اقتاۋ قالاسى پوليتسيا باسقارماسىنىڭ بارلىق جەكە قۇرامى جۇمىلدىرىلدى. ەكولوگيالىق شارا بارىسىندا بەلگىلى ۋاقىت اراسىندا توعىز مىڭنان استام قۇقىق بۇزۋشىلىق انىقتالدى.
– اكىمشىلىك كودەكسىنىڭ 434-2-بابى, ورتاق پايدالانىلاتىن ورىنداردى لاستاۋ دەرەگى بويىنشا 2 667 قۇقىق بۇزۋشىلىق انىقتالدى. سونىمەن قاتار اكىمشىلىك كودەكسىنىڭ 505-بابى, قالالار مەن ەلدi مەكەندەردiڭ اۋماقتارىن اباتتاندىرۋ قاعيدالارىن بۇزۋ, سونداي-اق قالالار مەن ەلدى مەكەندەر ينفراقۇرىلىمى وبەكتىلەرىن بۇزۋ, جاسىل ەكپەلەرىن جويۋ جانە ءبۇلدىرۋ فاكتىسى بويىنشا 6 569 قۇقىق بۇزۋشىلىق انىقتالدى, دەدى اقتاۋ قالاسى پب جپقب باستىعىنىڭ ورىنباسارى نۇرلان راحاەۆ.
تۇرعىنداردىڭ رۇقسات ەتىلمەگەن جەرگە قوقىس تاستاۋ دەرەگى دە ازايماي تۇر. بيىل تابيعاتتى قورعاۋ پوليتسياسى تاراپىنان تابيعي اۋماقتاردى لاستاعانى, قوقىس قالدىرعانى, رۇقسات ەتىلمەگەن جەرلەردەگى ەكولوگيالىق قۇقىقبۇزۋشىلىقتارعا قاتىستى 1000-عا جۋىق اكىمشىلىك حاتتاما تولتىرىلىپ, جالپى سوماسى 70 ميلليون تەڭگەدەن استام ايىپپۇل سالىنعان. جاقىندا قاراقيا اۋدانى, قۇلاندى اۋىلى اۋماعىندا قورشاعان ورتانى قورعاۋ, ەلدى مەكەندەردىڭ سانيتارلىق-تازالىق جاعدايىن جاقسارتۋ ماقساتىندا رۇقسات ەتىلمەگەن ورىنعا تاستالعان قوقىس ۇيىندىلەرىن جويۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى.
«عارىش ساپارى» ۇلتتىق كومپانياسىنىڭ سپۋتنيكتىك مونيتورينگى قۇلاندى اۋىلىنان رۇقساتسىز قوقىس تاستالعان ءۇش ورىندى انىقتادى. وقيعاعا وراي ءتيىستى شارا قابىلدانىپ, تازالىق جۇمىستارى ۇيىمداستىرىلدى. ناتيجەسىندە 2 دانا ءوزى اۋداراتىن ماشينا, 1 دانا جۇك تيەگىش تەحنيكا, 7 جۇمىسشى كۇشى تارتىلىپ, جالپى كولەمى 130 تەكشە مەتر بولاتىن تۇرمىستىق, قۇرىلىس قالدىقتارى ارنايى پوليگونعا شىعارىلدى.
تازالىق – تۇرعىندار ءۇشىن دەنساۋلىق كەپىلى, الىس-جاقىننان كەلگەن تۋريستەر ءۇشىن جەرگىلىكتى حالىقتىڭ, مەملەكەتتىڭ مادەني دەڭگەيىنىڭ كورسەتكىشى. سوندىقتان تازالىق ساقتاۋ ءاربىر تۇرعىننىڭ مىندەتتى ءتارتىبى ەكەنىن ۇعىنعان ءجون.
ماڭعىستاۋ وبلىسى
