«قوعام ءۇنى: ەڭبەك ادامى جانە ايماقتىق دامۋ» اتتى جيىندا وڭىردەگى قوعامدىق ۇيىمداردىڭ جەتىستىكتەرى قورىتىندىلانىپ, الدا تۇرعان وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋ جولى تالقىلانعان ەدى. اسىرەسە ازاماتتىق سەكتوردىڭ ايماق دامۋىنداعى ءرولى, مەملەكەتتىك قۇرىلىمدارمەن ءتيىمدى سەرىكتەستىك ورناتۋ جولدارى مەن الەۋمەتتىك جوبالاردى جۇزەگە اسىرۋ تاجىريبەسىنە كوڭىل ءبولىندى.
مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلتتىق قۇرىلتايدا سويلەگەن سوزىندە: «ازاماتتىق سەكتور رەفورمالاردى جۇرگىزۋ جانە قوعامدى دامىتۋ ىسىندە ماڭىزدى ءرول اتقارادى. مەملەكەت پەن ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ سەرىكتەستىگى وزەكتى ماسەلەلەردى شەشۋگە, جاسامپاز قۇندىلىقتاردى دارىپتەۋگە جانە ۇلتتىڭ جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى», دەگەن ەدى. وسى باعىت فورۋمدا كوتەرىلگەن ماسەلەلەرمەن تولىق ۇندەسىپ جاتتى.
فورۋمعا قازاقستان ازاماتتىق اليانسىنىڭ پرەزيدەنتى بانۋ نۇرعازيەۆا ارنايى كەلىپ, ازاماتتىق قوعامدى دامىتۋدىڭ تۇجىرىمداماسىن جاساقتاۋ جانە ۇەۇ تۋرالى زاڭنامانى جەتىلدىرۋ تۋرالى ءسوز سويلەدى.
– بۇل جۇمىستى ءبىز 3 جىل بۇرىن باستاپ ەدىك. جوبا دايىنداپ ۇسىندىق. بيىل ۇلتتىق قۇرىلتاي مۇشەسى رەتىندە مەن ءوزىم وسى ماسەلەنى كوتەردىم. ويتكەنى بىزگە قازىر ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمداردىڭ جۇمىسىن جاڭاشا رەتتەيتىن زاڭ اۋاداي قاجەت. ەرەكشە ريزا بولعانىم – قاسىم-جومارت كەمەل ۇلى بۇل باستامانى قولدادى, قازىر ۇلكەن جۇمىس ءجۇرىپ جاتىر. سونداي-اق مەملەكەتتىك تاپسىرىستى دا رەتتەيتىن ەرەجە كەرەك. ويتكەنى بۇل گرانتتار نەگىزىنەن ۇەۇ-عا ارنالعان قاراجات بولاتىن, بىراق قازىر ءار جاققا كەتىپ جاتىر. بۇل دۇرىس ەمەس, – دەيدى بانۋ عانيقىزى.
باتىس قازاقستان وبلىسىندا بۇگىندە 678 ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىم رەسمي تىركەلگەن. ولاردىڭ شامامەن 100 شاقتىسى بەلسەندى قىزمەت ەتەدى. وبلىس اۋماعىندا سونداي-اق 7 ساياسي پارتيانىڭ فيليالى, 54 ەتنومادەني بىرلەستىك جانە 14 قوعامدىق كەڭەس بار. وڭىردەگى ازاماتتىق رەسۋرستىق ورتالىق ۇكىمەتتىك ەمەس ۇيىمدارعا قاجەتتى كەڭەس بەرىپ, ادىستەمەلىك كومەك كورسەتىپ كەلەدى. كەيىنگى ەكى جىلدا ورتالىقتا 350-دەن اسا كەڭەس وتكىزىلگەن ەكەن. بيىل وڭىرلىك ۇيىمدارعا تاجىريبە الماسۋ ماقساتىنداعى «ستادي-تۋرلار» ۇيىمداستىرۋ جوسپارلانعان. كەيىنگى جىلدارى مەملەكەتتىك الەۋمەتتىك تاپسىرىس كولەمى دە ايتارلىقتاي ارتىپتى. بيىل ماسەلەن الەۋمەتتىك جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا 160 جوبا ەنگىزىلگەن. بۇل باعىتتا 4 باسقارما, ورال قالاسى جانە 12 اۋدان اكىمدىگى بەلسەندى قىزمەت ىستەپ وتىر.
ارينە, جيىندا وسى سالاداعى كەيبىر ولقىلىقتار دا ايتىلدى. ماسەلەن, «عىلىمي زەرتتەۋلەردى قولداۋ قورىنىڭ» اتقارۋشى ديرەكتورى ايبولات قۇرىمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, تاريحي-ولكەتانۋ جانە تۋريزم باعىتىندا قىزمەت ەتەتىن قوعامدىق ۇيىمداردى مەملەكەتتىك قولداۋ وتە تومەن. بۇل سالاداعى ۇيىمدار ازىرگە تەك ءوز كۇشىنە سۇيەنىپ كۇن كورىپ ءجۇر. سوندىقتان بولاشاقتا زاڭنامالىق قۇجاتتارعا وزگەرىستەر ەنگىزىلسە, ەلدەگى, وڭىردەگى تۋريزم سالاسىن دامىتۋعا تىڭ سەرپىن كەلەر ەدى دەيدى ايبولات شامۇرات ۇلى.
وسى جىلدىڭ اتاۋىنا وراي ازاماتتىق فورۋمدا جۇمىسشى ماماندىقتىڭ مارتەبەسىن كوتەرۋ جونىندە دە ءبىراز ۇسىنىس ايتىلدى. سونىڭ ءبىرى – جۇمىسشىلاردى جوعارى مەملەكەتتىك ناگرادالارعا ۇسىنۋ, ىنتالاندىرۋ, ولاردى قوعامدىق, ازاماتتىق ماڭىزى زور ءىس-شارالارعا ولاردى كوپتەپ تارتۋ. جانە ەڭ ماڭىزدىسى – جۇمىس ورنىندا ولارعا قولايلى جاعداي جاساۋ.
وسى تۇستا باتىس قازاقستان ماشينا جاساۋ كومپانياسىنىڭ بولىسەر جاقسى تاجىريبەسى بار ەكەن. ولار جۇمىسشىلاردى جاتاقحانامەن قامتاماسىز ەتەدى, سونىمەن قاتار مەكەمە ءوز ەسەبىنەن جۇمىسشىلاردى جاس ەرەكشەلىگىنە قاراماي ءتۇرلى ماماندىققا وقىتىپ, جۇمىسپەن دە قامتيدى. ال «ورال تازا سەرۆيس» مەكەمەسىندە كەڭسە قىزمەتكەرى قاراماعىنداعى جۇمىسشىدان كوپ جالاقى المايدى. ياعني تابىس كوزىنىڭ ادىلدىلىگى ساقتالادى.
– فورۋمدا ورالداعى كوللەدج ديرەكتورلارى مەملەكەتتىك گرانت ارقىلى ءبىلىم العان ماماندى جولداما ارقىلى جۇمىسقا جىبەرىپ, قىزمەت ەتۋدى مىندەتتەۋ قاجەت دەگەن ۇسىنىس ايتتى. ويتكەنى مەملەكەت ەسەبىنەن ءبىلىم العان جاستار ول ماماندىعىن تاستاپ, كوپ جاعدايدا باسقا قىزمەتكە كەتەدى ەكەن. مەكتەپ بىتىرۋشىلەر اراسىندا دا قابىلەتىنە, سۇرانىسقا ءمان بەرمەستەن جوعارى بىلىمگە ۇمتىلاتىندار كوپ. كەيىن ولاردىڭ كوبى قىزمەت تابا الماي قينالىپ قالادى. ال كوللەدجدە وقىپ, جاقسى كاسىپ يگەرىپ, قوماقتى تابىس جاساۋعا بولاتىنىن ەسكەرە بەرمەيدى. جالپى, بۇل فورۋم ءوزىم ءۇشىن وتە پايدالى, جاقسى كەزدەسۋ بولدى. ءوز تاراپىمنان زاڭعا وزگەرىس پەن تولىقتىرۋلار بويىنشا ءتيىستى ورىندارعا دەپۋتاتتىق ساۋال جولدايمىن دەپ وتىرمىن, – دەيدى كاسىپكەر, ورال قالالىق ءماسليحاتىنىڭ دەپۋتاتى نۇرگۇل اشىقوۆا.
باتىس قازاقستان وبلىسى
