ساياسات • 10 شىلدە, 2025

شەكارالىق اۋداندار نازاردان تىس قالمايدى

150 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

شەكارا ماڭىنداعى ەلدى مەكەندەرگە بارعان سەنات دەپۋتاتتارى بىرقاتار ماسەلەگە قانىقتى.

شەكارالىق اۋداندار  نازاردان تىس قالمايدى

سەنات دەپۋتاتى جانبولات جور­گەنباەۆ الماتى وبلىسىنداعى كەگەن اۋدانىندا بولدى. سونىمەن قاتار ول قارقارا اۋىلىن­داعى قىرعىزستانمەن مەملەكەتتىك شەكارا ايماعىندا بولىپ, وتكىزۋ بەكەتىن تەكسەردى.

«شەكارالاس اۋدانداردا جۇيەلى دامۋ قادامدارىن جاساۋ كەرەك. ساپالى جول, سۋمەن جابدىقتاۋ جانە زاماناۋي وتكىزۋ بەكەتتەرى – جايلى ءومىردىڭ كو­رىنىسى ەمەس, قاۋىپسىزدىك پەن بولاشاق دامۋدىڭ ماسەلەسى. مۇنداي مىندەتتەردى مەملەكەتتىك دەڭگەيدە شەشۋ قاجەت», دەپ اتاپ ءوتتى ج.جورگەنباەۆ.

دەپۋتات سونداي-اق «كوكپەك–كەگەن–تۇپ» جانە «جالاعاش–كولساي–ساتى» جول­دارىنىڭ جاي-كۇيىمەن تانىستى. بۇل باعىتتار تاۋلى اۋىلدارعا بارعاندا جانە ءتۋريزمدى دامىتۋدا اسا ماڭىزدى. سەنا­تور سۋ رەسۋرستارىن ءتيىمدى پايدالانۋ جانە اۋىل شا­رۋاشىلىعىن قولداۋعا كومەك­تەسە­تىن سۋارۋ جانە درەناجدىق نىساندارعا دا باردى.

ال سەناتور تالعات ءجۇنىسوۆ اقمولا وبلىسىنداعى شورتاندى جانە زەرەندى اۋداندارىنىڭ تۇرعىندارىمەن كەزدەستى. ول الدىمەن شورتاندى اۋدانىنداعى بوزايعىر اۋىلىندا 300 ورىندىق دەنە شى­نىقتىرۋ-ساۋىقتىرۋ كەشەنىنىڭ قۇرىلىسىمەن تانىستى. بۇدان سوڭ دەپۋتات جەرگىلىكتى جالپى ءبىلىم بەرەتىن مەكتەپتە بولىپ, پەداگوگيكالىق ۇجىم­مەن كەزدەستى. سەناتور اۋىلدى دامىتۋدا سپورت پەن ءبىلىم بەرۋدەن باستاپ ينجەنەرلىك ينفراقۇرىلىمعا دەيىن كەشەندى كوزقاراس قاجەت ەكەنىن اتاپ ءوتتى.

زەرەندى اۋىلىندا بولعان كەزدە دەپۋتات اۋدانى 1 379 شارشى مەتر, قۇنى 1 ملرد تەڭگەدەن اساتىن جاڭا تاريحي-ولكەتانۋ مۇراجايىنىڭ قۇرى­لىسىمەن تانىستى. كوكتەرەك اۋىلىندا ۇزىندىعى 13,5 كم سۋ قۇبىرى مەن سۋ جيناۋ جەلىسىن سالۋ بويىنشا جۇمىس­تى كورىپ شىقتى.

سەنات دەپۋتاتتارى نۇرلان بەكنا­زاروۆ پەن ايگۇل قاپباروۆا شىمكەنت قالاسىنىڭ تۇرعىندارىمەن, قوعامدىق كەڭەس مۇشە­لەرىمەن جانە قالالىق ءماسليحات دەپۋتاتتارىمەن بىرقاتار كەزدەسۋ وتكىزدى.

«سەنات پەن ءماسليحاتتاردىڭ بىرلەس­كەن جۇمىسى وڭىرلەردىڭ الدىندا تۇرعان ەڭ وزەكتى ماسەلەلەردى ۋاقتىلى انىق­تاۋعا جانە شەشۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ العا قويعان مىندەتتەردى بيلىكتىڭ بارلىق دەڭ­گەيىنىڭ ءوزارا تىعىز ءىس-قيمىلى ارقاسىندا عانا ءتيىمدى ىسكە اسىرۋعا بولادى», دەدى ن.بەكنازاروۆ.

سونداي-اق سەناتورلار شىمكەنتتە ازاماتتاردى جەكە قابىلدادى. وندا تۇر­عىندار ازاماتتاردىڭ قۇقىقتارىن قور­عاۋ, سوت ورىنداۋشىلارىنىڭ قىزمەتى, قارىز­داردى قايتارۋ جانە ءىس جۇرگىزۋ ەرەجەسىن ساقتاۋ ماسەلەلەردى كوتەردى. سەنا­تورلار وتىنىشتەردى تىڭداپ, جەدەل ارەكەت ەتۋ ءۇشىن سالالىق مەملەكەتتىك ورگان­داردىڭ وكىلدەرىن شاقىردى. ءاربىر جاعداي بويىنشا تاپسىرمالار بەرىلىپ, باقىلاۋعا الىندى. قالالىق قوعامدىق كەڭەستىڭ مۇشەلەرىمەن كەزدەسۋدە مەملەكەتتىك باعدارلامالاردى ىسكە اسىرۋعا مونيتورينگ جاساۋ جانە زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىنە قاتىسۋداعى ازاماتتىق قوعام ينستيتۋتتارىنىڭ ءرولى تالقىلان-دى. سەناتورلار قوعامدىق كەڭەس­تەردىڭ وكى­لەتتىكتەرىن كەڭەيتۋ جانە قوعامدىق باقى­لاۋ تەتىكتەرىنە قاتىستى زاڭناماداعى سوڭعى وزگەرىستەر تۋرالى ايتتى.

دەپۋتات سەرىك وتەشوۆ قاراعاندى وبلى­سىندا وڭىرلىك دامۋدىڭ نەگىزگى ماسەلەلەرىنە ارنالعان بىرقاتار كەزدەسۋ وتكىزدى. اباي اۋدانىندا اگرارلىق سەكتوردى قولداۋ, قاراعاندىدا ءوڭىردى تسيفرلاندىرۋ جانە يننوۆاتسيالىق ترانسفورماتسيالاۋ ماسەلەلەرى تال­قىلاندى. سەناتور اگرارشىلارمەن جانە اۋدان دەپۋتاتتارىمەن كەزدەسۋدە اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى جەرلەردى نەعۇرلىم ءتيىمدى پايدالانۋ قاجەتتىگىن ايتتى. ال تۇرعىندار وتاندىق اگروونەركاسىپ ءوندىرىسىنىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا مەملەكەتتىك سۋبسيديانى كوبەيتۋ قاجەتتىگىن جەتكىزدى.

سونداي-اق س.وتەشوۆ قاراعاندىدا «قولجەتىمدى ينتەرنەت» ۇلتتىق جوباسىن ىسكە اسىرۋ بارىسىمەن جانە ەلىمىزدىڭ جەتەكشى تسيفرلىق ورتالىقتارىنىڭ ءبىرى Terricon Valley ءىت-حابىنىڭ قىزمەتىمەن تانىستى. وڭىردە 342 اۋىلدىق ەلدى مەكەن بار, ونىڭ 94-ءى ءالى دە ينتەرنەتكە قوسىلماعان.

سونىمەن قاتار سەنات دەپۋتاتتارى ولگا پەرەپەچينا مەن اسەم راحمەتوۆانىڭ سولتۇستىك قازاقستان وبلىسىنداعى, سۇيىن­دىك الداشەۆتىڭ ماڭعىستاۋ وبلىسىنداعى ساپارلارى جالعاسىپ جاتىر.

سوڭعى جاڭالىقتار