ۇكىمەت • 12 ماۋسىم, 2025

تۇركپا دەلەگاتسيالارى ۇلتتىق عارىش ورتالىعىنا باردى

20 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

قازاقستان, ازەربايجان, قىرعىزستان, وزبەكستان, سولتۇستىك كيپر تۇرىك رەسپۋبليكاسى پارلامەنتتەرىنىڭ سپيكەرلەرى ۇلتتىق عارىش ورتالىعىنا بارىپ, عارىش اپپاراتتارىن قۇراستىرۋ-سىناۋ كەشەنىنىڭ جۇمىسىمەن تانىستى.

تۇركپا دەلەگاتسيالارى ۇلتتىق عارىش ورتالىعىنا باردى

تۇركى مەملەكەتتەرى پارلامەنتتىك اسسامبلەياسىنىڭ حIV جالپى وتىرىسى قارساڭىندا قازاقستان پارلامەنتى ءماجىلىسىنىڭ توراعاسى ەرلان قوشانوۆ, ازەربايجان رەسپۋبليكاسى ميللي مەدجليسىنىڭ ءتورايىمى ساگيبا گافاروۆا, قىرعىز رەسپۋبليكاسى جوگوركۋ كەنەشىنىڭ توراعاسى نۋرلانبەك تۋرگۋنبەك ۋلۋ, وزبەكستان رەسپۋبليكاسى ولي ءماجليسىنىڭ زاڭ شىعارۋشى پالاتاسىنىڭ سپيكەرى نۋريددين يسمويلوۆ, سولتۇستىك كيپر تۇرىك رەسپۋبليكاسى پارلامەنتىنىڭ توراعاسى زيا وزتۇركلەر «قازاقستان عارىش ساپارى» ۇك» اق ۇلتتىق عارىش ورتالىعىنا باردى.

تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى جاسلان ماديەۆ پەن ورتالىق باسشىلىعى قوناق­تارعا عارىش اپپاراتتارىن قۇراستىرۋ-سىناۋ كەشەنىنىڭ جۇمىسىن كورسەتىپ, قازاق­ستانداعى اەروعارىش سالاسىنىڭ بولاشاعى تۋرالى ايتىپ بەردى. ورتالىق ازيادا بالاماسى جوق بۇل كەشەن 100 كگ-نان 6 تونناعا دەيىنگى سالماقتاعى عارىش اپپاراتتارىن قۇراستىرۋعا, ۇشۋ الدىنداعى دايىندىققا جانە تولىق سىناق تسيكلىنەن وتكىزۋگە ارنالعان. ورتالىق بازاسىندا وتاندىق ماماندار جوعارى دالدىكتى جابدىقتاردى پايدالانا وتىرىپ, عارىش اپپاراتتارىنىڭ كومپونەنتتەرى مەن باسقا سالالارعا ارنالعان قوسالقى بولشەكتەردى دايىندايدى. سونىڭ ىشىندە ەكسپورتقا دا ازىرلەيدى.

پارلامەنت سپيكەرلەرىنە بريتاندىق كومپانيامەن بىرلەسىپ جاسالعان «KazSTSat» عىلىمي جەر سەرىگىنىڭ ماكەتى كورسەتىلدى. مۇن­داي تيپتەگى العاشقى جەر سەرىگى 2018 جىلى ۇشىرىلعان ەدى. ول عارىشتىق مونيتو­رينگ جۇرگىزىپ, اۋىل شارۋاشىلىعى, سۋ رە­سۋرس­تارىن قورعاۋ جانە ءتيىمدى پايدالانۋ, تو­ت­ەنشە جاعدايلار سالاسى, تابيعي اپاتتار­دى بولجاۋ سياقتى جانە باسقا دا مىندە­ت­تەردى ءتيىمدى شەشىپ كەلەدى. قازىرگى ۋاقىت­تا 5 جەر سەرىگىنەن تۇراتىن توپتامانى قۇرۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. بار­لىق جۇمىستى 2028 جىلعا دەيىن اياقتاۋ جوسپارلانىپ وتىر.

موڭعوليا مەن كونگو ءۇشىن «KazSTSat» ءتيپى بويىنشا سپۋتنيكتەردى ازىرلەۋ جونىندە ۋاع­دا­­لاستىقتارعا قول جەتكىزىلدى. الداعى ۋاقىت­­تا وسى ەلدەردىڭ جانە وتاندىق جەر سەرىك­تەرىنىڭ اراسىندا اقپارات الماسۋ قامتاماسىز ەتىلەدى. بۇل حالىقارالىق جەر سەرىكتەرى توپتاماسىن قۇرۋعا جانە عارىشتىق مونيتورينگتىڭ تيىمدىلىگىن ارتتىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.

سونداي-اق قوناقتارعا «OTS-Sat» نانوساناتتى عىلىمي عارىش اپپاراتىنىڭ جاسالۋىنا قاتىستى ازىرلەمەلەر تانىستىرىلدى. بۇل – تۇركى مەملەكەتتەرى ۇيىمىنا مۇشە ەلدەردىڭ بىرلەسكەن جوباسى. قازىرگى ۋاقىتتا اپپارات پەن ونىڭ قوسالقى جۇيەلەرىنىڭ جوبالانۋى اياقتالىپ, كومپونەنتتەردى ساتىپ الۋ جانە قوسالقى جۇيەلەردى جيناۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلىپ جاتىر. وپتيكالىق پايدالى جۇكتەمەنى جاساۋ جانە ونى سىناقتان وتكىزۋ اياقتالدى.

سونىمەن قاتار قازاقستاننىڭ حالىق قاھارمانى, عارىشكەر ايدىن ايىمبەتوۆ پارلامەنت سپيكەرلەرىنە «بايقوڭىر» عارىش ايلاعىندا رەسەيمەن بىرلەسىپ جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان «بايتەرەك» عارىش-زىمىران كەشەنى تۋرالى ايتىپ بەردى. بۇل جوبا قازاقستانعا عارىش اپپاراتتارىن جاساۋدان باستاپ ولاردى ۇشىرۋعا دەيىنگى تولىق تسيكلدى قامتيتىن, ءتيىمدى كوممەرتسيالىق قۇرىلىمى بار تولىققاندى عارىش سالاسىن قالىپتاستىرۋعا مۇمكىندىك بەرەدى. العاشقى سىناقتىق ۇشىرۋ وسى جىل­دىڭ سوڭىنا جوسپارلانعان. «باي­قوڭىر» عارىش ايلاعىندا عارىشتىق ءتۋريزم­دى ۇيىمداستىرۋ, ستارتاپتار مەن عى­لى­­مي جانە وندىرىستىك جوبالار ءۇشىن ينف­را­­قۇ­رىلىم قۇرۋ سياقتى باسقا دا بىرلەس­كەن باستامالار جۇزەگە اسىرىلىپ كەلەدى.

بۇل كۇندەرى استانادا تۇركپا-نىڭ پارلامەنتتىك ديپلوماتيا رولىنە ارنالعان XIV جالپى وتىرىسى ءوتىپ جاتىر. وتىرىستىڭ كۇن تارتىبىندە پارلامەنتتىك ۇيىمعا مۇشە مەملەكەتتەر اراسىنداعى ساۋدا-ەكونوميكالىق, مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ, سونداي-اق تسيفر­لاندىرۋ, عىلىم, ەكولوگيا جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ باعىتتارىنداعى ءوزارا ءىس-ارەكەتتى دامىتۋ ماسەلەلەرى قاراستىرىلۋدا. 

سوڭعى جاڭالىقتار