2025 جىلعى 20–21 مامىردا فورت-شەۆچەنكو قالاسىنىڭ ماڭىنداعى كاسپي تەڭىزى جاعالاۋىندا 117 ءولى يتبالىق انىقتالدى. مامانداردىڭ ايتۋىنشا, يتبالىقتاردىڭ ءولى دەنەسى قاتتى ىدىراپ كەتكەن, سوندىقتان بيولوگيالىق سىناما الۋ مۇمكىن بولماعان. ولاردىڭ ءولىمى 2024 جىلدىڭ قاراشا-جەلتوقسان ايلارىندا بولعان دەپ بولجانۋدا.
«يتبالىقتاردىڭ ولەكسەسى ارنايى پوليگونعا جەتكىزىلىپ, ۋتيليزاتسيا جاسالدى. قازىر تەڭىز جاعالاۋىنىڭ بويىندا مونيتورينگ جۇمىستارى جالعاسىپ جاتىر»,– دەلىنگەن كوميتەت حابارلاماسىندا.
ساراپشىلاردىڭ مالىمەتىنشە, 2024 جىلدىڭ قاراشاسىنان بەرى تەڭىز جاعالاۋىنان بارلىعى 2194 ءولى يتبالىق تابىلعان.
- كاسپي تەڭىزى – قازاقستانداعى ەكولوگيالىق ماڭىزى زور سۋ ايدىنى;
- يتبالىق – قىزىل كىتاپقا ەنگىزىلگەن جانە جويىلۋ قاۋپى تونگەن تەڭىز جانۋارى;
- ەكولوگتار بۇل جاعدايدى ەكوجۇيەدەگى تەڭگەرىمنىڭ بۇزىلۋى دەپ سانايدى;
ماسەلەنى شەشۋ ءۇشىن حالىقارالىق زەرتتەۋلەر مەن ەكولوگيالىق مونيتورينگ قاجەت.
يتبالىقتاردىڭ قىرىلۋ سەبەبى نەدە بولۋى مۇمكىن؟
- سۋدىڭ لاستانۋى, اۋىر مەتالل مەن مۇناي قالدىقتارىنىڭ اسەرى;
- تەڭىز دەڭگەيىنىڭ وزگەرۋى جانە كليماتتىڭ اسەرى;
- براكونەرلىك پەن تەحنوگەندىك فاكتورلار.
2022–2024 جىلدارى دا كاسپي جاعالاۋىنان جۇزدەگەن ءولى يتبالىق تابىلعان بولاتىن. بىراق ناقتى سەبەپتەر ءالى دە زەرتتەۋدى تالاپ ەتەدى.
كاسپي يتبالىقتارىنىڭ جاپپاي قىرىلۋى – جاي عانا ەكولوگيالىق اپات ەمەس, ەلدىڭ تابيعي بايلىعىنا تونگەن ناقتى قاۋىپ. بۇل جاعداي بالىق رەسۋرستارىن ساقتاۋ, ەكوجۇيەنى قورعاۋ جانە حالىقارالىق ىنتىماقتاستىقتى ارتتىرۋدىڭ وزەكتىلىگىن كورسەتىپ وتىر.
