الەمدىك ىسكەرلىك ورتانىڭ نازارى اۋدى
وتكەن جىلى ەلىمىز ىسكەرلىك فورماتتاعى 14 حالىقارالىق ءىس-شارانى قابىلدادى. وعان الەمنىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن 3 800-گە جۋىق دەلەگات قاتىستى. ءبىر قاتىسۋشىنىڭ ەلىمىزدە جۇمساعان ورتاشا قارجىسى 1 240 دوللاردى قۇرادى. بۇل كورسەتكىشتەر ەلىمىزدىڭ جاھاندىق رەيتينگتە ەكى ساتىعا كوتەرىلۋىنە, وتكىزىلگەن ءىس-شارالار سانى بويىنشا 134 ەلدىڭ ىشىندە 78-ورىندى يەلەنۋىنە مۇمكىندىك بەردى. ICCA رەيتينگىندە تەك تۇراقتى وتەتىن, كەمىندە 50 قاتىسۋشىنى جينايتىن جانە ءۇش نەمەسە ودان دا كوپ ەل اراسىندا اۋىسىپ ۇيىمداستىرىلاتىن حالىقارالىق قاۋىمداستىقتاردىڭ ءىس-شارالارى ەسەپكە الىنادى. بىلتىرعى الەمدىك قالالار رەيتينگىسىنە ەلىمىزدىڭ ەكى قالاسى كىردى. الماتى 9 ىسكەرلىك ءىس-شارا وتكىزىپ, 251 پوزيتسيانى يەلەندى, استانا 5 ءىس-شارامەن 367-ورىنعا جايعاستى. ەلىمىزدىڭ ىسكەرلىك ءتۋريزمىن دامىتۋدا «MICE-تۋريزم ەلشىسى» باعدارلاماسى ماڭىزدى ءرول اتقارادى. 2021 جىلدان باستاپ «Kazakh Tourism» 40 ەلشىنى تاعايىندادى. ولار ەلىمىزدى ىسكەرلىك تۋريزم ورتالىعى رەتىندە ىلگەرىلەتۋگە جانە ماڭىزدى حالىقارالىق ءىس-شارالاردى تارتۋعا قولعابىس ەتەدى.
«كونگرەستىك-ىسكەرلىك ءتۋريزمدى دامىتۋ – بۇل قىسقامەرزىمدى ەكونوميكالىق پايدا عانا ەمەس, سونىمەن قاتار جاھاندىق ديالوگ, سالالىق ىنتىماقتاستىق جانە تۇراقتى ءوسۋ الاڭى رەتىندە مەملەكەتىمىزدىڭ ۇزاقمەرزىمدى يميدجىنە قۇيىلعان ينۆەستيتسيا. «Kazakh Tourism» مەن ەلشىلەردىڭ بىرلەسكەن كۇش-جىگەرى ارقىلى ەلىمىزدە كەيىنگى بەس جىلدا 13 مىڭعا جۋىق شەتەلدىك دەلەگاتتىڭ قاتىسۋىمەن 51 ءىرى حالىقارالىق ءىس-شارا ءساتتى ءوتتى. ەل ەكونوميكاسىنا قوسىلعان جالپى ۇلەس ورتا ەسەپپەن 17 ملن دوللاردى قۇرادى. بۇل شەتەلدىك دەلەگاتتاردىڭ جالپى شىعىندارىنان قالىپتاسادى جانە عيماراتتاردى جالعا الۋ جانە قوناقۇيدە تۇرۋ عانا ەمەس, كولىك پايدالانۋ, تاماقتانۋ جانە باسقا دا قىزمەتتەردى ساتىپ الۋدى قامتيدى», دەيدى «Kazakh Tourism» باسشىسى قايرات سادۋاقاسوۆ.
ىسكەرلىك ءىس-شارالار كۇنتىزبەسىندەگى كەزەكتى ماڭىزدى وقيعا – وسى جىلدىڭ 18-22 تامىز ارالىعىندا استانادا وتەتىن IFLA دۇنيەجۇزىلىك كىتاپحانا جانە اقپارات كونگرەسى. كىتاپحانا ءىسى سالاسىنداعى ەڭ ءىرى بۇل ءىس-شارا الەمنىڭ 130-دان اسا ەلىنەن كەلەتىن 4 مىڭعا جۋىق دەلەگاتتى بىرىكتىرەدى. بۇل ەلىمىزدىڭ ىسكەرلىك تۋريزم ءۇشىن پەرسپەكتيۆالىق الاڭ رەتىندەگى حالىقارالىق مارتەبەسى ارتقانىن تاعى ءبىر مارتە دالەلدەيدى.
جالپى, مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ ءتۇرلى جيىنداردا سويلەگەن سوزىندە تۋريزم, يميدج ماسەلەسىن ءجيى ايتادى. جۋىردا عانا قازاقستان حالقى اسسامبلەياسىنىڭ ءحححىV سەسسياسىندا كوك پاسپورتىمىز ۇلتتىق بىرەگەيلىگىمىزدىڭ ايقىن نىشانىنا اينالىپ, جىل وتكەن سايىن تولقۇجاتىمىزدىڭ ابىروي-بەدەلى كوتەرىلىپ كەلە جاتقانىن جەتكىزدى.
ورتالىق ازياعا بىرىڭعاي تۋريستىك كەڭىستىك نە ءۇشىن قاجەت؟
جاقىندا ەلىمىز الەمدىك تۋريستىك كارتاداعى ورتالىق ازيانىڭ ورنىن كۇشەيتىپ, وڭىرلىك ءتۋريزمدى ىلگەرىلەتۋ بويىنشا مەملەكەتارالىق كەڭسە قۇرۋدى ۇسىندى. بۇل باسەكەگە قابىلەتتىلىكتى ارتتىرىپ, اۋقىمدى ترانسشەكارالىق تۋريستىك ونىمدەر قالىپتاستىرۋعا جانە تۋريستەر اعىنىن ۇلعايتۋعا جول اشادى. «Kazakh Tourism» ۇلتتىق كومپانياسى ءتيىمدى مەملەكەتارالىق ارىپتەستىكتىڭ قاجەتتى قادامدارى جايلى قۇجات دايىندادى. وندا رەسۋرستاردى بىرىكتىرۋمەن قاتار, ورتاق تۋريستىك كەڭىستىك قۇرۋ ۇسىنىلعان. بۇل ساياحاتشىلارعا ءبىر ساپاردا بىرنەشە ەلدىڭ مادەنيەتىن, تاريحىن جانە تابيعاتىن تانۋعا مۇمكىندىك بەرەدى.
ء«بىز باسەكەلەسە وتىرىپ, ىنتىماقتاسۋىمىز كەرەك. الىس شەتەلدەن كەلەتىن ءاربىر ەكىنشى تۋريست, كەم دەگەندە, ءبىر ساپاردا ەكى مەملەكەتتى كورگىسى كەلەدى. ورتالىق ازيا وڭىرىنە باعىتتالعان ەڭ تانىمال تۋرلار «FiveStans» دەپ اتالادى. بۇل مارشرۋت ءبىزدىڭ نەگىزگى تۋريستىك ونىمىمىزگە اينالۋى كەرەك», دەدى «Kazakh Tourism» ۇك» اق باسقارما توراعاسىنىڭ ورىنباسارى دانيەل سەرجان ۇلى.
ورتالىق ازياداعى بىرىڭعاي تۋريستىك كەڭىستىك اياسىندا بىرلەسكەن باعىتتار قۇرۋ, كولىك بايلانىستارىن دامىتۋ, قىزمەت كورسەتۋ ساپاسىنىڭ ورتاق ستاندارتتارىن ازىرلەۋ, شەتەلدىك قوناقتارعا ۆيزالىق جانە شەكارالىق راسىمدەردى جەڭىلدەتۋ مۇمكىندىكتەرى ۇسىنىلىپ وتىر. ءوڭىر ەلدەرىنىڭ اۋماعىنان وتەتىن ۇلى جىبەك جولى بويىمەن تۋريستىك باعىتتى قايتا جانداندىرۋ كوشباسشى جوبالاردىڭ بىرىنە اينالۋى مۇمكىن. وتكەن جىلى وسى باعىتتا العاشقى قادامدار جاسالدى. قازاقستان مەن وزبەكستان اراسىنداعى «Jibek joly» حالىقارالىق تەمىرجول تۋرى – ىنتىماقتاستىقتىڭ ءبىر ۇلگىسى. ترانسشەكارالىق باعىت تەك ءوڭىر ەلدەرىنەن ەمەس, شەت ەلدەردەن دە ساياحاتشىلاردىڭ نازارىن اۋداردى. سولتۇستىك ەۋروپاداعى «Visit Scandinavia», لاتىن امەريكاسىنداعى «Mundo Maya», بالقان تۇبەگىندەگى «Via Dinarica» ءتارىزدى باسقا وڭىرلىك باستامالار تۋريستەر ءۇشىن اكىمشىلىك شەكارالار ەمەس, اسەر مەن تاجىريبە ماڭىزدى ەكەنىن دالەلدەيدى.
بىزدە تۋريزم كلاستەرىن جان-جاقتى دامىتۋدىڭ رەسۋرستارى بارشىلىق. بىراق بۇل سالا كەرەمەت جولعا ءتۇستى دەپ ايتۋعا ءالى ەرتە. دەگەنمەن ءتۋريزمدى دامىتۋعا مەملەكەتتىك دەڭگەيدە ءمان بەرىلىپ, ەلىمىزدى جايلى ءارى ءومىر سۇرۋگە قاۋىپسىز اۋماققا اينالدىرۋ باستى نازارعا الىنعان.