سپورت • 20 مامىر, 2025

ەلىمىزدە ۇلتتىق سپورتقا قانشالىقتى كوڭىل ءبولىنىپ جاتىر

120 رەت
كورسەتىلدى
8 مين
وقۋ ءۇشىن

ەلىمىزدە ۇلتتىق سپورتتى ۇناتىپ قانا قويماي, ءمان بەرە اينالىسىپ جۇرگەندەر ءنوپىرى ارتىپ كەلەدى. قالىڭ قاۋىم دەن قويىپ, قايتا سانگە اينالعان سپورتتىڭ ءبىرى – ساداق اتۋ. ەجەلدە جاۋعا شاپقاندا العىشەپتەن قورامساققا قول سالعان مەرگەندەر ورىن العان. بەيبىت كۇندە مازمۇنى تۇرلەنگەن ساداق اتۋ ويدى جيناقتاپ, ەپتىلىككە باۋليتىن – ۇلتتىق سپورت. ەلىمىزدە رەسپۋبليكالىق ساداق اتۋ فەدەراتسياسى 2019 جىلى قۇرىلعان. 2022 جىلعا دەيىن ءوزىن سپورت رەتىندە دالەلدەپ, سول جىلدىڭ قازانىندا تۇڭعىش رەت ماڭعىستاۋدا قر چەمپيوناتى ءوتتى. العاشقى مەرگەندەر باسەكەسىنە 200-گە جۋىق ادام قاتىسقان. فەدەراتسيا قۇرىلعان تۇستا ساداق اتۋدى جانىنان سەرىك ەتىپ, كاسىبي دەڭگەيدە كوڭىل بولگەن 50 سپورتشى بولسا, بۇگىندە بۇل كورسەتكىش 300-گە جەتكەن. ونىڭ ىشىندە 52 مەرگەن ەل نامىسىن ءار دەڭگەيدەگى ءدۇبىرلى دودالاردا قورعاپ ءجۇر. سونداي-اق حالىقارالىق دەڭگەيدەگى 8 ساداقشى مەملەكەت تاراپىنان ستيپەنديا يەگەرى اتانعان. ساداق اتۋدىڭ تارتىمدىلىعى ارتا تۇسكەنىن فەدەراتسيانىڭ 20 وڭىردە اشىلعانىن-اق اڭعارۋعا بولادى, دەپ جازادى Egemen.kz.

ەلىمىزدە ۇلتتىق سپورتقا قانشالىقتى كوڭىل ءبولىنىپ جاتىر

فوتو: egemen.kz

ءار اۋلادا ساداق اتۋ الاڭى سالىنسا...

ساداق اتۋ سايىستارىن ۇيىمداستىرۋ - كوپ شىعىندى تالاپ ەتپەيتىن ءادىل سپورت. سەبەبى, مۇندا تورەشىلەردىڭ شەشىمىنە قاتىستى تالاس تۋمايدى. نىسانا كوزدەگەن مەرگەن دە, تورەشى دە جەبەنىڭ تيگەن تۇسىن ناق كورە الادى. ساداق اتۋ سپورتىنىڭ سان قىرىن ء«داستۇرلى ساداق اتۋ» اكادەمياسىنىڭ نەگىزىن قالاۋشى دياس احمەتوۆ تارقاتا ايتىپ بەردى.

«ەرەسەكتەر اراسىندا ساداق اتۋشىلار استانادا كوبىرەك. ونى فەدەراتسيانىڭ العاش ەلوردادا نەگىزى قالانۋىمەن دە بايلانىستىرۋعا بولادى. جاسوسپىرىمدەر اراسىندا الماتى وبلىسى مەن ماڭعىستاۋ وبلىسى كوش باستاپ تۇر. ماڭعاز باتىس ەلى جاس بۋىنعا ايرىقشا نازار اۋدارىپ, وسى جاس ساناتى بويىنشا جارىستاردى ءجيى ۇيىمداستىرادى. قاراعاندىداعى «قايرات» ۇلتتىق سپورت كلۋبىندا دا ساداق اتۋ سپورتىن سەرىك ەتكەندەر قاتارى قالىڭ. جالپى العاندا بارلىق وڭىردە وسى ونەرگە دەن قويۋشىلار سانى ءوسىپ كەلەدى», دەيدى ول.

دياس احمەتوۆتىڭ ءوزى ساداق اتۋ سپورتىنا كەزدەيسوق كەلگەن. ەسەپشى ماماندىعىن مەڭگەرگەن ول ۇلتتىق سپورت قاۋىمداستىعىنا باس ەسەپشى قىزمەتىنە شاقىرتۋ الادى. سول ساتتەن ۇلتتىق سپورت تۇرلەرىن زەرتتەۋگە زەيىن قويعان.

«وعان دەيىن دە ات ەرتتەپ, ۇلتتىق قۇندىلىققا نەمقۇرايلى قارامايتىنمىن. قويمادا جاتقان ساداق – قىزىعۋشىلىعىما قوزعاۋ سالدى. سودان بەرى قورامساققا قول سالىپ, ساداق اتۋدى جانىم ءسۇيدى. ۋاقىت وتە كەلە وسى داعدىنى جەتىلدىرەتىن باسەكە الاڭى جوق ەكەنىن ءتۇيسىنىپ, سايىس ءدۇبىرىن سەزىنگىمىز كەلگەن ويدان فەدەراتسيانىڭ نەگىزى قالاۋعا باستاماشى بولدىق. 2028 جىلى العاشقى جاتتىعۋ زالىنىڭ ەسىگىن كوپشىلىك ءۇشىن ايقارا اشتىق», دەدى دياس احمەتوۆ.

ونىڭ ايتۋىنشا, قازىرگى ساداق اتۋ اكادەمياسى سول يدەيانىڭ جەمىستى جەڭىسى. وسى تۇستا فۋتبول, ۆولەيبول الاڭى ءار تۇرعىن ءۇي كەشەنىنىڭ الدىندا بار ەكەنىن ەسكەرسەك, ساداق اتۋ الاڭىنىڭ ايتارلىقتاي از ەكەنى ايدان انىق كورىنەدى. ساداق اتۋدىڭ بەلگىلى مەجەگە جەتۋدە تاباندىلىققا ۇيرەتەتىنىن ۇلگى ەتسەك ءالى دە بابا ميراسىن بالا بويىنا ءسىڭىرۋ ءۇشىن وسىنداي الاڭداردى كوبەيتۋ كەرەك دەپ ەسەپتەيمىز.

الەمنىڭ 35 ەلىندە ساداق اتۋ سپورتى جەتە دامىعان

ءداستۇرلى ساداق اتۋ ۇلتتىق سپورت ساناتىندا بولعاندىقتان «قازاقتار ساداق اتۋدان شاشاسىنا شاڭ جۇقتىرمايدى» دەپ ويلايدى. دەسە دە دياس احمەتوۆ بۇل تۇسىنىك شەڭبەرىنەن شىعىپ, شيراي تۇسۋگە كوڭىل ءبولۋ كەرەك ەكەنىن ءسوز ەتتى.

«ساداق اتۋدان دۇنيە جۇزىندە جۇيرىكتەر كوپ. الەمنىڭ 35 مەملەكەتىندە سپورتتىڭ وسى ءتۇرى قارقىندى دامىعان.  سانامالاساق, ەۋروپادا انگليا, يسپانيا, يتاليا, ۆەنگريا. ال تۇركيادا ساداق اتۋ سپورتىندا سايىستار قاتارى ەشقاشان سيرەمەگەن. مالايزيا. يندونەزيا, وڭتۇستىك كورەيا دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىنىنا 15 دەلەگات الىپ كەلگەنى دە نازار اۋدارۋعا تۇرارلىق.  بۇل قاتاردا پاكىستان, تۇركمەنستان, ءۇندىستان دا بار», دەدى ول.

اسىلىندادا بىلتىر كۇزدە استانادا وتكەن 5-ءشى دۇنيەجۇزىلىك كوشپەلىلەر ويىنىنا ساداق اتۋدان 32 مەملەكەتتەن 300-گە مەرگەن قاتىستى. ءداستۇرلى ساداق اتۋدان 7 كاتەگوريا بويىنشا 7 التىن ساراپقا سالىندى. 3-ەۋى قىزدار, 3-ءۋى ەرلەر, 1 كوماندالىق. 7 التىن 7 مەملەكەت ەنشىلەدى. اۆستراليا, رەسەي, يندونەزيا, رۋمىنيا ەلدەرىنىڭ دە جۇلدەگە قول جەتكىزگەنى كەيىپكەر ءسوزىن قۋاتتاي تۇسەدى.  

كوشپەلىلەر ويىنىنان كەيىن ساداق اتۋ سپورتىنا قانشالىقتى كوڭىل ءبولىندى؟

بۇل سۇراقتىڭ تۋى دا زاڭدى. ويتكەنى كەلەسى باسەكە كوركى قىرعىزستاندا قىزادى. قازاقستان استانادا وتكەن سايىستا كورسەتكەن وزىق ۇلگىنى, ءبىرىنشى ساتىنى ساقتاپ قالۋ كەرەك. جوعارىداعى ساۋالدى دياس احمەتوۆكە دە قويدىق.

«كوشپەلىلەر ويىنى بىتكەننەن كەيىن ساداق اتۋ سپورتىنا كوڭىل جەتە ءبولىنىپ جاتقان جوق. بيىل وقۋ-جاتتىعۋ جيىنىنا قارجى بولىنبەپتى. كوشپەلىلەر ويىنى بيىل وتپەيدى, سەندەرگە وقۋ-جاتتىعۋ جيىنى دا كەرەك ەمەس دەپ مەڭزەگەندەي وي قالدىردى. باپكەر رەتىندە 2026 جىلى قىرعىزستاندا وتەتىن كوشپەلىلەر ويىنىندا التىنعا قول جەتكىزۋ قيىنداي تۇسەتىنىن ءتۇيسىنىپ وتىرمىن. ءوز ەلىمىزدەگى جەڭىس جولىن ەسەلەۋ ءۇشىن وقۋ-جاتتىعۋ جيىنى تياناقتى تۇردە جىلدىڭ العاشقى ايىندا باستالۋى ءتيىس ەدى. دايىندىق تسيكلى قاي سپورتتا دا وڭايعا سوقپايدى. 35 مەملەكەت سالماقتى قارسىلاس بولىپ تۇرعاندا دايىندىق ۇدەي ءتۇسۋى ءتيىس ەدى. باسقا سپورت تۇرلەرىنەن دە جاتتىعۋ جيىنىن دەر كەزىندە باستاماساق قانجىعانى جۇلدەگە تولتىرۋ وڭاي سوقپايدى. قازىر مەرگەندەر قولداۋشىلاردىڭ قول ۇشىن سوزۋىمەن قارقىندى دايىندىقتى باستاپ كەتتى. قىستا شاكىرتتەرىم ءوز قارجىسىنا شىمكەنتتە شەبەرلىگىن شىڭدادى», دەدى قازاقستان بويىنشا ءداستۇرلى ساداق اتۋ فەدەراتسياسىنىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى.

شىندىعىندا كەيىپكەرىمىزدىڭ جاۋابى تاڭداندىرعانى راس. انىق-قانىعىن بىلمەككە 11 سپورت ءتۇرىن دامىتۋمەن اينالىساتىن «ۇلتتىق جانە ات سپورتى تۇرلەرى ورتالىعى» رمقك-عا جۇگىندىك. مەكەمە جاۋابىن باس-اياعىن بۇزباي ۇسىنىپ وتىرمىز.

«ۇلتتىق جانە ات سپورتى تۇرلەرى ورتالىعى» رمقك قازاق كۇرەسى, توعىزقۇمالاق, اسىق اتۋ, جەكپە-جەك, قۇسبەگىلىك, ءداستۇرلى ساداق اتۋ, كوكپار, اۋدارىسپاق, بايگە, جامبى اتۋ, تەڭگە ءىلۋ سپورت تۇرلەرى بويىنشا رەسمي جارىستاردىڭ  ءوتۋىن قاداعالايدى, ۇلتتىق قۇرامانىڭ ساپالى جاساقتالۋىنا ءمان بەرەدى. V دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارىندا قازاقستان ۇلتتىق قۇراماسى ۇزدىك ونەر كورسەتىپ, 43 التىن, 32 كۇمىس, 37 قولا مەدال يەلەندى. 2026 جىلى قىرعىزستاندا وتەتىن VI دۇنيەجۇزىلىك كوشپەندىلەر ويىندارىنا بەكىتىلگەن سپورت تۇرلەرىنە تالداۋ جۇرگىزۋ, ۇلتتىق قۇرامانىڭ ساپالى قۇرىلۋى جاعىنان دايىندىق جۇمىستارى ءجۇرىپ جاتىر. 2025 جىلعا ارنالعان سپورتتىق بۇقارالىق ءىس-شارالاردىڭ كۇنتىزبەلىك جوسپارىنا سايكەس جارىستار كۇشەيتىلگەن رەجيمدە, ياعني حالىقارالىق جارىسقا دايىندىق سيپاتىندا ءوتىپ جاتىر. ورتالىققا وسى جىلى دكو دايىندىق جۇمىستارىنا  ارنالعان قوسىمشا قارجى سۇرالۋدا, بەرىلگەن ساتتەن باستاپ كولەمى مەن يگەرىلۋى بويىنشا رەسمي اقپارات بەرىلەدى. سونداي-اق, اتالعان 11 سپورت ءتۇرىنىڭ دامۋىنا جاۋاپتى جەكە فەدەراتسيالار بار, ءار فەدەراتسيا مۇمكىندىكتەرىنە قاراي دايىندىقتارىن باستاپ جاتىر», دەلىنگەن جاۋاپتا.

ويلى وقىرمانعا ءبارى ايقىندالا ءتۇستى. تىلەرىمىز - كەلەر كوشپەلىلەر ويىنىندا تابانىمىزدىڭ تايماۋى, ونىڭ قامىن  ءتيىستى سالالاردىڭ قازىردەن تەرەڭ ويلاۋى...

 

سوڭعى جاڭالىقتار