كورمەگە ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ جەزدى كەنتىندەگى مۋزەيدەن 40-تان استام ەكسپونات اكەلىنىپ, ۇلتتىق مۋزەيدە ءبىر اي بويى كەلۋشىلەر نازارىنا ۇسىنىلىپ وتىر. بۇلتارتپاس فاكتىلەر مەن رەسمي قۇجاتتارعا نەگىزدەلگەن تاريحي تاعىلىمى مول كورمەدەن مايدان كەزىندەگى ءومىردىڭ سۋرەتىن كورۋگە بولادى.
كورمەنىڭ اشىلۋىندا ءسوز العان ۇلتتىق مۋزەي ديرەكتورى بەرىك ابدىعالي ۇلى جەزدىنىڭ كەنت بولىپ قۇرىلۋ تاريحى تۋراسىندا از-كەم مالىمەت ايتتى.
– سوعىس جىلدارى بۇل توڭىرەكتەن ۇلكەن مارگانەتس-جەز كەنىشى تابىلعان. ۋكراينادا-عى مارگانەتس ءوندىرىسىنىڭ وشاقتارىن فاشيستىك رەجىمگە بەرىپ قويعان كسرو ءۇشىن بۇل تىعىرىقتان شىعاراتىن تۋرا جول ەدى. ويتكەنى وق پەن سناريادتان قورعايتىن قۇرىش قۇرساۋ جاساۋ ءۇشىن مارگانەتس قاجەت. سول كەزدە قانىش ساتباەۆتىڭ باستاۋىمەن جەزدىدەگى مارگانەتس كەن ورنى اشىلىپ, ءونىمى مايدانعا قۇرساۋلى تانك بولىپ اتتانىپ جاتتى. وسىلايشا, جەزدى دالاسى جەڭىسكە ولشەۋسىز ۇلەس قوسقان بولاتىن, – دەدى بەرىك ابدىعالي ۇلى.
مۋزەيدىڭ ءبىر بۇرىشىنان ورىن تەپكەن شاعىن كورمەنىڭ ىشىندە ارتيللەريالىق سناريادتىڭ الىپ گيلزالارى كوزگە وتتاي باسىلادى.
– بۇل بۇرىشقا زاتتاي ەكسپوناتتارمەن بىرگە جەزدىنى مارگانەتس ءوندىرىسىنىڭ وشاعى ەتىپ دامىتۋعا تۇرتكى بولعان رەسمي قۇجاتتار, «زا مەد» دەگەن اتپەن جالعىز بەت بولىپ, كۇن سايىن شىعىپ تۇرعان جارشى گازەتتىڭ العاشقى نۇسقالارى سياقتى 1941–1945 جىلداردى قامتيتىن دۇنيەلەردى الىپ كەلدىك. ەلدىڭ ءبىر تۇكپىرىندە جاتقان مۋزەيدىڭ مۇراسىن استانا تورىنە الدىرىپ, بۇكىل جۇرتشىلىقتىڭ نازارىنا ۇسىنۋعا مۇمكىندىك بەرگەن ۇلتتىق مۋزەي باسشىلىعىنا العىسىمىز شەكسىز, – دەدى جەزدى كەنتىندەگى ماكەن تورەگەلدين اتىنداعى تاۋ-كەن جانە بالقىتۋ ءىسى تاريحى مۋزەيىنىڭ باسشىسى زەيپىن قازانباەۆا.