ۆ.لەنين اتىنداعى گرۋزين پوليتەحنيكالىق ينستيتۋتىن تاۋ-كەن ينجەنەرى – گەولوگ ماماندىعى بويىنشا بىتىرگەن ونى 1978 جىلى قازاقستانعا ارنايى مامان رەتىندە جىبەرەدى. ەلدىڭ باتىس وڭىرىنە كەلىپ, مۇناي ءوندىرۋ ىسىنە بەلسەنە كىرىسكەن ءاۆتانديلدى بۇگىندە ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا مول ۇلەس قوسقان ازامات دەپ سەنىممەن اتايدى.
قازاق دالاسىنداعى العاشقى ەڭبەك جولى 1978 جىلى ماڭعىشلاق گەولوگيالىق بارلاۋ باسقارماسىندا باتىس قازاقستان اۋماقتىق گەولوگيالىق باسقارماسى جانىنداعى ىزدەستىرۋ-ءتۇسىرۋ ەكسپەديتسياسىندا ينجەنەر-گەولوگ بولۋمەن باستالادى. 1980 جىلى «زاپقازجەرقويناۋى» وندىرىستىك-گەولوگيالىق بىرلەستىگى جانىنداعى ەكسپەديتسياعا اۋىستىرىلىپ, وندا ينجەنەر-گەولوگ, ۋچاسكە باستىعى جانە اۋىرتاش گەولوگيالىق بارلاۋ باسقارماسىنىڭ باستىعى بولىپ جۇمىس ىستەدى. جۇمىس بارىسىندا ول اۋىرتاش كەن ورىندارىنىڭ باريت – تسەلەستين كەندەرىنە الدىن الا جانە ەگجەي-تەگجەي بارلاۋ جۇرگىزىپ, بارلاۋ جۇمىستارى ءساتتى اياقتالعان سوڭ, كسرو مەملەكەتتىك قور كوميسسياسىندا بەلسەندى قىزمەتى ءۇشىن قاتىسۋشىلاردىڭ تىزىمىنە ەنگىزىلىپ, ەڭبەگى باعالاندى. ەڭبەك مايدانىنداعى ۇزدىكسىز دە اۋىر جۇمىستارىنان ءوز ءىسىنىڭ شەبەرى, ۇيىمداستىرۋشىلىق قابىلەتى جوعارى, جۇمىسقا جاۋاپكەرشىلىگى مول مامان رەتىندە تانىلعان ا.گاۆاشەليشۆيليدى باسشىلىق 1981 جىلدان باستاپ بوزاشى گيدروگەولوگيالىق باسقارماسىنىڭ باستىعى ەتىپ تاعايىندادى.
اۆتانديل گاۆاشەليشۆيليدىڭ وڭىردەگى ءىرى كەن ورىندارى – قالامقاس جانە قاراجانباس مۇناي كاسىپورىندارىنا دا سىڭىرگەن ەڭبەگى مول. ول اتالعان كاسىپورىنداردى سۋمەن جابدىقتاۋ ءۇشىن تەحنيكالىق سۋلاردى بارلاۋ بويىنشا ەگجەي-تەگجەي جۇمىس جۇرگىزۋگە قاتىستى. ونىڭ باسشىلىعىمەن سولتۇستىك اقتاۋ جەراستى سۋلارىنىڭ كەن ورىندارىنا دا بارلاۋ جاسالىپ, ماڭعىستاۋ وبلىسىنىڭ بارلىق گيدروگەولوگيالىق ۇڭعىمالارىنا پاسپورتتاۋ جۇمىستارى جۇرگىزىلدى.
– جۇمىستىڭ جەڭىلى جوق, بىراق ءوز ءىسىڭدى, ماماندىعىڭدى سۇيسەڭ, جۇمىس بارىسىندا كەزدەسكەن قيىندىقتان قورىقپايسىڭ, قايتا سول قيىندىقتى جەڭىپ شىعۋعا بەل بۋاسىڭ. بۇل تاۋەكەل ناتيجەلى جۇمىسقا جول باستايدى. 1997–2005 جىلدارى «ماڭعىستاۋ-مونيتورينگ» جاۋاپكەرشىلىگى شەكتەۋلى سەرىكتەستىگى قۇرامىندا باس ينجەنەر بولىپ ماڭعىستاۋداعى جەراستى سۋلارى قورىنا, سۋ كەن ورىندارىنا, «قوشقار اتا» پوليگونىنا مونيتورينگ جۇرگىزدىك. مەنىڭ باسشىلىعىممەن وبلىستاعى گيدروگەولوگيالىق ۇڭعىمالار زەرتتەلىپ, 301 دانا ۇڭعىمانى تىركەدىك, ونىڭ ىشىندە 119 ۇڭعىما سۋىنىڭ مينەرالدىق كورسەتكىشى وتە جوعارى ەكەنى انىقتالدى, – دەيدى ا.گاۆاشەليشۆيلي.
2005 جىلى اۆتانديل اكاكيەۆيچ ەلىمىزدە مينەرالدىق-شيكىزات بازاسىن دامىتۋداعى ەڭبەگى ءۇشىن گەولوگيا جانە جەر قويناۋىن پايدالانۋ كوميتەتىنىڭ «زاپقازجەرقويناۋى» اۋماقتىق باسقارماسىنىڭ قۇرمەت گراموتاسىمەن, سونداي-اق ەنەرگەتيكا جانە مينەرالدىق رەسۋرستار مينيسترلىگىنىڭ العىسىمەن, «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جەر قويناۋىن بارلاۋ ۇزدىگى» توسبەلگىسىمەن ماراپاتتالدى. ۇزدىكسىز جانە ۇلگىلى ەڭبەگى ءۇشىن 2012 جىلى جەلتوقساندا «ەرەن ەڭبەگى ءۇشىن» مەدالىمەن ماراپاتتالدى.
2007 جىلدان بەرى «ماڭعىستاۋ-گەولوگيا» سەرىكتەستىگىنىڭ ديرەكتورى بولىپ قىزمەت ەتىپ جۇرگەن اۆتانديل اكاكيەۆيچ ماڭعىستاۋ ءوڭىرىنىڭ الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋىنا ءوز ۇلەسىن قوسۋدان تىس قالعان جوق. ول قۇرعان ىسكەر ۇجىم مەن ماتەريالدىق-تەحنيكالىق تۇرعىدا جاقسى جابدىقتالعان بازا وبلىس اۋماعىندا ينجەنەرلىك-گەولوگيالىق جانە ينجەنەرلىك-گيدروگەولوگيالىق زەرتتەۋلەردى ساپالى جۇرگىزىپ كەلەدى.
ءوز ماماندىعىن سۇيەتىن جانە ادال قىزمەت ەتۋدى ازاماتتىق پارىزى سانايتىن اۆتانديل اكاكيەۆيچ ءوڭىردىڭ قوعامدىق ىستەرىنەن شەتتەپ كورگەن جوق. ول – «ماڭعىستاۋ وبلىسىن 2020 جىلعا دەيىن سۋمەن قامتۋ جانە سۋمەن جابدىقتاۋ» تۇجىرىمداماسى اۆتورلارىنىڭ ءبىرى, ايماق باسشىسى جانىنان قۇرىلعان ەكولوگيالىق كەڭەس مۇشەسى جانە وبلىستاعى سۋ قورىن ساقتاۋ جانە پايدالانۋ ماسەلەلەرىن شەشۋ, ەلدى مەكەندەردى سۋمان قامتاماسىز ەتۋ جۇمىسشى توبىنىڭ مۇشەسى. بۇل ءاۆتانديلدىڭ ماماندىعىنا, بىلىمىنە قاتىستى بەلسەندىلىگى بولسا, ەتنوسارالىق تاتۋلىقتى ساقتاۋ بويىنشا اسسامبلەيا جۇمىستارىنىڭ ناق ورتاسىندا جۇرەدى. 1998 جىلى قۇرىلعان «ساكارتۆەلو» گرۋزين ۇلتتىق مادەني ورتالىعى توراعاسىنىڭ ورىنباسارى, 2014–2021 جىلدارى اتالعان بىرلەستىكتىڭ توراعاسى بولدى. 2023 جىلدان بەرى قازاقستان حالقى اسسامبلەياسى ماڭعىستاۋ وبلىسى اقساقالدار كەڭەسىنىڭ مۇشەسى.
– جازى جاڭبىرلى, قىسى قالىڭ قارلى گرۋزيادا تۋىپ-وسكەن مەن ماڭعىستاۋعا 22 جاسىمدا كەلدىم. كۇنى شاقىرايعان, جازى اپتاپ ىستىق ولكەگە ۇيرەنۋ قيىن بولعان جوق, سەبەبى جەرگىلىكتى تۇرعىنداردىڭ قوناقجايلىعى, ىستىق ىقىلاسى ءاربىر قيىندىقتى جەڭۋگە كۇش بەردى. ول كەزدە ادامدار ادەمى, جايلى-سايلى ۇيدە تۇرعان جوق, ايتسە دە پەيىلدەرى ەرەكشە ەدى. ماڭعىستاۋدىڭ سول كەزدەگى ءار اۋىلىنداعى ءار وتباسى مەنى تانيدى, مەن ولاردى تانيمىن, ءار جولى ساعىنىشپەن قۋانا كەزدەسەتىن ەدىك. جانى جومارت, مەيىرىمدى, قوناقجاي قازاق حالقىنا العىسىمىز شەكسىز, – دەيدى ا.گاۆاشەليشۆيلي.
ەلدىڭ تىنىشتىعىن, ەتنوستاردىڭ تاتۋلىعىن باستى ورىنعا قوياتىن اعا بۋىننىڭ وكىلى اۆتانديل اعامىزدىڭ اق تىلەگى قابىل بولعاي.
ماڭعىستاۋ وبلىسى
