دوڭگەلەك ۇستەلدى اشقان ماۋلەن اشىمباەۆ مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن كەيىنگى جىلداردا عالىمداردى قولداۋعا ارنالعان ماڭىزدى باستامالار ىسكە اسىرىلىپ جاتقانىن جانە عىلىم سالاسىندا, ونىڭ ىشىندە زاڭنامالىق دەڭگەيدە اۋقىمدى ءارى جۇيەلى وزگەرتۋلەر قولعا الىنعانىن العا تارتتى. سەنات توراعاسى اتاپ وتكەندەي, پرەزيدەنت جانىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنا مەملەكەتتىك مارتەبە بەرۋ سالانىڭ ىلگەرىلەۋىنە, عىلىمي ەكوجۇيەنى نىعايتۋعا جانە عالىمداردىڭ الەۋەتىن ارتتىرۋعا جول اشقان ماڭىزدى قادام بولدى.
«پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ەلىمىزدە عىلىمدى دامىتۋ ماسەلەسىنە ءاردايىم باسا ءمان بەرىپ كەلەدى. شىن مانىندە, بۇل سالا ەلىمىزدى دامىتۋ جولىندا ستراتەگيالىق ماڭىزعا يە. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنا مەملەكەتتىك مارتەبە بەردى. بۇل شەشىم وتاندىق عىلىمنىڭ ىلگەرىلەۋىنە جاڭا مۇمكىندىكتەر بەرگەنى ءسوزسىز. بۇگىنگى جيىنعا وتاندىق عالىمدار قاتىسىپ وتىر. سىزدەر ۇلتتىق عىلىمدى جەتىلدىرۋگە, يننوۆاتسيالىق جوبالاردى ىسكە اسىرۋعا جانە زەرتتەۋشىلەردىڭ جاڭا بۋىنىن دايارلاۋعا زور ەڭبەك ءسىڭىرىپ جۇرسىزدەر. سول ارقىلى ەلىمىزدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا جانە قارقىندى دامۋىنا ايتارلىقتاي ۇلەس قوسىپ كەلەسىزدەر», دەدى م.اشىمباەۆ.
سونىمەن قاتار سەنات توراعاسى عىلىم قازاقستاننىڭ باستى اكتيۆتەرىنىڭ ءبىرى جانە ۇلتتىق قاۋىپسىزدىكتىڭ, ەكونوميكالىق تۇراقتىلىق پەن الەۋمەتتىك ءال-اۋقاتتىڭ ماڭىزدى ەلەمەنتى ەكەنىن ايتتى. وسىعان بايلانىستى عالىمدار مەن ساراپشىلار قوعامداستىعىنىڭ, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ, جۇرتشىلىق پەن دەپۋتاتتاردىڭ جانە باسقا دا مۇددەلى تاراپتاردىڭ كۇش-جىگەرىن جۇمىلدىرۋدى قاجەت ەتەتىن ماڭىزدى مىندەتتەرگە ءمان بەرىلدى.
عىلىمدى دامىتۋ جانە ەلدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋ جونىندەگى مىندەتتەر مەن ۇسىنىستاردى تالقىلاۋ بارىسىندا قاتىسۋشىلار عالىمداردى الەۋمەتتىك قولداۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە توقتالدى. م.اشىمباەۆ بۇل رەتتە عالىمدار دا ءوز تاراپىنان عىلىمي زەرتتەۋلەر ەلدىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن ارتتىرۋعا ىقپال ەتۋى ءۇشىن ايانىپ قالماۋعا ءتيىس ەكەنىن جانە جاھاندىق ترەندتەر مەن ەكونوميكالىق ستراتەگيا ەسكەرىلۋى كەرەكتىگىن اتاپ ءوتتى. ناقتى ايتقاندا, اگرارلىق عىلىم, ەكولوگيا, سۋ جانە رەسۋرس ۇنەمدەۋ, حيميا جانە مۇناي-گاز ونەركاسىبىندەگى شيكىزاتتى وڭدەۋ, بالامالى جانە اتوم ەنەرگەتيكاسىن دامىتۋ سياقتى سالالار نازاردا بولۋعا ءتيىس. سونداي-اق جاساندى ينتەللەكت, بيوتەحنولوگيا, زاماناۋي مەديتسينا, گەندىك ينجەنەريا جانە عارىش سالاسىنىڭ ءرولى مەن بولاشاعى دا كەڭىنەن ءسوز بولدى.
«ادامي كاپيتال – عىلىمي دامۋدىڭ نەگىزى. سوندىقتان عالىمداردى جانە عىلىمداعى جاس بۋىندى جان-جاقتى قولداۋ ءۇشىن قاجەتتى جاعداي جاسالىپ, جۇيەلى جۇمىس جۇرگىزىلىپ جاتىر. مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ عىلىمدى قارجىلاندىرۋعا ۇلكەن كوڭىل ءبولىپ وتىر. سونىڭ ناتيجەسىندە كەيىنگى ءتورت جىلدىڭ ىشىندە عىلىمدى قارجىلاندىرۋ ءۇش ەسەگە ۇلعايدى. وسى ورايدا مۇنداي جان-جاقتى قولداۋ عالىمداردىڭ وزدەرىنە دە ۇلكەن جاۋاپكەرشىلىك جۇكتەيتىنىن اتاپ وتكەن ءجون. ەلىمىزدىڭ ساپالى دامۋىندا عىلىمنىڭ ۇلەسىن ارتتىرۋ اسا ماڭىزدى. عىلىم تابىستى بولۋى ءۇشىن ول ەكونوميكامەن جانە قوعاممەن ساباقتاسىپ وتىرۋعا ءتيىس. سوندىقتان بۇگىنگى كەزدەسۋدە ايتىلعان يدەيالار مەن ۇسىنىستار مۇقيات زەردەلەنىپ, سەناتتىڭ الداعى زاڭنامالىق قىزمەتىندە ەسكەرىلەدى», دەدى سەنات توراعاسى.
ءىس-شاراعا پارلامەنت دەپۋتاتتارى جانە الماتى قالاسىنىڭ باسشىلىعىمەن قاتار عالىمدار, زيالى قاۋىم وكىلدەرى, پرەزيدەنت جانىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ مۇشەلەرى, عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارى مەن ورتالىقتارىنىڭ عالىمدارى, مەملەكەتتىك ورگانداردىڭ قىزمەتكەرلەرى جانە باسقا دا مۇددەلى تاراپتار قاتىستى.
م.اشىمباەۆ الماتى قالاسىنداعى ساراپشىلار قوعامداستىعىنىڭ وكىلدەرىمەن دە ارنايى كەزدەستى. ولارمەن ءوزارا ءىس-قيمىلدى نىعايتۋ پالاتا ءۇشىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ رەفورمالارىن ساپالى ىسكە اسىرۋدى قامتاماسىز ەتۋ جولىندا ايرىقشا ءرول اتقارادى.
«پارلامەنت پەن اناليتيكالىق قوعامداستىق اراسىنداعى سىندارلى ديالوگ جاي عانا پىكىر الماسۋ ەمەس, بۇل – زاڭ شىعارۋ ۇدەرىسىن جاقسارتۋدىڭ ماڭىزدى تەتىگى. پرەزيدەنت ەل دامۋىنىڭ الداعى جىلدارعا ارنالعان ستراتەگيالىق باعدارىن بەلگىلەپ بەردى. قازاقستان زاماناۋي تەحنولوگيالاردى بەلسەندى دامىتۋ, ينۆەستيتسيالار تارتۋ جانە الەمدىك باعا قالىپتاستىرۋ تىزبەگىنە قوسىلۋ ارقىلى باسەكەگە قابىلەتتى تسيفرلىق ەكونوميكانى قۇرۋعا ءتيىس. بۇل مىندەت بىزدەن شەشۋشى قادامداردى, ءتۇرلى داعدىلارعا يكەمدىلىكتى, كۇردەلى سىن-قاتەرلەرگە دايىن بولۋدى جانە ەلدىڭ اناليتيكالىق الەۋەتىن كۇشەيتۋدى تالاپ ەتەدى», دەپ سەنات سپيكەرى وسى باعىتتاعى ماڭىزدى مىندەتتەرگە توقتالىپ ءوتتى.
ساپار بارىسىندا پالاتا توراعاسى اباي اتىنداعى دارىندى بالالارعا ارنالعان رەسپۋبليكالىق مامانداندىرىلعان ورتا مەكتەپ-ينتەرناتىنىڭ قۇرىلىس جۇمىستارىمەن تانىستى جانە پرەزيدەنت جانىنداعى ۇلتتىق عىلىم اكادەمياسىنىڭ عيماراتىنا باردى.
سونىمەن قاتار دەپۋتاتتار پوشتا بايلانىسىنا قاتىستى بۇعان دەيىن سەنات ماقۇلداعان زاڭنىڭ ىسكە اسىرىلۋىنا مونيتورينگ جۇرگىزۋ اياسىندا «قازپوشتا» اق حالىقارالىق ءمۋلتيمودالدى لوگيستيكالىق حابىنىڭ ۇجىمىمەن كەزدەستى. الماتى وبلىسىندا جۇمىس ىستەپ تۇرعان قويما كەشەنى ەلەكتروندىق ساۋدانىڭ ءوسۋىن ارتتىرۋدى, سول ارقىلى وڭىرلەردە كاسىپكەرلىكتى دامىتۋ ءۇشىن بىرەگەي مۇمكىندىكتەر اشۋدى جانە قازاقستاننىڭ ورتالىق ازيانىڭ لوگيستيكالىق حابى رەتىندەگى ۇستانىمىن نىعايتۋدى كوزدەيدى.