قالا اكىمىنىڭ ورىنباسارى سارسەن قۇرانبەك جەرگىلىكتى اتقارۋشى بيلىك تاراپىنان جۇمىسشى ماماندىقتارىن قولداۋعا باعىتتالعان ءىس-شارالار تۋرالى كەڭىنەن اڭگىمەلەپ بەردى. «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلىنا» بايلانىستى كەشەندى جۇمىستار اتقارىلادى. ۇكىمەت بەكىتكەن ارنايى جوسپارعا سايكەس وڭىرلىك جوسپار ازىرلەندى. سونىڭ نەگىزىندە قالاداعى 40 ارناۋلى وقۋ ورىندارىمەن, ءوندىرىس وشاقتارىمەن تىعىز بايلانىس ورناتىلدى. بۇگىنگى جارمەڭكەدە ۋاقىتشا, تۇراقتى جۇمىس ورىندارى بويىنشا جۇمىس بەرۋشىلەر 2,5 مىڭعا جۋىق وزدەرىنە قاجەتتى ماماندىقتاردى ۇسىنباق. ءىس-شاراعا جوعارى سىنىپ وقۋشىلارى مەن ۋنيۆەرسيتەت ستۋدەنتتەرىن ارنايى قاتىستىرىپ وتىرمىز. مۇنداي جارمەڭكە شاھاردا توقسان سايىن ۇيىمداستىرىلاتىن بولادى», دەدى س.قۇرانبەك.
قالا اكىمدىگى بيىل 40 تەحنيكالىق, ارناۋلى كوللەدجدەرگە 11 500 گرانت ءبولىپ وتىر. ونىڭ 6 مىڭى رەسپۋبليكالىق, 5,5 مىڭى جەرگىلىكتى بيۋدجەت ەسەبىنەن قاراستىرىلعان. گرانتتىڭ 80-85%-ى جۇمىسشى ماماندىقتارعا بەرىلمەك. قالا اكىمدىگى ءوندىرىس ورىندارىمەن ارىپتەستىك بايلانىس ورناتىپ, ونداعى ماماندار كوللەدجدەردە ستۋدەنتتەرگە تالىمگەرلىك ساباقتار بەرىپ, مەكتەپتەردە وقۋشىلارمەن ماماندىق تاڭداۋعا قاتىستى ارنايى كەزدەسۋلەر وتكىزۋدى جوسپارلاپ وتىر.
شىمكەنت قالالىق جۇمىسپەن قامتۋ جانە الەۋمەتتىك قورعاۋ باسقارماسىنىڭ باسشىسى جانات وتەباەۆانىڭ ايتۋىنشا, تۇراقتى جۇمىس تابا الماعان ازاماتتار ۋاقىتشا جۇمىسپەن قامتىلۋ ارقىلى سول مەكەمەنىڭ تىنىس-تىرشىلىگىمەن تانىسادى. ەگەر قىزمەتىندە بەلسەندىلىك تانىتىپ جاتسا, سول جەردە مامان بولىپ قالۋىنا مۇمكىندىك بار. ۋاقىتشا جۇمىسپەن قامتۋ شاراسىنىڭ مەرزىمى بىتكەن كۇننىڭ وزىندە ازامات تاجىريبە جيناپ قالادى.
باسقارما باسشىسىنىڭ مالىمدەۋىنشە, بۇگىندە قالادا 12 مىڭ ازامات وسى مەكەمەدە جۇمىسسىز رەتىندە تىركەۋدە تۇر. وتكەن جىلى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى 4,8% بولدى. 2024 جىلى جاستار اراسىنداعى جۇمىسسىزدىق دەڭگەيىن 3,7% مەجەدەن اسىرماۋ مىندەتى قويىلعان بولاتىن. الايدا وتكەن جىلى جاستاردىڭ جۇمىسسىزدىق دەڭگەيى شاھاردا 3,1% كورسەتىپ, باسقارما جىلدى جاقسى ناتيجەمەن قورىتىندىلادى. تسيفرلىق مۇمكىندىكتىڭ ارقاسىندا قازىر ازاماتتار تەك شىمكەنتتە عانا ەمەس, ەلىمىزدىڭ بارلىق وڭىرىنەن بوس جۇمىس ورىندارىن ىزدەپ تابا الادى. ول ءۇشىن ارنايى ازىرلەنگەن پلاتفورما – «Enbek.kz» پورتالىنا كىرسە جەتكىلىكتى. قىسقاسى, ادامنىڭ جۇمىسقا تۇرۋى كوپ جاعدايدا تىكەلەي وزىنە بايلانىستى. كەز كەلگەن ازامات ءبىلىم الىپ, كاسىبي شىڭدالسا وندايلارعا ءاردايىم جۇمىس تابىلادى. مەملەكەت تە جان-جاقتى قولداۋلار قاراستىرعان. ماسەلەن, ءوز ماماندىعىنا ساي جۇمىس تابىلماي جاتسا, ءۇش ايلىق كۋرس وقىپ, قوسىمشا ماماندىق يگەرۋىنە بولادى. كونكۋرسقا قاتىسىپ, 400 اەك كولەمىندە قايتارىمسىز گرانت ۇتىپ الا الادى. قاراجاتتى كەيىن جەكە كاسىبىن دامىتۋعا جۇمسايدى. ەشقانداي جاردەم بولماي جاتسا, جاعدايى جوق كىسىلەرگە اتاۋلى الەۋمەتتىك كومەك تاعايىندالادى.
«قازىر كوپ ازامات, اسىرەسە جاستار جۇمىستى تاڭداپ, تالعاپ ىستەيدى. ياعني ءبىر ورىندا تۇراقتاماي باسقا جۇمىسقا اۋىسىپ كەتە بەرەدى. ونىڭ بىردەن-ءبىر سەبەبى – جالاقىنىڭ تومەندىگى. دەگەنمەن تەك اقشانى باستى ماقسات ەتىپ قويۋعا دا بولمايدى. ادام الدىمەن تاڭداعان ماماندىعىن يگەرىپ, سونىڭ كاسىبي شەبەرى بولۋعا ۇمتىلعان ءجون. «داراق ءبىر جەردەن كوگەرەدى» دەگەن ماتەل بار. ءوز باسىم وسى دەڭگەيگە جەتكەنگە دەيىن قاراپايىم قىزمەتكەر بولىپ جۇمىس ىستەدىم. جاستار الدىمەن تاجىريبە جيناۋ, بىلىكتىلىگىن ارتتىرۋ, ناعىز مايتالمان مامان بولۋ جاعىن كوبىرەك ويلاعانى ماقۇل», دەدى ج.وتەباەۆا.
جولاۋشى تاسىمالى قىزمەتىمەن اينالىساتىن تتك كومپانياسىنىڭ وكىلى ابدىبەك ۇكىباەۆ جارمەڭكەگە وندىرىستىك سالادا جۇمىس ىستەيتىن اگرەگاتشى, اۆتوسلەسار, موتوريست سەكىلدى ماماندار ىزدەپ كەلگەنىن ايتادى. كومپانيادا اۆتوبۋستارعا سەرۆيستىك قىزمەت كورسەتەتىن مامانداردىڭ ايلىعى وتە جوعارى. قىتايدان كەلەتىن جولاۋشى تاسىمالدايتىن كولىكتەردىڭ قوزعالتقىشى كۇردەلى ءارى ىشىندە ەلەكترونيكالىق قۇرالدار كوپ بولعاندىقتان, قىزمەتكەرلەرىن سول ەلگە اپارىپ, ارنايى كۋرستاردا وقىتىپ قايتقان.
شاھاردا جوعارى ايلىق تولەيتىن مەكەمەلەر بارشىلىق. تاجىريبەسى مىقتى ماماندار جۇمىس ىزدەسە ونداي بىلىكتى جاندارعا قاشاندا بوس جۇمىس ورىندارى تابىلادى. تەحنيكالىق كوللەدجدى ءبىتىرىپ دانەكەرلەۋشى بولىپ ىستەپ جاتقان كەيبىر ماماندار بۇگىندە 500 مىڭ تەڭگەنىڭ ۇستىندە ايلىق الىپ وتىر. تاجىريبەنىڭ ۋاقىت وتە كەلە تولىساتىنىن ەسكەرسەك, جاڭادان جۇمىسقا ورنالاسقان ماماندارعا شىدامدىلىق پەن ىجداعاتتىلىق, ەڭبەك پەن ىزدەنىس كەرەك.
جۇمىستىڭ تۇراقتى بولۋى تەك ەڭبەككەرگە عانا ەمەس, جۇمىس بەرۋشىنىڭ وزىنە دە بايلانىستى. ەگەر كاسىپورىن باسشىسى ەڭبەك زاڭناماسىن ساقتاماسا, ونداي جەرگە جۇمىسشى تۇراقتامايتىنى انىق. جەكە جۇمىس بەرۋشىلەر تاراپىنان قول استىنداعى جۇمىسكەرلەرگە قاتىستى زاڭ تالاپتارىن ورەسكەل بۇزاتىن جاعدايلاردىڭ ءجيى بولىپ تۇراتىنى جاسىرىن ەمەس. سوندىقتان «جۇمىسشى ماماندىقتارى جىلى» اياسىندا قاراپايىم ەڭبەككەرلەردىڭ قۇقىعىن قورعاۋ ماسەلەسىنە دە ەرەكشە ءمان بەرىلسە يگى.
شىمكەنت
