جۋىردا مەكەمەنىڭ جۇمىسىمەن تانىسۋعا «تۇكش دامىتۋ جونىندەگى قازاقستاندىق ورتالىق» اق, ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى, «بايتەرەك» ۇلتتىق باسقارۋشى حولدينگى مەن قازاقستاننىڭ دامۋ بانكىنىڭ وكىلدەرى شاھارعا ارنايى كەلدى. ۇلتتىق جوبا بويىنشا 2025-2029 جىلدارى اۋىزسۋ, كارىز سۋ جۇيەلەرى, ەنەرگەتيكالىق جەلىلەر ەلىمىزدە تۇگەل جاڭعىرتىلادى. بۇل ءوز كەزەگىندە كوممۋنالدىق مەكەمەلەردىڭ قىزمەت ساپاسىن جاقسارتىپ, شىعىندارىن ازايتادى. ناتيجەسىندە, حالىقتىڭ قالىپتى ءومىر سۇرۋىنە جاعداي جاسالادى. وسى رەتتە كوممۋنالدىق ۇيىمداردىڭ قىزمەتى عانا ەمەس, ولاردىڭ ءتيىمدى باسقارۋشىلىق ءىسى دە ماڭىزدى ءرول وينايدى. دەلەگاتسيا بۇل ماسەلەگە دە باسا نازار اۋداردى. ويتكەنى كوممۋنالدىق سالا ينۆەستيتسيالىق تۇرعىدا تارتىمدى بولۋ دا كەرەك. نارىقتىق قوعامدا كاسىپورىن ءوز قىزمەتىمەن تابىس تاۋىپ, مەملەكەتتىك بيۋدجەتكە ارقا سۇيەمەۋى ءتيىس. ۇلتتىق جوبادا وسى ماسەلە ايرىقشا كورىنىس تاپقان.
«تۇكش دامىتۋ جونىندەگى قازاقستاندىق ورتالىق» باسشىسى نۇرلان سولتامبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, وتىز جىل ىشىندە كوممۋنالدىق سالادا جاڭعىرتۋ جۇرمەدى. سونىڭ سالدارىنان بارلىق جۇيە توزدى. سوندىقتان ۇكىمەت كوممۋنالدىق شارۋاشىلىق سالاسىن تۇبەگەيلى جاڭعىرتۋعا شەشىم قابىلدادى. الايدا وعان بولىنەتىن قاراجات بيۋدجەت ەسەبىنەن ەمەس, نەسيەلىك زاەم تۇرىندە بولادى. قىسقاسى, جاڭعىرتۋ ەكىنشى دەڭگەيلى بانكتەر مەن حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ قاراجاتى ارقىلى ىسكە اسادى. «بايتەرەك» حولدينگى – جوبانى ۇيلەستىرۋشى نەگىزگى وپەراتور.
ن.سولتامبەكوۆتىڭ مالىمدەۋىنشە, باسقارۋ تۇرعىسىنان «سۋ رەسۋرستارى-ماركەتينگ» جشس وتە ءتيىمدى جۇمىس اتقارىپ كەلەدى. ەگەر كومپانيا تابىستى بولماسا, ەۋروپالىق دامۋ جانە قايتا قۇرۋ بانكى نەسيە بەرمەس ەدى. اتالعان قارجى ۇيىمى مەكەمەگە جەتى ترانش بويىنشا نەسيەلىك قاراجات بولگەن. ماماننىڭ پىكىرىنشە, كوممۋنالدىق سالانى جاڭعىرتۋ تاريف باعاسىنىڭ وسۋىنە الىپ كەلەدى. قىمبات تاريف قۇنى – كوممۋنالدىق ينفراقۇرىلىمدى جاڭعىرتۋدىڭ بىردەن-ءبىر قارجى كوزى. سوندىقتان حالىق كوممۋنالدىق قىزمەت اقىسىنىڭ قىمباتتاۋىنا دايىن بولۋ كەرەك. ۇلتتىق جوبا اياسىندا ەلىمىزدە 45 كارىز سۋلارىن تازالاۋ قوندىرعىلارى كەشەنى جاڭارتىلادى. مىڭداعان شاقىرىم قۇبىر جۇيەلەرى اۋىستىرىلادى. ەڭ باستىسى, تۇرعىندار ۇنەمشىلدىككە ۇيرەنەدى. كوممۋنالدىق سالا جاڭارعان سوڭ قورشاعان ورتاعا, ەكولوگياعا تيگىزەر زياندى اسەرى ازايادى. ۇلتتىق جوبادا كوزدەلگەن باستى جوسپاردىڭ ءبىرى وسى.
«سۋ رەسۋرستارى-ماركەتينگ» جشس كارىز سۋلارىن تازالاپ, ونى ەگىنشىلىككە پايدالانۋعا شارۋالارعا تەگىن بوساتىپ وتىر. سونداي-اق شايىندى سۋدان ەلەكتر ەنەرگياسىن وندىرەدى. انگليادان اكەلگەن ارنايى باكتەريا ارقىلى كارىز جۇيەسىندەگى قالدىقتاردى تۇگەلدەي دەرلىك تازالاۋعا مۇمكىندىك الدى. بۇرىن تازالاۋ قوندىرعىسى كەشەنى ماڭىندا ك ۇلىمسى ءيىس قاتتى سەزىلەتىن. ول ءتىپتى ماڭايداعى ەلدى مەكەن تۇرعىندارىنا قولايسىزدىق تۋدىراتىن. جاڭا ءتاسىلدى قولدانعالى ك ۇلىمسى ءيىس كەتىپ, شايىندى سۋدان ازعانتاي عانا قالدىق قالاتىن بولدى. ول كەشەن جانىندا كوڭگە اينالعانشا ساقتالىپ جاتادى. تابيعي تىڭايتقىشتى قالا اكىمدىگى گۇلزارلار توپىراعىن بايىتۋعا پايدالانىپ ءجۇر. باكتەريانىڭ ارقاسىندا كارىز سۋ جۇيەسىندە ەشتەڭە قالمايتىن بولعان سوڭ جامان قالدىقتاردى تازالايتىن, ساقتايتىن بۇرىنعى قوندىرعىلار ىستەن شىعارىلىپ, رەزەرۆكە قويىلدى. وسىنىڭ ءوزى كاسىپورىن جۇمىسىنىڭ تيىمدىلىگى مەن ۇنەمشىلدىككە قۇرىلعان ستراتەگياسىن كورسەتەدى.
ن.سولتامبەكوۆتىڭ ايتۋىنشا, ءاربىر سۋمەن جابدىقتاۋشى مەكەمە وسى تاسىلمەن جۇمىس ىستەۋى كەرەك. ياعني مودەرنيزاتسيا ارقىلى جۇمسالاتىن شىعىنداردى ازايتىپ, تاۋاردىڭ وزىندىك قۇنىن تۇسىرۋگە كۇش سالۋ قاجەت. مىقتى باسقارۋشىلىق ءادىس بولماسا ءىستىڭ ءبارى بەكەر. ايتالىق جاڭعىرتۋ ناتيجەسىندە قوندىرعىلار جاڭالانار. بىراق جىلدار وتە ءبارىبىر تەحنيكا دا, تەحنولوگيا دا توزادى. سونداي كەزدە جۇيەلى مەنەدجمەنت بولماسا كوممۋنالدىق سالا قايتادان باز-باياعى قالپىنا ءتۇسىپ قالۋى عاجاپ ەمەس. وسى ورايدا «سۋ رەسۋرستارى-ماركەتينگ» سەرىكتەستىگىنەن ۇيرەنەر ءۇردىس كوپ.
شىمكەنت