فوتو: ۇكىمەتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتى
ديالوگقا شاقىرىلعان ستەنفورد ۋنيۆەرسيتەتىنىڭ پروفەسسورى جانە ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيا بويىنشا تانىمال ساراپشى يليا سترەبۋلاەۆ, Andreessen Horowitz سەرىكتەسى ماليكا اۋباكيروۆا جانە Lightspeed Venture Partners سەرىكتەسى عالىم يمانباەۆ, سونداي-اق DCVC ينۆەستيتسيالار جونىندەگى ديرەكتورى اننا فوكينا يننوۆاتسيالاردى دامىتۋداعى ءوز تاجىريبەلەرىمەن ءبولىستى. ساراپشىلار قازاقستانعا ەلەۋلى پروگرەسكە قول جەتكىزۋ ءۇشىن الەمدىك جەتەكشى ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيالار قورلارىمەن ىنتىماقتاستىقتى نىعايتۋ ماڭىزدى ەكەنىن اتاپ ءوتتى. بۇل ينۆەستيتسيالاردى باسقارۋدىڭ وزىق تەحنولوگيالارى مەن وزىق تاجىريبەلەرىنە قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. ولار جاھاندىق كاپيتالدى تارتۋ ءۇشىن قۇقىقتىق ينفراقۇرىلىمدى نىعايتىپ, ستارتاپتاردى دامىتۋدىڭ كەيىنگى كەزەڭدەرىندە قولداۋعا جاعداي جاساۋ قاجەتتىگىن ايتتى.
تسيفرلىق دامۋ, يننوۆاتسيالار جانە اەروعارىش ونەركاسىبى ءمينيسترى جاسلان ماديەۆ قازاقستان ءوڭىردىڭ بارلىق ۆەنچۋرلىق مامىلەلەرىنىڭ 70%-دان استامىن قامتاماسىز ەتىپ, ورتالىق ازيادا كوشباسشىلىق ۇستانىمدى يەلەنىپ وتىرعانىن اتاپ ءوتتى. سوڭعى بەس جىلدا ەلىمىزدەگى ۆەنچۋرلىق كاپيتال كولەمى التى ەسەدەن استام ءوسىپ, $80 ملن-عا جەتكەن.
ايتا كەتەيىك, قوردىڭ قۇرىلۋى قازاقستاننىڭ ينۆەستيتسيالار مەن تەحنولوگيالاردىڭ حالىقارالىق ەكوجۇيەسىنە ينتەگراتسيالانۋىنا باعىتتالعان ەلدىڭ ۆەنچۋرلىق كاپيتال نارىعىن دامىتۋدىڭ جاڭا كەزەڭىن بىلدىرەدى.
ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيالار قورلارى قورى ورتا مەرزىمدى پەرسپەكتيۆادا جەتەكشى الەمدىك, وڭىرلىك جانە وتاندىق ۆەنچۋرلىق قورلارعا باعىتتالاتىن $1 ملرد جەكە ينۆەستيتسيالاردى تارتۋعا باعىتتالعان. بۇل ءتيىمدى ءارتاراپتاندىرۋدى, ەكونوميكانى ترانسفورماتسيالاۋ ءۇشىن قاجەتتى جاھاندىق قۇزىرەتتەر مەن اسا ماڭىزدى تەحنولوگيالارعا بارىنشا قول جەتكىزۋدى قامتاماسىز ەتۋگە مۇمكىندىك بەرەدى. بۇگىنگى تاڭدا قوردىڭ باستاپقى كاپيتالىن قالىپتاستىرۋعا وتاندىق ءىرى بيزنەس وكىلدەرىنەن $100 ملن-نان استام سوماعا وتىنىمدەر جينالدى.
«قور جۇمىسىندا جاساندى ينتەللەكت, تسيفرلىق دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە باسقا دا نەگىزگى تەحنولوگيالىق سالالاردى قوسقاندا, پەرسپەكتيۆالى باعىتتارعا ەرەكشە نازار اۋدارىلاتىن بولادى. 2030 جىلعا قاراي الەمدىك جاساندى ينتەللەكت نارىعى $827 ملرد-قا دەيىن وسەدى دەپ بولجانۋدا, بۇل سالانى ينۆەستيتسيالار ءۇشىن باسىم باعىتتاردىڭ بىرىنە اينالدىرادى», دەلىنگەن حابارلامادا.
پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ ۆەنچۋرلىق ينۆەستيتسيالار قورلارى قورىن قۇرۋ وزىق تەحنولوگيالارعا قولجەتىمدىلىكتى اشىپ قانا قويماي, قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ستارتاپتار مەن تەحنولوگيالار حابى رەتىندەگى ۇستانىمىن نىعايتادى دەپ اتاپ ءوتتى.
«پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ اتاپ وتكەندەي, ءبىز ءبىلىم مەن يننوۆاتسياعا نەگىزدەلگەن ەكونوميكا قۇرىپ جاتىرمىز. بۇگىندە قازاقستاندا IT سەكتورى بەلسەندى دامىپ كەلەدى, تسيفرلىق قىزمەتتەر ەكسپورتى ارتىپ, جاس ماماندار ەل ىشىندە دە, شەتەلدە دە سۇرانىسقا يە بولىپ وتىر. ءبىزدىڭ باستى مىندەتىمىز – ءوزىمىزدىڭ تالانتتارىمىزدى ساقتاپ قالۋعا جانە جاڭا دارىنداردى تارتۋعا جاعداي جاساۋ, ستارتاپتاردى دامىتۋدىڭ بارلىق كەزەڭىندە قولداۋ جانە قازاقستانعا جاھاندىق قۇزىرەتتەردى تارتۋ», دەدى ولجاس بەكتەنوۆ.
