ينستيتۋت بيىل تەلەفون ارقىلى 1 200 جانە ايماقتاعى 8 000 ادامنىڭ اراسىندا الەۋمەتتىك ساۋالناما جۇرگىزگەن. قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ءبولىمىنىڭ باسشىسى سالتانات ەرماحانوۆانىڭ ايتۋىنشا, «قوعامدىق كەلبەت» ايدارىنىڭ اياسىندا جۇرگىزىلگەن الەۋمەتتىك زەرتتەۋدە رەسپوندەنتتەرگە «وسى جىلدى قانداي كوڭىل كۇيمەن شىعارىپ سالىپ جاتىرسىز؟», «الداعى جىلدان نە كۇتەسىز؟», «ەلىمىز دۇرىس باعىتتا دامىپ جاتىر ما؟», «قازاقستان حالقىنىڭ ورتاق قۇندىلىعى قانداي؟» دەگەن سەكىلدى بىرنەشە سۇراق قويىلعان. ناتيجەسىندە, ساۋالناماعا قاتىسۋشىلار ءوزى مەن وتباسىنا الەمدەگى جانە ەلىمىزدەگى وزگەرىستەر وڭ وزگەرىس اكەلگەنىن جەتكىزگەن. ياعني ولاردىڭ كوپشىلىگى جەكە ومىرىنە قاناعاتتاناتىنىن كورسەتەدى. اتاپ ايتقاندا, رەسپوندەنتتەردىڭ 52,3 پايىزى بۇل جىل ءوزى مەن وتباسى ءۇشىن جالپى جاقسى وتكەنىن ايتسا, 7,3 پايىزى وتە قيىن وتكەنىن جاسىرماعان. «بيىل قازاقستان ءۇشىن قالاي ءوتتى؟» دەگەن ساۋالعا ولاردىڭ 38,7 پايىزى «جالپى جاقسى», 13 پايىزى «وتە قيىن» دەپ جاۋاپ قايتارعان. سونداي-اق الەم ءۇشىن «2024 جىل جالپى جاقسى بولدى» دەپ سانايتىنداردىڭ ۇلەسى 34,1 پايىز بولسا, وتە قيىن ەكەنىن 24,2 پايىز قاتىسۋشى بەلگىلەپ كەتكەن.
الەۋمەتتىك زەرتتەۋلەردىڭ ناتيجەلەرى كورسەتكەندەي, ەل حالقىنىڭ 66,2%-ى 2024 جىلدى جاقسى كوڭىل كۇيمەن جانە وپتيميستىك كوزقاراسپەن اياقتاپ جاتقانىن كورسەتكەن. ال 22,5 پايىزى ەرەكشە تولقۋدى سەزىنبەيتىنىن جانە جاعىمسىز ەموتسيالار دا جوق ەكەنىن بىلدىرسە, قالعان 8,9 پايىزى كوبىنە ناشار كوڭىل كۇيدە, پەسسيميستىك ويلارمەن شىعارىپ سالىپ جاتقانىن جەتكىزەدى. كورشى ەلدەر مەن تاياۋ شىعىستاعى اسكەري قاقتىعىستار سياقتى جاھاندىق سىن-قاتەرلەرگە قاراماستان, ەل تۇرعىندارى جەكە تۇلعالىق دەڭگەيدە وتكەن جىلعا وڭ باعا بەرگەن ەكەن.
الايدا جىلدى ەل مەن الەم دەڭگەيىندە باعالاۋدا ەداۋىر ەرەكشەلىك بار. ماتەريالدىق دەڭگەيى جوعارى توپتار مەن جاستار جاقسى كوڭىل كۇيدە وتكىزىپ جاتقانىن جەتكىزسە, اۋىل تۇرعىندارى, زەينەتكەرلەر, تابىسى ورتاشا جانە تومەن رەسپوندەنتتەر قيىندىقتار تۋرالى ءجيى ايتادى. سونىمەن قاتار كاسىبي-تەحنيكالىق ءبىلىمى بار جانە ماتەريالدىق دەڭگەيى جوعارى رەسپوندەنتتەر ۇلتتىق دەڭگەيدە وڭ باعا بەرگەنىن دە اتاپ وتكەن دۇرىس.
بۇعان قوسا تەلەفون ارقىلى قاتىسقان رەسپوندەنتتەردىڭ اراسىندا 31, 3 پايىزى بۇل جىلدى «ويلاعاننان دا جاقسى بولدى» دەپ ساناسا, 39,3 پايىزى «جالپى ويلاعانداي», ال 27,1 پايىزى «ويلاعاننان ناشار» دەپ كورسەتىپتى. ال كەلەر جىلدان نە كۇتەتىنى تۋرالى ساۋالعا جاۋاپ بەرگەن رەسپوندەنتتەردىڭ 52 پايىزى جىل وتە تابىستى بولارىنا سەنىمدى, 5,3 پايىزى «ناشار بولۋى مۇمكىن» ەكەنىن, 5,8 پايىزى جاۋاپ بەرۋگە قينالاتىنىن بەلگىلەگەن.
قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ءبولىمىنىڭ باس ساراپشىسى گۇلناز قاسىموۆا ساۋالناماعا قاتىسقان ايماقتاعى 8 000 رەسپوندەنتتىڭ جاۋابى دا ءارتۇرلى ەكەنىن ايتادى. مىسالى, 2024 جىلى قازاقستاننىڭ ساياسي دامۋ باعىتىن رەسپوندەنتتەردىڭ 77,7 پايىزى وڭ باعالاعان. بۇل كورسەتكىش مەملەكەت باسشىلىعىنىڭ ىشكى جانە سىرتقى ساياسي شەشىمدەرى تۇرعىندار تاراپىنان ماقۇلداۋعا يە بولعانىن كورسەتەدى. بىراق قازاقستان دۇرىس باعىتتا دامىپ كەلە جاتقانىن جاستار ءجيى اتاپ وتكەن. ونىڭ ىشىندە ەلدىڭ ساياسي دامۋ باعىتىن قىزىلوردا, ماڭعىستاۋ مەن شىمكەنت قالاسىنىڭ تۇرعىندارى ءجيى اتاپ ءوتىپتى. ولاردىڭ اراسىندا 45,6 پايىزى ەلىمىز وتە دۇرىس باعىتتا كەلە جاتقانىن, 5,9 پايىزى جاۋاپ بەرۋگە قينالاتىنىن بەلگىلەگەن.
ساياسي سەنىم – مەملەكەت تۇراقتىلىعىنىڭ باستى سەبەبى. بۇل ورايدا بيلىك ۇسىنعان وزگەرىستەردى قولداۋ مەن پرەزيدەنتكە دەگەن سەنىم دەڭگەيىنىڭ ارتۋى – وڭ كورسەتكىش. ايتالىق, ساۋالناما مەملەكەت باسشىسىنا دەگەن سەنىم دەڭگەيىنىڭ جوعارى ەكەنىن ايعاقتاپ وتىر. رەسپوندەنتتەردىڭ 80,5 پايىزى, ياعني تۇراقتى تۇردە پرەزيدەنتكە سەنىم بىلدىرگەن. الايدا الەۋمەتتىك توپتار اراسىنداعى جاۋاپ بەرۋ دە ءارتۇرلى. جاستار اراسىندا بۇل كورسەتكىش 86,4 پايىزعا, ال قازاقتار اراسىندا 82,2 پايىزعا جەتەدى. ايەلدەر مەن اۋقاتتى توپتار دا سەنىمدىلىكتىڭ جوعارى دەڭگەيىن كورسەتەدى. ازاماتتاردىڭ تۇراقتى سەنىمى كوپبالالى وتباسىلاردى قولداۋ, ايەلدەردىڭ قۇقىعىن قورعاۋعا باعىتتالعان شارالار, ساياسي رەفورمالاردىڭ, الەۋمەتتىك قولداۋدىڭ جانە ەكونوميكالىق شارالاردىڭ ناتيجەسىمەن بايلانىستى بولۋى مۇمكىن.
تامىز ايىندا جۇرگىزىلگەن ساۋالنامادا قاتىسۋشىلاردىڭ 74,8 پايىزى پرەزيدەنتتىڭ باستاماسىنا سەنىم ارتسا, 22,1 پايىزى سەنبەيتىنىن كورسەتكەن. ال قىركۇيەكتە جۇرگىزىلگەن ءدال وسىنداي ساۋالنامادا 74 پايىز رەسپوندەنت پرەزيدەنكە سەنىم بىلدىرسە, 21,4 پايىز ادام سەنىم بىلدىرە المايتىنىن ايتقان. سونداي-اق قاراشاداعى ساۋالنامادا پرەزيدەنتكە دەگەن سەنىمنىڭ دەڭگەيى وسكەن. ايتالىق, ساۋالناماعا قاتىسۋشىلاردىڭ 80,5 پايىزى پرەزيدەنتكە سەنىم بىلدىرسە, 17,8 پايىزىنىڭ سەنىم بىلدىرۋگە قينالعانىن كورۋگە بولادى.
سونىمەن قاتار قوعامدىق پىكىردى زەرتتەۋ ءبولىمىنىڭ باس عىلىمي قىزمەتكەرى ايگۇل زابيروۆانىڭ ايتۋىنشا, تۇرعىنداردىڭ كوپشىلىگى ءوز ەلىن ازاماتتىق بىرەگەيلىك نەگىزىندە ءبىرتۇتاس ۇلت رەتىندە قابىلدايدى ەكەن. مىسالى, رەسپوندەنتتەر اراسىندا جۇرگىزىلگەن ء«بىرتۇتاس ەل رەتىندە نە بىرىكتىرەدى؟» دەگەن ساۋالعا 46 پايىزى – قازاقستان تولقۇجاتىن باستى بىرىكتىرۋشى فاكتور, 39,9 پايىزى – اتا-بابالارىنىڭ ورتاق تاريحى, ال 32% پايىزى ءبىر عانا ورتاق ءتىل بولۋ كەرەك دەگەن نۇسقالاردى اتاپ وتەدى. ال 21,8 پايىزى ەلدىڭ ماقتانىش سەزىمى, ءپاتريوتيزمدى اتاسا, 21,3 پايىزى – ورتاق قۇندىلىقتار مەن نورمالار, 13,6 پايىزى – ءبىر ەتنوستىق توپتىڭ مۇشەسى, 13 پايىزى – ورتاق ءدىن, 1,6 پايىزى «ازىرگە ءبىرتۇتاس ەل جوق» دەگەندى العا تارتادى. دەمەك بۇل دا ەلىمىزدە ۇلتقا بولىنۋشىلىك از ەكەنىن كورسەتەدى.
حالىقتىڭ نەگىزگى قۇندىلىقتارىنىڭ ىشىندە وتباسى, جۇمىس, دوستارى تۇر. جاستار بوس ۋاقىتىن دا ماڭىزدى باسىمدىق رەتىندە اتاپ وتەدى. ءدىندى قۇندىلىق رەتىندە كورسەتكەندەردىڭ كوبى – ورتا جاستاعى ادامدار. ال ساياسات قۇندىلىقتار جۇيەسىندە ۇلكەن ماڭىزعا يە ەمەس. ياعني قانداي قۇندىلىقتاردىڭ ماڭىزدى ەكەنىن بىلۋگە ارنالعان سۇراققا ايماقتاعى 8 مىڭ ادامنىڭ جاۋابىندا 99,6 پايىزى – وتباسى, 92,9 پايىزى – جۇمىس, 92,4 پايىزى – دوستار, 87,5 پايىزى – بوس ۋاقىت, 74,3 پايىزى – ءدىن, 53,8 پايىزى ساياسي قۇندىلىقتى «نەگىزگى» دەپ اتاپ كورسەتكەن.
قوعامدىق زەرتتەۋلەردىڭ ناتيجەسى بارلىق جاعىنان تەك جاعىمدى بولماسا دا, بۇل جىل تۇرعىنداردىڭ ويىنشا تابىستى جىل بولدى دەپ باعالانادى. ويتكەنى حالىق اراسىندا وپتيميزم ساقتالىپ تۇر. ولاردىڭ اراسىندا مەملەكەت باسشىسىنىڭ جۇمىسىن جوعارى باعالاپ, ەلدىڭ ستراتەگيالىق باعىتىن قولداۋدىڭ كوبىن كورۋگە بولادى. دەمەك وتباسى مەن سەنىم سياقتى ۇلتتىق بىرەگەيلىك پەن قۇندىلىق باعدارلارى قوعامنىڭ ودان ءارى دامۋى مەن نىعايۋىنا نەگىز بولارىنا سەنىم مول.