جاڭا قۇرامدا كىمدەر بار؟
ستراسبۋرگ ۋرسۋلا فون دەر ليايەن ۇسىنعان بارلىق كانديداتتى ماقۇلدادى. ەۋروكوميسسيانىڭ جاڭا قۇرامى بەس جىلعا سايلاندى. داۋىس بەرۋ وتكەن سارسەنبىدە ءوتتى, دەپۋتاتتار جاڭا قۇرامدى 370 داۋىسپەن قولداپ, 282-ءسى قارسى داۋىس بەردى. 36 ادام قالىس قالدى.
تىزىمدە بارلىعى 26 ەۋروكوميسسار بار. ەستونيانىڭ بۇرىنعى پرەمەر-ءمينيسترى كايا كاللاس تىزىمدە بولەك كورسەتىلگەن. ول ەو-نىڭ سىرتقى ىستەر جانە قاۋىپسىزدىك ساياساتى جونىندەگى جوعارعى وكىلى بولادى. بۇل قىزمەتتى بۇعان دەيىن دجوزەپ بوررەل اتقارعان. ونىڭ ەو ەلدەرى مەن ۇكىمەتتەرىنىڭ باسشىسى رەتىندەگى كانديداتۋراسى شىلدە ايىندا قولداۋ تاپتى. كاللاس – ۋكراينانىڭ ەۋروپالىق وداقتاعى ەڭ بەرىك وداقتاستارىنىڭ ءبىرى, رەسەي فەدەراتسياسىنا قاتىستى قاتاڭ ساياساتتىڭ جاقتاۋشىسى.
ال ەۋروپالىق كونسەرۆاتورلار مەن رەفورماتورلار (ECR) توبىنىڭ يتاليالىق وڭشىل ساياساتكەرى راففاەلە فيتتو ەك-نىڭ ۆيتسە-پرەزيدەنتى بولىپ سايلاندى. ول – ەو اتقارۋشى ورگانىنداعى نەگىزگى لاۋازىمداردىڭ بىرىنە يە بولعان العاشقى وڭشىل ساياساتكەر. DW (نەمىس تولقىنى) جازۋىنشا, ول سونداي-اق وڭىرلىك قارجىلاندىرۋ جانە رەفورمالار جونىندەگى ەۋروكوميسسار, ياعني ەۋروپالىق وڭىرلەردى دامىتۋعا ارنالعان ميللياردتاعان سومانى ءتيىستى ايماقتارعا ءبولىپ وتىرادى. «بۇل تاعايىنداۋ ۋرسۋلا فون دەر ليايەننىڭ ەڭ ماڭىزدى شەشىمدەرىنىڭ ءبىرى بولدى», دەيدى DW ساراپشىلارى.
ەو-نىڭ كليمات جانە باسەكەلەستىك جونىندەگى كوميسسارى بولىپ يسپاندىق تەرەس ريبەرا سايلاندى. ونىڭ تاعايىندالۋى ەۋروكوميسسيانىڭ جاڭا قۇرامىن قالىپتاستىرۋ ۇدەرىسىندە تاعى ءبىر داۋلى ماسەلە بولدى. ويتكەنى يسپانيانىڭ ەكولوگيالىق وزگەرىستەر جانە دەموگرافيالىق ماسەلەلەر ءمينيسترى بولعان ريبەرا ۆالەنسياداعى اپاتتى سۋ تاسقىنى كەزىندە سىنعا ۇشىراعان ەدى.
فرانتسيا بولسا, جاڭا وكىل جىبەردى. بۇل ەلدىڭ جاڭا قۇرامداعى وكىلى ستەفان سەجۋرنە ونەركاسىپتىك ساياسات جونىندەگى كوميسسار بولىپ بەكىتىلدى. بۇل قىزمەتتى بۇعان دەيىن تەرري برەتون اتقارعان. بۇرىن فرانتسيانىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلىگىن باسقارعان سەجۋرنە – قازىرگى پرەزيدەنت ەممانۋەل ماكروننىڭ سەنىمدى وكىلى.
سونداي-اق بۇعان دەيىن حابارلانعانداي, فرانتسيا برەتون مەن فون دەر ليايەن اراسىنداعى كەلىسپەۋشىلىككە بايلانىستى ەۋروكوميسسياعا جاڭا ساياساتكەر جىبەردى. ەو-نىڭ قورعانىس كوميسسارى ليتۆالىق اندريۋس كۋبيليۋس بولدى. ول العاشقى 100 كۇن ىشىندە كايا كاللاسپەن بىرگە قاۋىپسىزدىك جانە قورعانىس جونىندەگى ستراتەگيالىق قۇجاتتى ۇسىنباق جانە وسى سالاعا ينۆەستيتسيا كولەمىن ەداۋىر ارتتىرۋدى جوسپارلاپ وتىر.
سونىمەن قاتار اۋستريا وكىلى ماگنۋس برۋننەر ىشكى ىستەر جانە كوشى-قون كوميسسارى بولىپ سايلاندى, ال فين حەننا ۆيرككۋنەن تسيفرلىق كوميسسار بولدى. ماجارستان ساياساتكەرى وليۆەر ۆارحەي دەنساۋلىق ساقتاۋ جانە جانۋارلاردىڭ ءال-اۋقاتى جونىندەگى كوميسسار لاۋازىمىنا يە بولدى. ول پرەمەر-مينيستر ۆيكتور ورباننىڭ جاقىن ادامدارىنىڭ ءبىرى, بۇعان دەيىن ەك-دا تاتۋ كورشىلىك پەن كەڭەيتۋ ماسەلەلەرىنە جاۋاپتى بولعان ەدى. سلوۆەنيانىڭ وكىلى مارتا كوس ەۋرووداقتىڭ كەڭەيتۋ جونىندەگى كوميسسارلىعىنا تاعايىندالدى, ول ۋكراينانى ساياسي, ەكونوميكالىق جانە قارجىلاي قولداۋدى, ونىڭ ەو-عا كىرۋىنە ىقپال ەتۋدى باستى باسىمدىق دەپ كورسەتكەن.
«مەنىڭ ماقساتىم كيەۆكە قاتىستى رەفورمالارمەن جۇمىس ىستەپ, قالپىنا كەلتىرۋ جۇمىستارىن اتقارا وتىرىپ, وداققا كىرۋ تۋرالى كەلىسسوزدەر قارقىنىن باسەڭدەتپەۋ. سونداي-اق G7 ەلدەرىمەن, باسقا سەرىكتەستەرمەن ىنتىماقتاستىقتا قىزمەت اتقارعىم كەلەدى», دەدى مارتا كوس ەۋروپارلامەنتتە ءوز كانديداتۋراسىن ۇسىنىپ.
ايەلدەردىڭ ۇلەسى – 40 پايىز
ال ەو-نىڭ اتقارۋشى بيلىگىنىڭ باسشىسى ۋرسۋلا فون دەر ليايەننىڭ ايتۋىنشا, كوميسسيانىڭ باستى ماقساتى «توقىراۋ ەكونوميكاسىن جانداندىرۋعا», باسەكەگە قابىلەتتىلىكتى ارتتىرۋعا, بيۋروكراتيالىق ارەكەتتەردى ازايتۋعا, ينۆەستيتسيا تارتۋعا جانە اقش, قىتايمەن اراداعى يننوۆاتسيالىق الشاقتىقتى ازايتۋعا باعىتتالعانىن ايتتى. بۇعان قوسا ۋكراينانى قولداۋ, قورعانىس, كوشى-قوندى باسقارۋ, وداقتىڭ كەڭەيۋى, كليماتتىڭ وزگەرۋىنە قارسى كۇرەس, بيۋدجەتتىك رەفورما جانە زاڭنىڭ ۇستەمدىگىن قورعاۋ ونىڭ كومانداسىنىڭ باستى باسىمدىقتارىنىڭ ءبىرى بولماق.
ء«بىزدىڭ بوستاندىق ءۇشىن كۇرەسىمىز قاۋىپسىزدىگىمىز بەن وركەندەۋىمىزگە اۋقىمدى ينۆەستيتسيا قۇيۋدى بىلدىرەدى. ەڭ باستىسى, قۇندىلىقتارىمىزدى بىرلىك پەن ادالدىقتا ساقتاۋىمىز قاجەت», دەدى ۋرسۋلا فون دەر ليايەن.
نەگىزى ۋرسۋلا فون دەر ليايەن الداعى بەسجىلدىق مەرزىمگە ەك قۇرامى بويىنشا ءوز ۇسىنىستارىن قىركۇيەك ايىندا ۇسىندى. ەۋروكوميسسيانىڭ جاڭا قۇرامىندا ايەلدەردىڭ ۇلەسى 40 پايىزدى قۇرايدى. بۇل – ەۋرووداق باسشىسىنىڭ تالابى. التى ۆيتسە-توراعا لاۋازىمىنىڭ تورتەۋىنە ايەلدەر تاعايىندالدى. وسى قۇرامنىڭ باستى مىندەتى – ەكونوميكالىق قۇلدىراۋ اياسىندا ەۋروپانىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنە قول جەتكىزۋ, ونىڭ بىرلىگىن نىعايتۋ جانە حالىقارالىق ارەناداعى ءرولىن كۇشەيتۋ. ەو باسشىسىنىڭ ايتۋىنشا, ەۋروكوميسسيا تەحنولوگيالىق ەگەمەندىككە قول جەتكىزۋ جانە قاۋىپسىزدىكتى قامتاماسىز ەتۋگە جۇمىس ىستەيدى. ەۋروپارلامەنت 4 قاراشادان باستاپ بەيىندىك كوميتەتتەردە ارنايى تىڭداۋلاردا ەۋروكوميسسارلاردىڭ كانديداتۋرالارىن تالقىلاپ, كانديداتتاردىڭ ۇسىنىلعان لاۋازىمدارعا سايكەس كەلەتىنىن انىقتادى. مۇندا ەك باسشىسى ۇسىنعان كانديداتتاردىڭ بارلىعى دا ماقۇلدانعان.
قايتا سايلانعان باسشى
ەۋروپالىق پارلامەنتتىڭ مۇشەلەرى ەۋروكوميسسيانىڭ قازىرگى توراعاسى ۋرسۋلا فون دەر ليايەندى وسى لاۋازىمعا ەكىنشى مارتە بەكىتتى. ول 2029 جىلعا دەيىن سايلاندى. جاسىرىن داۋىس بەرۋ ناتيجەسىندە فون دەر ليايەن 401 داۋىس جيناعان, 284 ەۋرودەپۋتات قارسى بولىپ, 15 ادام قالىس قالعان. جەتى بيۋللەتەن بوس شىققان. نەگىزى ەك باسشىسىن سايلاۋعا 361 داۋىس جيناۋ جەتكىلىكتى. قازىر پارلامەنت قۇرامىندا 720 ادام بار. داۋىس بەرۋ فون دەر ليايەننىڭ بايانداماسىنان كەيىن وتكىزىلگەن. فون دەر ليايەن ەو-نى 2019 جىلدان باستاپ باسقارىپ كەلەدى, وسى لاۋازىمعا تاعايىندالعان العاشقى ايەل باسشى.
ۋرسۋلا فون دەر ليايەن 2003 جىلدان باستاپ تومەنگى ساكسونيا پارلامەنتىندە الەۋمەتتىك قامسىزداندىرۋ, ايەلدەر, وتباسى جانە دەنساۋلىق ساقتاۋ ءمينيسترى بولدى. 2005 جىلى گفر كانتسلەرى انگەلا مەركەلدىڭ مينيسترلەر كابينەتىنە تاعايىندالدى. وتباسى, زەينەتكەرلەر, ايەلدەر جانە جاستار ءمينيسترى بولدى. 2009 جىلدان 2013 جىلعا دەيىن ول ەڭبەك جانە قوعامدىق ىستەر ءمينيسترى قىزمەتىن اتقاردى. 2013 جىلدان 2019 جىلعا دەيىن گفر قورعانىس مينيسترلىگىنىڭ باسشىسى, 2010 جىلدان 2019 جىلعا دەيىن حدس كوشباسشىسىنىڭ ورىنباسارى بولدى. 2022 جىلى ۋكرايناداعى قاقتىعىس باستالعاننان كەيىن فون دەر ليايەن كيەۆكە قولداۋ ءبىلدىردى. 2022 جانە 2023 جىلدارى «Forbes» جۋرنالى ونى «الەمدەگى ەڭ ىقپالدى ايەل» دەپ اتادى.
