فوتو: ن.بايبۋلين
ماۋلەن اشىمباەۆ ءوز سوزىندە وزەكتى, اشىق جانە سەنىمدى ستاتيستيكالىق دەرەكتەر قازىرگى كەزەڭدەگى جاعدايدى وبەكتيۆتى باعالاۋعا, سونداي-اق, ستراتەگيالىق باعدارلامالار مەن جوبالار ازىرلەۋگە مۇمكىندىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. جالپى وڭىرلەردىڭ الەۋمەتتىك-دەموگرافيالىق جاعدايىنداعى تەڭگەرىمسىزدىك, جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋ جانە جاس وتباسىلاردى قولداۋ ماسەلەلەرى ەلدىڭ تۇراقتى الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق دامۋى جولىنداعى ماڭىزدى باعىت ەكەنى انىق. سوندىقتان مەملەكەت باسشىسى بۇل سالاعا ۇنەمى باسا ءمان بەرىپ كەلەدى.
«پرەزيدەنتىمىز قاسىم-جومارت توقاەۆ بىزگە Big Data-نى تالداۋ جانە جاساندى ينتەللەكتتى پايدالانۋ جونىندە ناقتى مىندەتتەر جۇكتەدى. شىن مانىندە, ستاتيستيكا – تالداۋ جۇرگىزۋ, بولجام جاساۋ جانە ءتيىمدى شەشىمدەر قابىلداۋدىڭ نەگىزى. وزەكتى, اشىق, سەنىمدى اقپارات ستراتەگيالىق باعدارلامالار ازىرلەۋگە جانە ەلدىڭ ورنىقتى دامۋىنا وڭ اسەر ەتەتىنى ءسوزسىز. وسى تۇرعىدا سەنات ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسىنا قاجەتتى زاڭنامالىق قولداۋ كورسەتۋگە دايىن», دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
سونىمەن قاتار سەنات توراعاسى اشىق جانە قولجەتىمدى ستاتيستيكا قوعامنىڭ مەملەكەتتىك ينستيتۋتتارعا دەگەن سەنىمىن ارتتىرىپ, حالىقارالىق ۇيىمدارمەن جانە ينۆەستورلارمەن قارىم-قاتىناستاردى نىعايتۋعا وڭ اسەر ەتەتىنىنە نازار اۋداردى. مۇنداي جاعداي ەلدىڭ ورنىقتى دامۋىنا دا ىقپال ەتەدى. پالاتا سپيكەرى وسىعان بايلانىستى ستاتيستيكا سالاسىنداعى جۇمىستى جەتىلدىرۋ ءۇشىن جاڭا تەتىكتەرگە, ونىڭ ىشىندە Big Data-عا جانە زەرتتەۋ تاسىلىنە ەرەكشە ءمان بەرۋ كەرەك ەكەنىن ايتتى.
«استانا مەن الماتىدا زەرتتەۋشى كابينەتتەرىنىڭ اشىلۋى دەرەكتەردىڭ قولجەتىمدىلىگىن ارتتىرۋدىڭ وزىق ۇلگىسى ەكەنى انىق. وسىعان بايلانىستى وتاندىق جانە حالىقارالىق زەرتتەۋشىلەر يەسى كورسەتىلمەگەن دەرەكتەرمەن جۇمىس ىستەۋگە مۇمكىندىك الىپ وتىر. بۇل عالىمدارمەن جانە عىلىمي ۇيىمدارمەن ىنتىماقتاستىقتى نىعايتادى. سونداي-اق ۇزاق مەرزىمدى زەرتتەۋلەر جۇرگىزۋگە قاجەتتى اناليتيكالىق بازا قالىپتاستىرۋعا ىقپال ەتەدى. تالداۋ تەحنولوگيالارى مەن Big Data-نى بەلسەندى ەنگىزۋ دە وسى سالاداعى ماڭىزدى قادام ەكەنىن اتاپ وتكەن ءجون. بۇگىندە ءبىزدىڭ الدىمىزدا جاساندى ينتەللەكت كومەگىمەن دەرەكتەردى جيناۋ جانە وڭدەۋ ادىستەرىن دامىتۋ مىندەتى تۇر. دەرەكتەردىڭ اشىق, وبەكتيۆتى, جەدەل جانە تولىق بولۋىن قامتاماسىز ەتۋ – مەملەكەتتىك ستاتيستيكا جۇيەسىنىڭ الدىندا تۇرعان ماڭىزدى مىندەت. ويتكەنى اتالعان دەرەكتەر ەلدىڭ ودان ءارى دامۋىنا ىقپال ەتەدى», دەدى ماۋلەن اشىمباەۆ.
ءوز كەزەگىندە ستراتەگيالىق جوسپارلاۋ جانە رەفورمالار اگەنتتىگىنىڭ توراعاسى جاندوس شايماردانوۆ دەپۋتاتتارعا اگەنتتىكتىڭ الداعى كەزەڭگە ارنالعان جوسپارلارى مەن جوبالارى تۋرالى ايتىپ بەردى. ودان بولەك, كەزدەسۋ بارىسىندا ۇلتتىق ستاتيستيكا بيۋروسى باسشىسىنىڭ ورىنباسارى فارحات قاليەۆ, «اقپاراتتىق-ەسەپتەۋ ورتالىعى» رمك ديرەكتورىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارى سارسەن جاڭابەكوۆ جانە تاعى باسقا ساراپشىلار بايانداما جاساپ, ءسوز سويلەدى.