فورۋم • 02 قاراشا, 2024

بيزنەسپەن سىندارلى ديالوگ ينۆەستيتسيانىڭ الەۋەتىن ارتتىرادى

200 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ جاھاندىق ينۆەستيتسيا بويىنشا VII قازاقستاندىق دوڭگەلەك ۇستەلگە قاتىستى (KGIR-2024). الاڭدا ءتۇرلى سالانىڭ باسشىلارىمەن بىرگە 500-دەن استام بيزنەس, سونداي-اق وتاندىق كاسىپكەرلىك سالا وكىلدەرى, ينۆەستورلار جينالدى. پلەنارلىق سەسسيا «جاھاندىق ينۆەستيتسيالىق ۇردىستەر: بولاشاققا كوزقاراس» تاقىرىبىنا ارنالدى.

بيزنەسپەن سىندارلى ديالوگ ينۆەستيتسيانىڭ الەۋەتىن ارتتىرادى

KGIR جۇمىسىن اشقان ولجاس بەكتەنوۆ دوڭگەلەك ۇستەل مەملەكەت باسشىسىنىڭ توراعالىعىمەن وتكەن شەتەلدىك ينۆەستورلار كەڭەسى وتىرىسىنىڭ قيسىندى جالعاسى سانالاتىنىن جانە بيزنەس-قوعامداستىقپەن تىعىز ديالوگ قۇرۋعا باعىتتالعانىن اتاپ ءوتتى.

ەل ۇكىمەتى مەملەكەت باسشى­سىنىڭ تاپسىرماسىن ورىنداۋ ءۇشىن قولايلى ينۆەستيتسيالىق احۋالدى قالىپتاستىرۋ جۇمىسىن كۇشەيتتى. قازىر ەلىمىزدە 14 ارنايى ەكونوميكالىق ايماق جۇمىس ىستەيدى. وندا ينۆەستورلار ءۇشىن سالىقتىق جانە كەدەندىك پرەفەرەنتسيالار كوزدەل­گەن. شەتەلدىك جۇمىس كۇشىن جالداۋ ءراسىمى جەڭىلدەتىلىپ, بيزنەس ءۇشىن اكىمشىلىك كەدەرگىلەر ازايتىل­عان. كاسىپكەر ماسەلەسىن جەدەل شەشۋ ءۇشىن ۇكىمەت جانىنداعى ينۆەس­تيتسيالىق شتاب تۇراقتى نەگىزدە جۇمىس ىستەيدى. باسىم ينۆەستي­تسيالىق جوبالار ءۇشىن رۇقسات بەرۋ راسىمدەرىنەن ءوتۋدى جەدەلدەتەتىن «جاسىل ءدالىز» نەمەسە Fast-track تەتىگى ىسكە قوسىلادى. وتاندىق جانە شەتەلدىك ينۆەستوردىڭ قۇقىعى مەن مۇددەسىن بارىنشا قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋ ءۇشىن جاعداي جاسالعان. ماسەلەن, شەتەلدىك بيزنەس­كە احقو-دا اعىلشىن قۇقىعى مەن ۇلتتىق قۇقىقتىق جۇيە اراسىندا تاڭداۋ مۇمكىندىگى بەرىلدى.

ءىس-شارا قاتىسۋشىلارى جوبانى ىسكە اسىرۋ تاجىريبەسىمەن ءبولى­­سىپ, ىنتىماقتاستىق ودان ءارى كەڭە­يەتىنىن ايتتى. «China Energy Investment Corporation» باس ديرەك­ت­ورىنىڭ ورىنباسارى يان گوچۋان ەنەرگەتيكا سالاسىنداعى ىنتىماق­تاستىققا توقتالىپ, بىرلەسكەن جوبا الەۋەتىنە سەنىم ءبىلدىردى. ء«بىز ەنەرگەتيكا سالاسىندا كومىردى ازىرلەۋ جانە ەكولوگيالىق تازا پايدا­لانۋ, جاڭا ەنەرگەتيكا, ينفرا­قۇرى­لىمدى قولداۋ جونىندەگى قازا­قستان­دىق جوبالارعا بەلسەندى قاتىسۋ ءۇشىن وزىق تەحنولوگيالاردى, كاسىبي الەۋەتتى جانە تاماشا باس­قارۋ كومانداسىن پايدالانا­تىن بولامىز. بىزگە قىتاي مەن قازاقستان اراسىنداعى دوستىق ىنتىماقتاستىققا ءوز ۇلەسىمىزدى قوسۋ ماڭىزدى», دەدى ول.

«AstraZeneca»-نىڭ حالىقارالىق بيوفارماتسەۆتيكا ءوڭىرى بويىنشا ۆيتسە-پرەزيدەنتى نيتين كاپۋر ءوز سوزىندە ەلىمىزدىڭ ورتالىق ازيا فارماتسەۆتيكالىق نارىعىنداعى باستى ويىنشى رەتىندەگى ماڭىزىنا توقتالدى. كومپانيانىڭ جەرگىلىكتى ءوندىرىستى جانە يننوۆاتسيالىق شەشىمدەردى دامىتۋ جونىندەگى كۇش-جىگەرى اتاپ ءوتىلدى.

«قازاقستان ورتالىق ازياداعى «AstraZeneca» بيزنەسىنىڭ لوكو­موتيۆى سانالادى. سونداي-اق جا­ھان­دىق بيوفارماتسەۆتيكالىق كومپانيا رەتىندە ءبىز قازاقستان ۇكى­مەتى­­نىڭ وڭىردەگى فارماتسەۆتيكا ونەركاسىبىنىڭ ورتالىعىنا اينالۋعا قاتىستى ءورشىل ماقساتىن قولدايمىز», دەدى نيتين كاپۋر.

پرەمەر-مينيستر ەلىمىزدىڭ ماڭىزى باسىم باعىتى ونەركاسىپتى دامىتۋ ەكەنىن ايتىپ, شەتەلدىك كومپانيالاردى قازاقستاندىق بيزنەس-قوعامداستىقپەن تىعىز ارىپتەستىككە شاقىردى.

«ەل ۇكىمەتى تۇراقتى جانە بولجامدى ينۆەستيتسيالىق احۋالدى قولداۋ ءۇشىن بار كۇشىن سالادى. جوبانى ىسكە اسىرۋدىڭ ءاربىر كەزەڭىندە ينۆەستورلارمەن تىكەلەي ءوزارا ءىس-قيمىل جاساۋعا ۇلكەن ءمان بەرەمىز. سىزدەردىڭ قۇقىقتارىڭىزدى قورعاۋعا باسىمدىق جاسالعان. وتان­دىق كومپانيالار ءىرى ينۆەس­تور­لارمەن جەتكىزۋ تىزبەگىندە جۇمىس ىستەي وتىرىپ, تاجىريبە جيناپ, ساپا ستاندارتتارىن ارتتىراتىن بولادى. مۋلتيپليكاتيۆتى ءىرى ينۆەس­تيتسيالىق جوبالار ارتاراپ­تان­دىرىلعان ەكونوميكالىق ەكو­جۇيەنىڭ قالىپتاسۋىنا ىقپال ەتە وتىرىپ, شوب بەلدەۋىنىڭ دامۋىنا اسەر ەتەدى. ءبىز ەلدەگى شەتەلدىك ءوندىرىستىڭ دامۋىمەن ونىمدەردەگى قازاقستاندىق قامتۋدىڭ ۇلەسىن ارت­تىرۋعا تالپىنامىز. وتان­دىق كادرلاردى قولداۋ ماسەلەسىنە ەرەكشە كوڭىل بولىنەدى. ءبىز شەتەلدىك ينۆەستورلاردىڭ بارلىق دەڭگەيدە جەرگىلىكتى مامانداردى بەلسەندى تۇردە ەڭبەكپەن قامتۋىن قۇپتايمىز ءارى قولدايمىز. ەل ۇكىمەتى تۇراقتى جانە بولجامدى ينۆەستيتسيالىق احۋالدى قولداۋ ءۇشىن بار كۇشىن سالادى», دەدى ولجاس بەكتەنوۆ.

ءىس-شارا قورىتىندىسى بويىنشا جالپى سوماسى 7 ملرد دوللار بولاتىن 32 قۇجات پاكەتىنە قول قويىلدى, ونىڭ ىشىندە پرەمەر-ءمينيستردىڭ قاتىسۋىمەن:

اقمولا وبلىسى اكىمدىگى, «Kazakh Invest» جانە «Dalian Hesheng Holding Group» اراسىنداعى بيدايدى تەرەڭ وڭدەۋ بويىنشا قۇنى 650 ملن دوللار بولاتىن ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىم;

ونەركاسىپ جانە قۇرىلىس مينيسترلىگى, «Kazakh Invest» جانە «CHN Energy» اراسىنداعى كومىر حيميا ونىمدەرىن ءوندىرۋ بو­يىنشا 4 ملرد دوللار بولاتىن ستراتەگيالىق ىنتىماقتاستىق تۋرالى كەلىسىم;

«Orhun Medical» جشس مەن قازاق­ستان ۇكىمەتى اراسىنداعى دەن­­ساۋلىق ساقتاۋ سالاسىنىڭ مەدي­تسي­­نا­لىق قىزمەتتەرى مەن ينفرا­قۇ­رى­لىمىن جاقسارتۋ بويىنشا 80 ملن دوللارعا ينۆەستيتسيالىق كەلىسىم;

«Silk Way Energy LTD» مەن  ەل ۇكىمەتى اراسىنداعى جەتىسۋ وبلى­سى­نىڭ پانفيلوۆ اۋدانىندا تاۋ­لىگىنە 1 000 000 نم3 قۋات تۇتىناتىن تابيعي گازدى سۇيىلتۋ زاۋىت سالۋ تۋرالى جالپى قۇنى 305 ملن دوللاردى قۇرايتىن ينۆەستيتسيالىق كەلىسىم;

«نك «قتج» اق مەن «ترانسپور­تەيشن گلوۋبەل ەل-ەل-سي» اراسىن­داعى تەمىرجول ماشينا جاساۋ سالاسىندا تسيفرلاندىرۋ مەن جاساندى ينتەللەكت ەلەمەنتتەرىن ەنگىزۋ بو­يىنشا جوبانى ىسكە اسىرۋ تۋرالى كەلىسىم;

«Carlsberg Kazakhstan» جشس مەن ەلىمىزدىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلىگى اراسىنداعى ەلىمىزدە الكوگولسىز سۋسىندار شىعاراتىن زاۋىت سالۋ بويىنشا جالپى قۇنى 100 ملن دوللار بازالىق قاعيداتتار تۋرالى نەگىزدەمەلىك كەلىسىم;

«شين-لاين» جشس مەن قازاقستان سىرتقى ىستەر مينيستر­لىگى اراسىنداعى الەمنىڭ جەتەكشى كوم­پانيالارىنىڭ قاتىسۋىمەن ال­ماتى وبلىسىندا ازىق-ت ۇلىك كلاس­تەرىن قۇرۋ تۋرالى بازالىق قاعيداتتار تۋرالى نەگىزدەمەلىك كەلىسىم (35 ءوندىرىس ورنى پىسىقتاۋدا);

قوستاناي وبلىسىنىڭ اكىمدىگى مەن «Tech Digital» جشس اراسىنداعى اليۋميني قورىتپالارىنان جاسال­عان جوعارى ساپالى شىبىق­تار مەن پروفيلدەر ءوندىرۋ سالاسىنداعى بازالىق قاعيداتتار تۋرالى كەلىسىم;

باتىس قازاقستان وبلىسىنىڭ اكىمدىگى مەن «Hyundai Solar Kz 777» جشس اراسىنداعى قۇنى 167 ملن دوللار بولاتىن كۇن ەلەكتر ستانساسىن, قالدىقتاردى وڭدەۋ كەشەنىن, قوقىس جاعۋ كەشەنىن, مودۋلدىك جى­لى­جاي كەشەنىن سالۋ جونىندەگى ىن­تى­ماقتاستىق تۋرالى مەموراندۋم;

«QazaqGaz» ۇك» اق مەن CNPC اراسىنداعى «سولتۇستىك 1» بلوگىندەگى گەولوگيالىق بارلاۋ جۇمىستارىنىڭ الەۋەتىن زەرتتەۋدىڭ بىرلەسكەن جوسپارى;

«وتباسى بانكى» اق مەن ازيا دامۋ بانكى اراسىنداعى ەلىمىزدە ينكليۋزيۆتى جانە جاسىل تۇرعىن ءۇيدى قارجىلاندىرۋدى ىلگەرىلەتۋ جوباسى بويىنشا ءوزارا تۇسىنىستىك تۋرالى مەموراندۋمعا قول قويىلدى.

سوڭعى جاڭالىقتار