فوتو:prosports.kz
ماجىلىسمەننىڭ ايتۋىنشا, 2024 جىلدىڭ 23 قىركۇيەگىنەن باستاپ رەسەي فەدەراتسياسى قازاقستاننىڭ استىعى مەن اۋىلشارۋاشىلىعى ونىمدەرىنىڭ رەسەي اۋماعى ارقىلى وتۋىنە بىرجاقتى شەكتەۋلەر ەنگىزگەن.
«وسى تەرىس شەشىمنىڭ ناتيجەسىندە استىققا, ءدان ونىمدەرىنە, كۇنباعىس تۇقىمىنا, قىزاناق, بۇرىش جانە باسقا دا ونىمدەرگە فيتوسانيتارلىق سەرتيفيكات بەرۋ توقتاتىلدى. حالىقارالىق كەلىسىمدەر جايىنا قالدى. ناتيجەسىندە وسىنداي كەدەرگىلەر ءبىزدىڭ ەلدىڭ اۋىلشارۋاشىلىعى سالاسىنا, جالپى العاندا ەكونوميكامىزعا سالماق سالىپ وتىر: قازاقستان ەكسپورتتاۋشىلارى ۇلكەن قارجىلىق شىعىنعا ۇشىرادى; ۆاگوندار توقتاپ قالدى, ونىمدەردى جەتكىزۋ مەرزىمى ءوتىپ جاتىر», دەدى ايداربەك قوجانازاروۆ.
سونىمەن قاتار قوجانازاروۆ كەلىسىمشارتتا كورسەتىلگەن مىندەتتەمەلەر بۇزىلعانىن اتاپ ءوتتى. ەل ازاماتتارى سول ءۇشىن ايىپپۇل ارقالاپ, قارايعان شىعىنعا باتىپ جاتقانىن تىلگە تيەك ەتتى.
«ولجاس اباي ۇلى, ەندى مىنانى قاراڭىز, روسسەلحوزنادزوردىڭ وسىنداي ارەكەتى بيىل جينادىق دەپ جار سالعان 25,2 ميلليون تونناعا دەيىنگى استىقتىڭ بۇزىلۋ قاۋپىن ءتوندىرىپ وتىر. تاعى دا ساپادان ۇتىلامىز, ۋاقىت جوعالتامىز. بۇل اسىرا ايتىلعان اڭگىمە ەمەس, بىراق الا جازداي بەل جازباي ەڭبەك ەتكەن ديقانداردىڭ ەڭبەگى زايا كەتۋگە شاق. قىسقاسى, روسسەلحوزنادزور ەنگىزگەن شەكتەۋلەر ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداق تۋرالى شارتتىڭ تالاپتارىن بۇزىپ تۇر. ونىمەن قويماي ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداققا مۇشە ەلدەر اراسىنداعى تاۋارلار مەن ءترانزيتتىڭ ەركىن قوزعالىسىنىڭ باستى پرينتسيپتەرىنە قايشى كەلىپ وتىر», دەدى ءماجىلىس دەپۋتاتى.
ايداربەك قوجانازاروۆ ەكونوميكالىق زالالداردى ەسكەرە وتىرىپ «Respublica» پارتياسىنىڭ فراكتسياسى ۇكىمەتكە تومەندەگى ماسەلەلەر بويىنشا تەز ارادا شەشىم قابىلداۋدى سۇرادى:
- رەسەي فەدەراتسياسىمەن رەسمي كەلىسسوزدەردى باستاۋ كەرەك. قازاقستاندىق ءونىمنىڭ ترانزيتىنە نەگىزسىز فيتوسانيتارلىق شەكتەۋلەر جويىلسىن. ەگەر روسسەلحوزنادزور بۇل تالابىمىزدى ورىنداۋدان باس تارتسا, بۇل ماسەلە ەۋرازيالىق ەكونوميكالىق وداقتىڭ سوت القاسىندا قارالۋى قاجەت;
- ولاي بولسا ءبىز دە قاراپ وتىرمايىق, تاۋەلسىز مەملەكەتپىز, ءوز بيلىگىمىز وزىمىزدە. ەندەشە قازاقستان ارقىلى وتەتىن رەسەيلىك ونىمدەردىڭ ترانزيتىنە تاريفتەردى قايتا قاراۋ كەرەك. كەرەك بولسا جوعارىداعى ماسەلەلەر شەشىلگەنگە دەيىن كورشى ەلدىڭ تاۋارلارىن قازاقستان نارىعىنا كىرۋىن شەكتەۋ سياقتى قارسى شارالاردى ەنگىزۋ قاجەت;
- روسسەلحوزنادزوردىڭ ارەكەتتەرىنەن زارداپ شەككەن قازاقستاندىق ەكسپورتتاۋشىلار بار. ءوز ازاماتتارىمىزدىڭ مۇددەسىن زاڭمەن قورعاۋدى قامتاماسىز ەتۋىمىز كەرەك. جەتپەي قالعان تاۋارلاردىڭ كىدىرىسى مەن بۇزىلۋىنا بايلانىستى شىعىنداردى وتەۋ ءۇشىن رەسەيلىك سەرىكتەستەرگە تالاپ قويىلسىن;
- وتاندىق ءونىمنىڭ ەكسپورتى ءۇشىن باسقا دا لوگيستيكالىق باعىتتاردى ىسكە قوسۋىمىز كەرەك. مىسالى كاسپي تەڭىزى ارقىلى ازەربايجان, يران جانە تۇرىكمەنستاننىڭ قاتىسۋىمەن تاسىمالداۋدى ۇيىمداستىرۋ قاجەت. كەرەك بولسا ءونىم تاسىمالى ءۇشىن سۋبسيديا قاراستىرىڭىزدار. بۇل رەسەيلىك ترانزيتكە تاۋەلدى بولۋدىڭ جولىن كەسەدى;
- قىتايمەن ىنتىماقتاستىقتى جانداندىرىپ, قازاقستان استىعى مەن باسقا دا اۋىل شارۋاشىلىعى ونىمدەرىن يمپورتتاۋعا ارنالعان كۆوتالاردى ۇلعايتۋ ماسەلەسىن قاراۋ قاجەت.
