«جاسىل» باعدارلامامىز باكۋدە تانىستىرىلدى

قازاقستاننىڭ ازەرباي­جان­داعى ەلشىسى ءالىم بايەل قازاق­ستاندا جۇزەگە اسىرىلىپ جاتقان كليماتتىڭ وزگەرۋىنە, ەكولوگيالىق پروبلەمالارعا جانە سۋ تاپشىلىعىنا قاتىس­تى شا­رالارعا توقتالدى. ول ەلى­مىز­دىڭ حالىقارالىق كليمات­تىق كەلىسىمدەر بويىنشا مىندەتتە­مەلەرىن ورىنداۋ بويىنشا جۇ­مىس جۇرگىزىپ جاتقانىن ءارى تۇراق­­تى دامۋ ماقساتتارىنىڭ ۇلتتىق كۇن ءتار­تىبىنىڭ قۇرامداس بولىگىنە اينالعانىن اتاپ ءوتتى.

وسى تۇرعىدا ءا.بايەل قازاق­ستان 2030 جىلعا قاراي پارنيكتىك گازدار شىعارىندىلارىن ناقتى 15%-عا ازايتۋدى, ال مۇمكىن بولىپ جاتسا, مۇنى حالىقارالىق قارجى ينستيتۋتتارىنىڭ ەلەۋلى قولداۋىمەن 2030 جىلعا قاراي 25%-عا ازايتۋدى جوسپارلاپ وتىرعانىن ايتتى.

سونىمەن قاتار ەلشى پرەزي­دەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن كاسپي تەڭىزىنىڭ ەكوجۇيەسىن ءارى سۇتقورەكتى­لەرىن, سونىڭ ىشىندە كاسپي يتبالىعىنىڭ تىرشىلىك ەتۋ ورتاسىن قورعاۋ ءۇشىن ەل تاريحىندا تۇڭعىش قورعالاتىن تەڭىز تابيعي اۋماعىن قۇرۋ جوباسىنا ەرەكشە توقتالدى.

ديپلوماتتىڭ ايتۋىنشا, ەلىمىز­دىڭ «جاسىل» كۇن ءتارتىبىن ىلگەرىلەتۋ جونىندەگى ۇستانىمىن مەملەكەت باسشىسىنىڭ 2026 جىلى بۇۇ جانە حالىقارالىق ۇيىمداردىڭ قامقور­لىعىمەن قازاق­ستاندا ايماقتىق كليمات­تىق ءسامميتتى وتكىزۋ تۋرالى باس­تاماسى دا راستايدى.

«سونداي-اق ءبىز ورتالىق ازيا ءۇشىن كليماتتىڭ وزگەرۋى مەن جاسىل ەنەرگەتيكا جونىندەگى جوبالىق كەڭسەنى قۇرىپ جاتىرمىز, بۇل رەتتە ارىپتەستەرىمىزدى وسى باستامانى قولداۋعا شاقىرامىز», دەدى ءا.بايەل.

كونفەرەنتسياعا قاتىسۋشىلار قازاقستاننىڭ حالىقارالىق ارال­دى قۇتقارۋ قورىنداعى توراعا­لىعىنىڭ باسىمدىقتارى تۋرا­لى حاباردار بولدى. ەلشىنىڭ ايتۋىن­شا, باسىمدىقتار ورتالىق ازيا اي­ماعىنىڭ ەكوجۇيەلەرى مەن بار­لىق ەلدەرىنىڭ مۇددەلەرى ەسكەرى­لە وتىرىپ جۇزەگە اسىرىلادى. وسى رەتتە ديپلومات قازاق­ستاننىڭ ءوز كۇشىمەن سولتۇستىك ارالدى قۇتقارۋ ىسىندە ەداۋىر جەتىس­تىككە قول جەتكىزگەنىنە نازار اۋداردى.

باكۋدا وتەتىن بۇۇ-نىڭ كلي­ماتتىڭ وزگەرۋى جونىندەگى نەگىز­دەمەلىك كونۆەنتسياسى تاراپتارى كونفەرەنتسياسىنىڭ 29-سەسسياسىنا (COP29) توقتالعان ءا.بايەل قازاقستان وسى ءىس-شارانى ۇيىمداستىرۋ ماسەلەسىنە بەلسەندى اتسالىساتىنىن ايتتى. بۇل رەتتە ول جينالعاندارعا دەتالدارى الداعى COP29 سامميتىندە جاريالاناتىن ورتالىق ازيادان ازەربايجان ارقىلى ەۋروپاعا جاسىل ەلەكتر ەنەرگياسىن ەكسپورتتاۋ بويىنشا قازاقستان, ازەربايجان جانە وزبەكستان اراسىنداعى ءىرى بىرلەسكەن جوبا تۋرالى ايتىپ بەردى.

سونداي-اق سيمپوزيۋمدا ازەر­بايجان ەنەرگەتيكا ءمي­نيسترىنىڭ ورىنباسارى ەلنۋر سول­تانوۆ, ماجارستان ەلشىسى توماش تورما, يتاليا ەلشىسى لۋكا دي دجانفرانچەسكو ءسوز سويلەدى. ودان كەيىن عالىمدار مەن ماماندار سۋ رەسۋرستارىن قورعاۋ جانە كليماتتىڭ وزگەرۋى ماسەلەلەرى بويىنشا باياندامالار جاساپ, قاجەتتى شارالاردى تالقىلادى. ءبىزدىڭ ەلىمىزدەن «جاسىل دامۋ» اق-نىڭ ساراپشىسى, گەوگرافيا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى الەكساندر چەرەدنيچەنكو بايانداما جاسادى.