ساياسات • 29 تامىز, 2024

ينكليۋزيۆتى قوعام قۇرۋ – ادىلەت قاعيداتى

180 رەت
كورسەتىلدى
6 مين
وقۋ ءۇشىن

مەملەكەت باسشىسىنىڭ تاپسىرماسىمەن پارلامەنت سەناتىنىڭ توراعاسى, قازاقستان بوچچا فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ماۋلەن اشىمباەۆ پاريجدە جالاۋى جەلبىرەگەن XVII جازعى پاراليمپيادا ويىندارى اياسىنداعى ءىس-شارالارعا قاتىستى. فرانتسياعا جۇمىس ساپارى بارىسىندا پالاتا سپيكەرى يۋنەسكو-نىڭ ينكليۋزيا جونىندەگى كونفەرەنتسياسىندا ءسوز سويلەدى. سونداي-اق يۋنەسكو-نىڭ باس ديرەكتورى ودرە ازۋلەمەن جانە حالىقارالىق پاراليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى ەندريۋ پارسونسپەن كەزدەستى.

ينكليۋزيۆتى قوعام قۇرۋ – ادىلەت قاعيداتى

كونفەرەنتسيا پاراس­پورت­تىڭ ينكليۋزيا سالاسىنا بەرە­تىن تىڭ اسەرى جانە ونى كەڭى­نەن قولدانۋ ماسەلەلەرىنە ارنالدى. قازاقستان بوچچا فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى ءىس-شاراعا قاتىسۋشىلارعا ءىلتيپات ءبىلدىرىپ, پاراليم­پيادا ويىندارى قارساڭىندا وسىنداي اۋقىمدى جيىن ۇيىمداستىرعانى ءۇشىن يۋنەسكو-نىڭ باسشىلىعى مەن وكىلدەرىنە العىسىن جەت­كىزدى. سونداي-اق ول مۇنداي باستاما ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار ادامداردى قولداۋعا جانە وسى الاڭدا ينكليۋزيا ما­دەنيەتىن دارىپتەۋدىڭ كەلە­شەگىن تالقىلاۋعا زور مۇمكىن­دىك بەرەتىنىن اتاپ ءوتتى. ماۋ­لەن اشىمباەۆ بۇل سالا قازاق­ستاندا كەيىنگى جىلداردا ەلى­مىزدە مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن جۇرگىزىلىپ جاتقان رەفورمالاردىڭ باسىم باعىتتارىنىڭ بىرىنە اينالىپ, ايرىقشا ماڭىزعا يە بولعانىن دا اتاپ ءوتتى.

كونفەرەنتسيادا كەشەندى قول­داۋدى قاجەت ەتەتىن مۇم­كىندىگى شەكتەۋلى ادامداردى وڭال­تۋ ماسە­لەسىنە باسا ءمان بەرىلدى. سەنات توراعاسى اتاپ وتكەندەي, بۇل باعىت­تا مەديتسينالىق اسپەكتىلەرگە عانا باسىمدىق بەرىپ قويماي, ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار ازاماتتاردى جۇمىسقا ورنالاستىرۋ, سونداي-اق ولارعا وزدەرىنىڭ شىعارماشىلىق الەۋەتىن جۇزەگە اسىرۋعا, ساپالى ءبىلىم الۋعا, قوعام ومىرىنە بەلسەندى ارالاسىپ, مەملەكەتتىك باسقارۋ ىسىنە قاتىسۋعا تولىق جاعداي جاساۋ اسا ماڭىزدى.

«قازاقستاندا مەملەكەتتىك سايا­ساتتا ينكليۋزيۆتى تاسىلدەردى ىسكە اسىرۋعا باسا ءمان بەرىلىپ كەلەدى. ەل پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن جۇرگىزىلىپ جاتقان جاڭعىرتۋلار ادىلەتتىلىك قاعيداتىنا تابان تىرەيدى. بارشاعا تەڭ مۇمكىندىك بەرەتىن ينكليۋزيۆتى قوعام قۇرماي ول قاعيداتقا قول جەتكىزە المايمىز. ءبىزدىڭ ماقساتىمىز – ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار ازاماتتار بەتپە-بەت كەلەتىن پروبلەمالاردى شەشۋ جولىندا ءداستۇرلى قايىرىمدىلىق­تىڭ جانە مەديتسينالىق قولداۋ­دىڭ اياسىنان شىعۋ. ءبىز ولار­دىڭ قوعامعا بەيىمدەلۋىنە جانە ومىردەن ءوز ورىندارىن تابۋىنا جاڭا سەرپىن بەرە­تىن ءتيىمدى ەكوجۇيە قالىپ­تاس­تىرۋدى كوزدەپ وتىرمىز», دەگەن قازاقستان بوچچا فەدەراتسياسىنىڭ پرەزيدەنتى قازاقستان زاڭناماسىنداعى ينكل­يۋ­زيۆتى ءبىلىم بەرۋدى دامىتۋعا, الەۋ­مەتتىك كاسىپكەر­لىكتى قولداۋعا جانە مۇگەدەكتىگى بار ادامداردىڭ ءومىر ءسۇرۋ ساپاسىن جاقسارتۋعا ارنالعان وزگەرىستەرگە توقتالدى.

حالىقارالىق كونفەرەنتسيا بارىسىندا بۇۇ-نىڭ باس حات­شى­سى انتونيو گۋتەرريش, يۋنەسكو-نىڭ باس ديرەكتورى ودري ازۋلە, حالىقارالىق پاراليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى ەندريۋ پارسونس جانە تاعى باسقالار ءسوز سويلەدى.

سونىمەن قاتار ماۋلەن اشىمباەۆ حالىقارالىق پاراليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى ەندريۋ پارسونس­پەن كەزدەستى. تاراپتار پاراليم­پيادالىق سپورت تۇرلەرىن ودان ءارى دامىتۋعا قاتىستى وزەكتى ماسەلەلەردى تالقىلاپ, پىكىر الماستى. سۇحبات كەزىندە سەنات توراعاسى قازاقستاندا ەرەكشە قاجەتتىلىگى بار ادامداردى قولداۋ مەن پاراسپورتتى دامىتۋ ءۇشىن قانداي شارالار قولعا الىنىپ جاتقانىن ايتتى.

«قازاقستان پرەزيدەنتى قاسىم-جومارت توقاەۆ پاراليمپيادالىق سپورتتى دامىتۋعا جانە پاراسپورتشىلارىمىزدى جان-جاقتى قولداۋعا باسا ءمان بەرىپ كەلەدى. ءبىزدىڭ ەلدە 60 مىڭعا جۋىق ازامات پاراليمپيادالىق سپورت تۇر­لەرىمەن شۇعىلدانادى. ولاردىڭ مىڭعا جۋىعى ۇلت­تىق قۇراماعا مۇشە. بۇگىن­دە قازاقستاندا 19 پارا­ليم­پيادالىق سپورت ءتۇرى قارقىن­دى دامىپ وتىر. وسى ورايدا ءبىزدىڭ حالىقارالىق پاراليمپيادا كوميتەتىمەن سەرىك­تەستىگىمىز ەلىمىزدە پاراليم­پيادالىق سپورت تۇرلەرىن دامىتۋ جولىندا ايرىقشا مانگە يە» دەپ, ماۋلەن اشىمباەۆ قازاق­ستان بوچچا فەدەراتسياسىنىڭ قىز­مەتى تۋرالى ءسوز قوزعادى.

سونىمەن قاتار سەنات تور­اعاسى يۋنەسكو-نىڭ باس ديرەك­تورى ودرە ازۋلەمەن كەزدەستى. كەزدەسۋ بارىسىندا الماتىدا بۇۇ وڭىرلىك بيۋرو­سى­مەن جۇمىستى جاندان­دىرۋ, رۋحاني ديپلوماتيا­نى ىلگەرىلەتۋ, ورنىقتى دامۋ ماقساتتارىنا قول جەتكىزۋ جانە تاعى باسقا كوپجوسپارلى ءوزارا ءىس-قيمىلدى ارتتىرۋ ما­سە­لەلەرى اڭگىمەگە ارقاۋ بولدى.

«مەملەكەت باسشىسى­نىڭ تاپسىرماسىمەن XVII پاراليمپيادا ويىندارىنا قازاقستان دەلەگاتسيا­سىن باستاپ كەلۋ – مەن ءۇشىن زور مارتەبە. ءبىزدىڭ ەلدە پاراسپورتتىڭ ەكوجۇيەسىن دامىتۋعا ۇلكەن كوڭىل ءبولىنىپ وتىر. قازاقستان سپورت جانە ءبىلىم بەرۋ سالالارىنداعى اۋقىمدى ساياسات اياسىندا پارا­سپورت­قا دا باسىمدىق بەرەتىن ۇلت­تىق ستراتەگيا­لار ازىرلەپ جاتىر. ءبىز يۋنەسكو-نىڭ بارشانىڭ سپور­تقا تەڭ قولجەتىمدىلىگىن قام­­تاماسىز ەتۋگە قوسقان ۇلە­سىن جوعارى باعالايمىز. بۇل رەتتە Fit for life sport – ءومىر ءۇشىن سپورت فلاگماندىق باس­تاماسىن ايرىقشا اتاپ وتكەن ءجون», دەگەن ماۋلەن اشىمباەۆ ناقتى سالالارداعى ىنتىماقتاستىقتىڭ ماڭىزدى ەكەنىنە نازار اۋداردى.

ودري ازۋلە ءوزارا ءىس-قي­مىل­دى ارتتىرۋعا مۇددەلى ەكە­نىن ايتىپ, قازاقستاندا جۇزە­گە اسىرىلىپ جاتقان رەفور­مالار مەن زاڭنامالىق وزگە­رىس­تەردىڭ تيىمدىلىگىن اتاپ ءوتتى.

ايتا كەتەيىك, قازاقستان پاراليمپيادا قۇراماسى پاريجدە وتەتىن XVII جازعى پاراليمپيادا ويىندارىنىڭ اشىلۋ سالتاناتىنا قاتىسادى. ءدۇبىرلى دودا 8 قىركۇيەككە دەيىن جالعاسادى. جارىسقا 182 ەلدەن كەلگەن 4 400-گە جۋىق سپورتشى قاتىسىپ جاتىر. ولار بارلىعى 549 مەدال جيىنتىعىن ساراپقا سالادى.

قازاقستان ۇلتتىق قۇرا­ماسى بۇل ويىندارعا سپورت­تىڭ 9 تۇرى­نەن 33 جولداما جەڭىپ الدى. ناق­تى ايتقاندا, وتاندىق اتلەتتەر پارا جەڭىل اتلەتيكا, پاراپا­ۋەرليفتينگ, پاراتاەكۆوندو, پارا ۇستەل تەننيسى, ءپاراجۇزۋ, پارا­دزيۋدو, پاراكانوە, پارا وق اتۋ جانە وتىرىپ وينايتىن ۆولەيبولدان سىنعا تۇسەدى. وسى رەتتە قازاقستاندىق پاراسپورتشىلار پارا ۇستەل تەننيسى مەن پاراكانوە­دەن پاراليمپياداعا العاش رەت قاتىسىپ جاتقانىن ايتا كەتكەن ءجون. 

سوڭعى جاڭالىقتار