قازاق ەلىندە تۇڭعىش رەت تابان تىرەگەن ستۋدەنتتەردىڭ قىسقى سپورت ويىندارىنا ەلباسى – قازاقستاننىڭ تۇڭعىش پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ, شەتەلدىك مەيماندار قاتىستى. وتكەن جىلى عانا پايدالانۋعا بەرىلگەن اسەم دە ءساندى سپورت كەشەنىنىڭ 12 مىڭ ادامدىق ۇلكەن ارەناسىندا ينە شانشار ورىن قالمادى. قازاقستان ۋنيۆەرسياداسى تاريحىندا تۇڭعىش رەت الەمدىك رەكورد جاساپ, دۇنيە ءجۇزىنىڭ 57 ەلىنەن سپورتشى قابىلدادى. تىكەلەي تاراتىلعان تەلەحابارعا الەمنىڭ 80 ەلى كوز تىكتى, كورەرمەن اۋديتورياسى 1 ميللياردتان استى.
ەلىمىز تاۋەلسىزدىك العان شيرەك عاسىر ىشىندە العاش رەت وتكىزگەن ازيادا ويىندارىنان سوڭ اراعا التى جىل سالىپ الماتى 2200-دەي سپورتشىنى جىلى شىرايمەن قارسى الدى. بارلىعى 11 كۇنگە سوزىلاتىن قىسقى سپورتتىڭ 12 تۇرىنەن وتەتىن باسەكەدە 85 مەدال جيىنتىعى ساراپقا سالىنادى.
…قالىڭ كورەرمەندى سەلت ەتكىزگەن داۋىلپازدىڭ ۇنىمەن ورتالىق ساحنا تورىندە « ۇلى دالا قويىلىمى» كورسەتىلدى. ۇلتتىق داستۇرگە ساي اسەرلى كورىنىستە جۇيرىك مىنگەن جىگىتتەر, كوش كەرۋەن, تەربەلگەن كۇيمە, بالپاڭداي باسقان دالا باتىرلارى كورەرمەنىن سۇيسىنتكەنى دە, سۇيسىندىرگەنى دە داۋسىز. مۇنداي حالىقارالىق ايرىقشا سايىستا العاش رەت كورەرمەنگە ارناپ قازاقشا «شاشۋ» شاشىلعانى دا كوپشىلىكتىڭ ۇمىتىلماستاي ەسىندە قالدى.
كوپ كەشىكپەي ءار ەل سپورتشىلارىنىڭ العاشقى لەگى مەملەكەتتىك تۋىن كوتەرىپ شەرۋگە شىقتى. اۋعانستان رەسپۋبليكاسىنىڭ 3 سپورتشىسى جول باستادى. الايدا, كوڭىل قوڭىلتاقسىپ تۇرعان وسى تۇستا ورتاعا شىققان قىتاي حالىق رەسپۋبليكاسىنىڭ – 119 سپورتشىسى, رەسەيدىڭ – 219, جاپونيانىڭ – 110, نورۆەگيانىڭ – 80, ۋنيۆەرسيادا وتانى اتالاتىن اقش پەن ۇلىبريتانيادان كەلگەن بارلىعى 142 سپورتشى الماتىداعى سپورتتىق باسەكەنىڭ قىزۋ دا قىزىقتى بولاتىنىن مەڭزەپ ءوتتى. ايگىلى ءانشى ەربولات قۇدايبەرگەنوۆتىڭ ورىنداۋىنداعى «جىگىتتەر» انىمەن شەرۋ تارتقان قازاقستان سپورتشىلارىنا جەرلەستەرى اياۋسىز قۇرمەت كورسەتتى, قول سوقتى, ورىندارىندا تۇرعان بويدا بي بيلەدى. بۇل جولعى دۇنيەجۇزىلىك قىسقى ۋنيۆەرسيادادا ەلىمىزدىڭ نامىسىن 12 سپورت تۇرىنەن 175 سپورتشى قورعايدى. ەلىمىزدىڭ كوك بايراعىن شاڭعىشى داۋلەت راحىمباەۆ كوتەرىپ الىپ ءجۇردى.
تەاترلاندىرىلعان شوۋ كورسەتىلىپ, كۇنى كەشە قىتاي ەلىن تاڭ قالدىرىپ ءان ايتقان ديماش قۇدايبەرگەنوۆ جۇپپەن ءان سالدى. «الماتى ارەناعا» جينالعان كورەرمەن حالىق شىن مانىندە شات كوڭىلگە ءبولەندى.
مەملەكەت باسشىسى سالتاناتتى ءىس-شاراعا قاتىسۋشىلاردى الماتىداعى عالامات سپورت مەرەكەسىنىڭ باستالۋىمەن قۇتتىقتادى.
– بۇل ستاديوندا جەر شارىنداعى جەتەكشى جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ جۇزدەگەن وكىلدەرى جينالىپ وتىر. سىزدەردىڭ ارالارىڭىزدا بولاشاق وليمپياداشىلار مەن الەمدىك سايىستاردىڭ جەڭىمپازدارى بار. سونداي-اق, ءوزىنىڭ مانسابىن كەلەشەكتە ەكونوميكامەن, ساياساتپەن, بيزنەسپەن بايلانىستىراتىندار دا جوق ەمەس, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ تاۋەلسىزدىكتىڭ العاشقى كۇندەرىنەن باستاپ ەلىمىزدىڭ ۇستانىمى ءبىرلىك پەن ىنتىماقتاستىق ورناتۋ, قاۋىپسىز بولاشاققا ۇمتىلىس بولعانىن اتاپ ءوتتى.
– سپورت, عىلىم جانە ءمادەنيەت ارقىلى ءبىز بارلىق قۇرلىققا تىنىشتىق پەن تولەرانتتى دامۋدىڭ قازاقستاندىق فورمۋلاسىن جەتكىزگىمىز كەلەدى. سول ءۇشىن ۇيىمداستىرۋ جۇمىستارى كۇن سايىن قارقىن الىپ, وسى مۇز سارايى مەن بۇل ويىنداردىڭ باسقا دا نىساندارى زور ىقىلاسپەن سالىندى, – دەدى مەملەكەت باسشىسى.
سونداي-اق, قازاقستان پرەزيدەنتى ۋنيۆەرسيادا قالانىڭ سپورت ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋدىڭ وزىندىك لوكوموتيۆىنە اينالعانىن اتاپ ءوتتى.
– الماتى قازىردىڭ وزىندە داۋسىز رەكوردتار كورسەتىپ وتىر. قىسقى ۋنيۆەرسيادالار تاريحىندا العاش رەت مۇندا اتلەتتەر قالاشىعى سالىندى. بۇل جوباعا جۇمسالعان ينۆەستيتسيا قازاقستاندىقتاردىڭ يگىلىگىنە قىزمەت ەتەتىن بولادى. ارەنالار كوپشىلىكتى بۇقارالىق سپورتقا تارتاتىن ورتالىققا اينالادى. اتلەتتەر قالاشىعى 1700-دەن استام وتباسىنا ارنالعان قولجەتىمدى الەۋمەتتىك تۇرعىن ءۇيى بار جاڭا شاعىن
اۋداندى قۇرايدى. ۋنيۆەرسيادا الەمنىڭ 80 مەملەكەتىندە 43 تەلەارنا ارقىلى كورسەتىلەدى. ونىڭ اۋديتورياسى ءبىر ميللياردتان استام ادامدى
قامتيدى. ۋنيۆەرسيادانىڭ قاناتىن كەڭگە جايعانىن, ءوزىنىڭ باستالۋىنىڭ تاريحي ساتىنە دايىن ەكەنىن كورىپ وتىرمىز, – دەدى نۇرسۇلتان نازارباەۆ.
سونداي-اق, مەملەكەت باسشىسى ۋنيۆەرسيادا ءوتىپ جاتقان ورىننىڭ بىرەگەيلىگىنە نازار اۋداردى.
– الماتى 1000 جىلدىق تاريحى بار قالا, قازاقستاننىڭ جاڭا ءداۋىرى باستاۋ العان التىن بەسىك. بۇل – قارقىندى دامىپ كەلە جاتقان, زاماناۋي قالا, ىسكەرلىك ورتالىعى جانە ەل ەكونوميكاسىنىڭ قوزعاۋشى كۇشى. جاستار قالاسى. ستۋدەنتتەر قالاسى. قازاقستاننىڭ جوعارى وقۋ ورىندارىنىڭ ۇشتەن ءبىرى وسىندا ورنالاسقان, ولاردا 137 مىڭ ستۋدەنت ءبىلىم الۋدا. اتى اڭىزعا اينالعان جانە ءبارىمىز جاقسى كورەتىن «مەدەۋ» مۇز ايدىنى بۇرىنعى داڭقىن قايتا جاڭعىرتىپ, قايتادان اۋقىمدى جارىستاردىڭ اتموسفەراسىن سەزىندىرەتىن بولادى. ىلە الاتاۋى بوكتەرىندە «شىمبۇلاق» الماستاي جارقىراپ تۇرادى. ۋنيۆەرسيادا سالاماتتى ءومىر سالتىنىڭ رامىزىنە اينالادى. ونىڭ ناتيجەسىن ۇلتىمىزدىڭ دەنساۋلىعىن نىعايتۋ جونىندەگى مەملەكەتتىك باعدارلامالارمەن سالىستىرۋعا بولادى, – دەدى قازاقستان پرەزيدەنتى.
نۇرسۇلتان نازارباەۆ جارىستى ۇيىمداستىرۋعا قولداۋ كورسەتكەنى ءۇشىن وسى جاھاندىق مەرەكەنى ازىرلەۋگە اتسالىسقانداردىڭ بارىنە, سونىڭ ىشىندە ءۇش مىڭ ۆولونتەرگە, حالىقارالىق ستۋدەنتتىك سپورت فەدەراتسياسىنا جانە ونىڭ پرەزيدەنتى و.ماتىتسينگە العىس ءبىلدىردى.
قازاقستان پرەزيدەنتىنەن كەيىن ءسوز العان حالىقارالىق ستۋدەنتتەر سپورتى فەدەراتسياسىنىڭ (FISU) پرەزيدەنتى ولەگ ماتىتسين الماتى ۋنيۆەرسياداسىنىڭ تاعى ءبىر وزگەشىلىگى تاريحتا العاش رەت ۇنەمدى سپورت جارىسى بولعانىنا توقتاپ, ايرىقشا اتاپ ءوتتى. دۇنيەجۇزىلىك ستۋدەنتتەر جارىسىنىڭ ءوز دارەجەسىندە وتۋىنە قامقورلىق تانىتقانى ءۇشىن ەلباسىنا راحمەت ايتتى, سپورتشىلارعا تابىس تىلەپ, ءسوزىن «العا, قازاقستان!» ۇرانىمەن ءبىتىردى.
حالىقارالىق وليمپيادا كوميتەتىنىڭ پرەزيدەنتى توماس باح ونلاين-رەجىمدە قازاقستان پرەزيدەنتى نۇرسۇلتان نازارباەۆ پەن FISU پرەزيدەنتى ولەگ ماتىتسيندى, بارشا سپورتشىلار مەن جانكۇيەر قاۋىمدى الماتىدا وتەتىن XXVIII دۇنيەجۇزىلىك قىسقى ۋنيۆەرسيادانىڭ اشىلۋ كۇنىمەن شىن جۇرەكتەن قۇتتىقتادى.
الماتى ۋنيۆەرسياداسىنا جاسوسپىرىمدەر وليمپياداسىنىڭ 3 چەمپيونى مەن ءبىر قولا جۇلدەگەرى, جاستار چەمپيوناتتارىنىڭ 11 جەڭىمپازى, قىسقى ۋنيۆەرسيادانىڭ 6 چەمپيونى, FIS ستارتى مەن الەم كۋبوگىنىڭ 20 چەمپيونى مەن ءجۇلدەگەرلەرى قاتىساتىنى دا سپورتتىق بۇل جارىستىڭ مارتەبەسىن بيىكتەتە تۇسەرى انىق.
ءدال وسى ارادا قازاقستان ۋنيۆەرسيادا قۇراماسىنىڭ ءۇمىت ارتار سايىپقىران سپورتشىلارى تۋرالى جەكە-دارا توقتالىپ ايتا كەتكەن دە ءجون سياقتى.
ەڭ الدىمەن, ايتارىمىز, بۇگىندە ەسىمى الەمگە تانىلىپ ۇلگەرگەن مانەرلەپ سىرعاناۋشى دەنيس تەننىڭ بايراقتى بۇل باسەكەدە الار ورنى ەرەكشە بولارىنا ەشكىم كۇمان تۋدىرماسى انىق. دەنيس – قازاقستاننىڭ بەس دۇركىن چەمپيونى, 2014 جىلعى قىسقى وليمپيالىق ويىنداردىڭ قولا جۇلدەگەرى, 2013 جىلى الەم چەمپيوناتىندا كۇمىس مەدال يەلەندى. سول سەكىلدى, قازاقستاندىق فريستايل شەبەرلەرى يۋليا گالىشەۆا, پاۆەل كولماكوۆ, جانبوتا الدابەرگەنوۆا, كونكيمەن جۇگىرۋ سپورتىنان رومان كەرچ پەن ستانيسلاۆ پالكين, شورت-ترەكتەن ايدار بەكجانوۆ پەن ابزال اجىعاليەۆ, نۇربەرگەن جۇماعازيەۆ پەن دەنيس نيكيشا جانە باسقالارى باسەكە كەزىندە قازاقستاننىڭ اتىنان سايىسقا تۇسەر شىنىققان سپورتشىلار ەكەنىن شىن مانىندە دالەلدەيتىن ساتتەرى تۋدى.
ءوز كەزەگىندە قازاقستان سپورتشىلارى ءۇشىن جارىس جولىنىڭ وڭاي بولماسى جانە بەلگىلى. الماتىعا كيم الانگا كەلدى. شورت-ترەكتەن كيم بۇعان دەيىن ەكى مارتە الەم چەمپيونى اتاعىن الىپ ۇلگەرگەن جانە 2015 جىلعى ۋنيۆەرسيادانىڭ ەكى دۇركىن چەمپيونى بولعان ميحايل ماكسيموچكين (رەسەي), قىسقى جاستار ويىندارىنىڭ چەمپيونى (2012) بياتلونشى كيم چەوليۋنگ (وڭتۇستىك كورەيا), 2015 جىلعى ۋنيۆەرسيادا چەمپيونى فريستايلشى نيكول كۋچەراۆا (چەحيا) ۋنيۆەرسيادا چەمپيونى (2013) كونكيمەن جۇگىرۋشى وڭتۇستىككورەيالىق حۆانگ حيۋن-سان, الەم كۋبوگىن ەكى رەت يەلەنگەن فرانتسۋز بياتلونشىسى باتيست جۋتي, جاستار اراسىنداعى شورت-ترەكتەن وتكەن جارىستىڭ جەڭىمپازى (2014) دومينيك بيالوبىجسكي, سونداي-اق, شورت-ترەكتەن ۋنيۆەرسيادا چەمپيونى (2015) قىتايلىق چەن گۋانگتىڭ الماتى سپورت الاڭدارىنداعى ويىندارى ناعىز باسەكەنى قىزدىرارى انىق.
سول سەكىلدى, الماتى ۋنيۆەرسياداسىنا رەسەي سپورتشىلارى جاڭا قۇراممەن جاساقتالىپ كەلگەنى دە ءارىپتەستەرىن قىزىندىرىپ, شيرىقتىرا تۇسپەك. ورىس سپورتشىلارى اراسىندا بىرقاتار الەم جانە ەۋروپا چەمپيوندارى ساپ تۇزەپ تۇر.
…ورتاعا ەلىمىزدىڭ تۇكپىر-تۇكپىرىنەن ەستافەتالىق جولمەن اكەلىنگەن الاۋ كوتەرگەن ايتۋلى سپورتشىلارىمىز شىعىپ, ۋىق شانشىلعانداي ادەمى اسەر قالدىرعان اسەم ىدىسقا ۋنيۆەرسيادا الاۋىن جاقتى.
ەلباسى الماتىدا XXVIII دۇنيەجۇزىلىك قىسقى ۋنيۆەرسيادا اشىلدى دەپ جاريالادى.
«الماتى ارەنا» مۇز سارايىنىڭ جانىنان كوككە اتىلعان وتشاشۋ تۇنگى الماتىعا ەرەكشە ءار بەردى.
الماتى ۋنيۆەرسياداسىنا, اق جول!
تالعات ءسۇيىنباي,
«ەگەمەن قازاقستان»
الماتى
سۋرەتتەر پرەزيدەنتتىڭ ءباسپاسوز قىزمەتىنەن الىندى
سۋرەتتەردى تۇسىرگەن ايتجان مۇرزانوۆ