رۋسلان اۋشەۆ: «ەرتەڭگى كۇنىنە سەنىمدى حالىق وسىنداي بولادى»

قازاقستانداعى پرەزيدەنت سايلاۋىنا  بۇكىل الەم تاراپىنان ۇلكەن قىزىعۋشىلىق تانىتىلۋى ءبىزدىڭ ەلىمىزدىڭ مىنا دۇنيەدە قاندايلىق ورىن الاتىنىن ايشىقتى ايعاقتايدى. كورشىلەس رەسەيدەن  كەلگەن بايقاۋشىلاردىڭ اراسىندا يرينا رودنينا, ۆلاديسلاۆ ترەتياك, رۋسلان اۋشەۆ سياقتى تانىمال تۇلعالار بار. كەڭەس وداعىنىڭ باتىرى, اۋعان سوعىسىنىڭ اتى اڭىزعا اينالعان قاھارمانى رۋسلان اۋشەۆپەن ءبىز كەشە ۇلتتىق اكادەميالىق كىتاپحانادا اشىلعان كونە قولجازبالار كورمەسىندە ويلاماعان جەردەن كەزدەسىپ قالدىق. ول كىسىمەن قىسقا ۋاقىتقا بولسا دا سۇحباتتاسۋ مۇمكىندىگىن قولدان جىبەرگىمىز كەلگەن جوق. از-كەم اڭگىمەمىز بىلاي ءوربىدى. – قۇرمەتتى رۋسلان سۇلتان­ ۇلى!  ءوزىڭىزدى استانادا كور­گەنىمىزگە قۋانىشتىمىز. ءسىز­دىڭ قازاقستانعا ءجيى كەلەتى­نىڭىزدى, قۋانا كەلەتىنىڭىزدى بىلە­مىز. ونىڭ جايىنان گازەت وقىر­ماندارىنىڭ جاسى ۇلكەن, ورتا بۋىنى جاقسى حاباردار. مۇنى ءبىزدىڭ جاس وقىرماندارىمىز ءۇشىن دە ايتىپ وتسەڭىز دەيمىن. – ايتايىن. قازاقستان – مە­نىڭ تۋعان جەرىم. ستاليندىك قۋعىن-سۇرگىن زامانىندا كاۆكاز حالىقتارىنىڭ ءبىرازى قازاقستانعا جەر اۋدارىلدى عوي. ءبىزدىڭ اكەلە­رىمىزدى كوكشەتاۋعا الىپ كەلىپتى. 1954 جىلى سونداعى ۆولودار اۋدانىندا ساۋمالكول دەگەن جەردە تۋعانمىن. قازىر ايىرتاۋ اۋدانى دەپ اتالادى. كەيىننەن اكەمنىڭ جۇمىسىنا بايلانىس­تى الماتىعا كوشتىك, جەتىنشى كلاسقا دەيىن سوندا وقىدىم. قازاق جەرىنىڭ مەن ءۇشىن ورنى بولەك. مۇنداعى پرەزيدەنتتىك سايلاۋعا بايقاۋشى بولىپ قاتىسۋ جونىندەگى ۇسىنىستى مەن قۋانا قابىل الدىم. قازاقستاندا تۋعان, قازاقستاندا تۇرعان ادام رەتىندە مەن ءۇشىن بۇل ەلدە كىمنىڭ پرەزيدەنت بولاتىنى وتە ماڭىزدى. – قازاقستانداعى پرەزي­دەنتتىك سايلاۋعا قاتىستى­لىعى­ڭىز بۇرىن بولىپ پا ەدى؟ – كەزىندە ينگۋشەتيا پرە­زيدەنتى رەتىندە قازاقستان پرە­زيدەنتىنىڭ يناۋگۋراتسياسىنا قاتىسقانمىن. ودان كەيىن دە استاناعا تالاي رەت جولىم تۇسكەن.  بايقاۋشى مارتەبەسىمەن ءبىرىنشى رەت كەلىپ وتىرمىن. – بايقاۋشى رەتىندەگى العان اسەرىڭىز قانداي؟ – تاماشا. تاڭەرتەڭنەن بەرى بىرنەشە سايلاۋ ۋچاسكەسىندە بولدىم. قايران قالدىم. مۇنداي بۇكىلحالىقتىق بەلسەندىلىكتى بۇرىن-سوڭدى كورگەن ەمەسپىن. ەش جەردەن, ەش ەلدەن. ءتىپتى, وسىنداي جاعدايدىڭ قازاقستاننان باسقا جەردە بولۋى مۇمكىن دە ەمەس سياقتى. ادامداردىڭ ءبارى كادىمگى مەرەكەگە كەلگەندەي كوڭىلدى كۇيدە. جۇزدەرى جارقىن. بۇگىنگى ومىرىنە رازى, ەرتەڭگى كۇنىنە سەنىمدى حالىق وسىنداي بولادى. مىنا كىتاپحانانىڭ الدىنداعى ۇزىننان-ۇزاق كەزەككە قاراڭىزشى. عاجاپ ەمەس پە؟ كوبى جاستار. ياعني, كەزەككە تۇرۋ دەگەندى ۇمىتىپ قال­عان بۋىننىڭ وكىلدەرى. ساعات 9-دا كەلگەندە كەزەك تۇرعان ەدى, قازىر دە سول كەزەك جالعاسىپ جاتىر. – ءسىز مۇنىڭ سەبەبىن قالاي تۇسىندىرەر ەدىڭىز؟ – سەبەبى – قاراپايىم. حالىق ءوزىنىڭ ەرتەڭگى تاعدىرىن ءوزى شەشە­تىنىن بىلەدى. پرەزيدەنت لاۋا­زىمىنداعى ادامنىڭ ەل ءومى­رىن­­دە قاندايلىق ورىن الاتىنىن بىلەدى. مەملەكەتتەگى تۇرا­ق­­­­تىلىقتى, حا­لىقتىڭ يگىلى­گىن ءتيى­سىنشە با­عالايدى. سايلاۋ­شىلارعا قارا­ساڭىز, كوڭىلىڭىز تولادى. ءبارى قۋانىشتى, ءبارى رازى. نەگىزىندە, مۇنداي كەزەككە تۇسىندىرمە جاساپ جاتۋدىڭ قاجەتى جوق دەپ ويلايمىن. بۇل وسى ەلدەگى ەرەكشە جاعدايدى – ساياسي تۇراقتىلىقتى, ەكونوميكالىق قۋاتتىلىقتى, دوستىقتى, بىرلىكتى تاماشا تانىتادى. مۇندايدا قازىر كوپ ايتىلاتىن  no  comment دەۋمەن شەكتەلگەن ورىندى. بىراق, مەن پرەزيدەنت نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى نازارباەۆ تۋرالى  ايتپاي كەتە المايمىن. – رۋسلان سۇلتان ۇلى, سايلاۋ كۇنى كانديداتتى ۇگىتتەۋمەن اينالىسۋعا بولمايدى... – بىلەمىن. بىراق, گازەتىڭىز بۇگىن كەشكە شىقپايتىن شىعار, ەرتەڭ تاڭەرتەڭ شىعاتىن شىعار. ال ەرتەڭ مۇنداي پىكىردى جاريالاۋعا بولادى... نۇرسۇلتان ءابىش ۇلىن مەن العاش رەت 1989 جىلى كسرو حالىق دەپۋتاتتارى سەزىندە كورگەن ەدىم. ول كەزدە قازاقستان ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى بولاتىن. سەزدە كەرەمەت سويلەگەنى سونداي, جينالعان جۇرتتىڭ ءبارى جاپىرىلا جاقسى كورىپ قالعان-دى. ورتالىق پەن رەسپۋبليكالاردىڭ قارىم-قاتىناسىن تۇبىرىنەن جاڭاشا قۇرۋ, رەسپۋبليكالارعا كوبىرەك سەنۋ قاجەتتىگى جونىندە جەرىنە جەتكىزىپ ايتقان ەدى. گورباچەۆ ۆيتسە-پرەزيدەنتتىككە ياناەۆتى تاڭداعان كەزدە زالداعى جۇرتتىڭ كوبىنىڭ قالاۋى نازارباەۆ بولىپ وتىرعانى ەسىمدە. ول كەزدە ءبىزدىڭ ءبارىمىز نازارباەۆ كسرو ۆيتسە-پرەزيدەنتى نەمەسە ەل ۇكىمەتىنىڭ باسشىسى قىزمەتىن اتقارسا, جاعدايدىڭ تۇبىرىنەن جاقساراتىنىنا سەنگەن ەدىك. سونىمەن بىرگە, نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى كسرو پرەمەر-مي­نيسترى لاۋازىمىن اتقارۋدان باس تارتقانىن دا بىلەمىن. ودان كەيىنگى ۋاقىتتا نۇرسۇلتان ءابىش ۇلى قازاقستان پرەزيدەنتى رەتىندە ەل باسقارۋدىڭ ۇزدىك ۇلگىسىن كورسەتە ءبىلدى. وعان بۇكىل الەم كۋا. بۇگىنگى سايلاۋدىڭ قورىتىندىلارى دا نۇرسۇلتان نازارباەۆتىڭ جارقىن جەڭىسىن كورسەتەتىنىنە كامىل سەنەمىن. باۋىرلاس قازاق ەلىنىڭ حالقىنا بار جاقسىلىقتى تىلەيمىن. سۇحباتتاسقان ساۋىتبەك ابدراحمانوۆ. سۋرەتتى تۇسىرگەن الماس سىرعاباەۆ.