بودەنە ءوسىرىپ, بايىپ كەتتى

وبلىسىمىزدىڭ بىرقاتار تۇرعىندارى بودەنە ءوسىرىپ, كول-كوسىر تابىسقا كەنەلۋدە. سولاردىڭ ءبىرى جانات تاسىل­باەۆا «جۇمىسپەن قام­تۋ-2020» باعدارلاماسى ارقىلى ءوزىنىڭ وتباسى مۇشەلەرىمەن بىرلەسىپ قازاق­ستاندا كوپ ادامدار اينالىسا قويمايتىن بودەنە قۇسىن ءوسىرىپ, ەتى مەن جۇمىرتقاسىن ءوندىرۋدى قولعا الىپتى. – بۇكىل الەمدەگى سياقتى قا­زاقستاندا دا ەكولوگيالىق جاعىنان تازا ونىمدەرگە سۇرانىس كوپ, – دەيدى  جانات تاسىلباەۆا. –ماسەلەن, جاپونيا ەلىندە بودەنەنىڭ جۇمىرتقاسى مەن ەتى ۇنەمى قولدانىستا. مەكتەپ وقۋشىلارىنىڭ وي قابىلەتىن ارتتىرۋ ءۇشىن, دەنساۋلىقتارىن نىعايتۋ ءۇشىن بودەنە مىندەتتى تۇردە ولاردىڭ اسحانا مازىرىنە كىرگەن.  اۋەل باستا الماتىدان 100 بودەنە اكەلىندى. ونى ۇلكەن قيىندىقپەن جەتكىزدىك. بودەنە نەگىزىنەن جۇمىرتقانى كوپ بەرەتىن قۇس.  ءبىر بودەنە كۇ­نىنە 30 گرامم عانا جەم جەي­دى. قوسىمشا دارۋمەندەر بەرى­لەدى. قاز بەن ۇيرەك, تاۋىق­قا قاراعاندا بودەنە ءجيى جۇمىرت­قالايدى. جاناتتىڭ ايتۋىنشا, بودە­نە­دەن پايدا تا­بۋعا بو­لاتىن­دىعىنا كوز جەتكىز­گەننەن كەيىن قالاداعى جۇمىسپەن قامتۋ ورتا­لىعىنىڭ جەتەكشىسى ءماۋ­لە­حات شاكىروۆكە بارىپ, بيزنەس جوباسىن ۇسىنادى. ءسوي­تىپ, العاشقى نەسيەسىنە دە قول جەت­كىزىپتى. بۇگىندە ول كاسىبى­مەن وبلىس كولەمىنە تانى­مال, اسىرەسە, وسكەمەن قالاسى ەڭ كوپ تاپسىرىس جاسايدى. بۇ­رىن­دارى تۇرعىندار بودەنەنىڭ جۇمىرتقاسىن رەسەيدەن اكەلە­دى ەكەن. ەندى مىنە, جانات تاسىل­باەۆانىڭ ارقاسىندا ولار الىس­تان اربالاماي, جاقىننان دوربالايتىن مۇمكىندىككە جەتتى. جاناتتىڭ ايتۋىنشا, بودە­نەنىڭ ەتى جۇمساق ءارى جەڭىل. بۇل قۇستى ءۇي جاعدايىندا دا ءوسىرىپ, كول-كوسىر تابىسقا كەنەلۋگە بولادى. بودەنە ءوسىرۋدى العاش قولعا العان جاپوندار ەكەن. قازىرگى تاڭدا دۇنيەجۇزىندە جاپون بودەنەسى, ءمارمار بودەنەسى, اعىلشىن بودەنەسى, فاراون ءبو­دە­نەسى اتتى ءتورت ءتۇرى وسىرىلەدى. بودەنەنىڭ جۇمىرتقاسى كوپ­تە­گەن سىرقاتتارعا شيپا. ءاسى­رەسە, ادام ورگانيزمىندەگى تەمىر قالدىقتارى مەن شلاكتار­دى تازارتادى. تىنىس جولى دەمىك­پەسى, اسقازان اۋرۋلارى, ءجۇي­كە, جۇرەك جانە تاعى باسقا اۋ­رۋلارعا پايدالى. قۇرا­مىندا فوسفور, تەمىر, كالي, راديونۋكليدتىڭ پايدالى قوسپالارى بار. قازاق حالقىنا تاڭسىق قۇس ەمەس. سەبەبى, قازاق ەرتەگىلەرىندە ءجيى ايتىلادى. ەتى حولەستەرينسىز, جۇمىرتقاسى دارۋمەندىگى جاعىنان تاۋىقتان ءۇش ەسە قۇنارلى, امين قىشقىلى جەتكىلىكتى, ميكروەلەمەنتتەرگە باي. جانات تاسىلباەۆانىڭ بيزنەسىنە كۇيەۋى ساعيدوللا تاسىلباەۆ پەن ۇلدارى تايبەك پەن اليبەكتەر كومەكتەسۋدە. الداعى ۋاقىتتا بودەنەدەن باسقا قوياننىڭ كاليفورنيالىق تۇقىمىن, ور قوياندى دا وسىرسەم دەپ ارماندايدى كاسىپكەر كەلىنشەك. ور قوياننىڭ تەرىسى عانا ەمەس, ەتى دە پايدالى ەكەن. راۋشان نۇعمانبەكوۆا. سەمەي.