دۇرىس ازىرلەنگەن تاماق – ادامنىڭ كوتەرىڭكى كوڭىل كۇيىنىڭ كەپىلدىگى. تاماقتى جاقسى دايىندايتىن مامان بارلىق جەردە قاجەت. پەرزەنتحانادا, بالالار ۇيىندە, زاۋىتتا, قازىرگى زامانعى وفيس پەن ساۋلەتتى مەيمانحانالاردا اسپاز تاپتىرمايتىن ماماندىق.
– مەن بورودۋليحا اۋدانىنىڭ تۋماسىمىن. بالالىق شاعىم كامىشەنكا اۋىلىندا ءوتتى, – دەيدى ءلايلا ىدىرىسوۆا, – كەيىن وتباسىلىق جاعدايعا بايلانىستى سەمەي قالاسىنا كوشىپ كەلدىك. سەمەيدە قاتارلاستارىمنان قالماي ەڭبەك ەتتىم. بۇل توقسانىنشى جىلدار بولاتىن. جۇمىس جوق, ەلەكتر ەنەرگياسىنىڭ ءوزى تاپشى سەمەيدە ءۇيىمىز قالانىڭ شەت جاعىندا. سول كەزدە ءبىز سياقتى جاس وتباسىلارعا دا وڭاي بولعان جوق. قولىمىزدا كىشكەنتاي بالامىز بار, ونى باعىپ-قاعۋ كەرەك. كيىم, تاماق كەرەك. ءبارى اقشاعا كەلىپ تىرەلمەي مە؟ وسىنداي قيىن ۋاقىتتا جۇبايىما ءبىر كومەگىم ءتيسىن دەپ اسحاناعا ىدىس-اياق جۋشى بولىپ ورنالاستىم. وسىدان مەنىڭ ەڭبەك جولىم باستالدى دەسە دە بولادى. ىدىس-اياق جۋشى بولىپ كوپ جۇمىس ىستەگەن جوقپىن. ءوزىمنىڭ جەكە كاسىبىمدى باستاعىم كەلدى. مەن تابيعاتىمنان تاماق دايىنداۋعا وتە جاقىنمىن. اسحانادا ىدىس جۋىپ ءجۇرىپ, قانداي تاعامنىڭ بولسىن ءدامىن تاتىپ كورگىم كەلەتىن. جەتپەي تۇرعان, بولماسا كوپ سالىنعان نارسەسىن بىردەن سەزىپ قالامىن. تاماق دايىنداۋعا تابيعاتىمنان جاقىن بولعان سوڭ بارىنەن دە وسى ماماندىقتى تاڭدادىم.
«جۇمىسپەن قامتۋ-2020» باعدارلاماسى تۋرالى ەستىگەن ءلايلا ىدىرىسوۆا قالالىق جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىندا بىلىكتىلىگىن قايتا كوتەرۋ كۋرسىنا جازىلىپ, اسپاز ماماندىعىنا جولداما الادى. كۋرس بارىسىندا بۇگىنگى كۇنگى اس ءمازىرى جانە مەرەكەلىك داستارقان مادەنيەتىنىڭ قايتا وركەندەۋىنەن تۇسىنىك الىپ, زامان تالابىنا ساي كەلەتىن اسحانالىق ىدىس-اياقتاردى جەتىلدىرۋدى, داستارقان باسىندا ءوزىن-ءوزى ۇستاۋدى وقىپ-ءتۇيسىنىپ, ءبىلىمىن قاجەتىنشە كەڭەيتەدى. كۋرستى تامامداعان سوڭ قالاداعى «باۋىرساق» دەپ اتالاتىن شاعىن اسحاناعا اسپاز بولىپ ورنالاسادى. كەيىنىرەك اسحانانىڭ يەسى رەسەيگە كوشپەكشى بولىپ, «باۋىرساقتى» ءلايلا ىدىرىسوۆا جەكە ءوزى جالعا الىپ, جۇمىس ىستەي باستايدى.
– شاعىن اسحانامدى ءبىراز ۋاقىت وتكەن سوڭ كەڭەيتىپ, دامحاناعا اينالدىردىم. ادامدار ءدامحاناما تۇسكى اسقا, دەمالۋعا, ۋاقىتىن قىزىقتى ءارى مازمۇندى وتكىزۋگە, وتباسى مەرەكەلەرى مەن مەرەيتويلارىن اتاپ وتۋگە كەلەدى. سول كەزدە بىزگە راحمەتىن ايتىپ جاتادى. بارلىق حالىقتىڭ ۇلتتىق تاعامدارىن دايىندايمىز. كەيبىر ادامدار اسپاز ونەرىندە ەشقانداي قيىندىق جوق, تەك قانا تاعامداردى ارالاستىرۋ كەرەك, ال پەش ءوزى ءپىسىرىپ شىعارادى دەپ ويلايدى. قازىرگى زاماندا كىم تاماق دايىنداۋ بىلمەيدى, ءتىپتى كەز كەلگەن ادام اسپاز بولا سالادى دەيدى. بىراق ولاي ەمەس. بۇل ىستە ەڭ الدىمەن تالعام كەرەك, ءدام مەن ءيىستى سەزىپ, حالىقتى تويدىرىپ قانا قويماي, كوڭىلىنەن دە شىعا بىلگەن ءجون, – دەيدى باس اسپاز ءلايلا ىدىرىسوۆا.
ونىڭ ءدامحاناسىندا جۇمىس كۇنى تاڭعى ساعات التىدان باستالادى ەكەن. قاراماعىنداعى سەگىز قىزمەتكەرى وسى ۋاقىتتا كەلىپ, ءوز جۇمىستارىنا دەرەۋ كىرىسىپ جاتادى. نان, ەت ونىمدەرىنەن جاسالعان تاعام ۋاقىتىندا تەزىرەك ءازىر بولۋ كەرەك. ال ساعات تاڭعى جەتى جارىمنان باستاپ ادامدار تاماق ىشۋگە كەلە باستايدى. جەكە ءدامحانام بار دەپ قول قۋسىرىپ وتىرعان ءلايلانى بايقامادىق, ول جۇمىسشىلارىمەن بىرگە نان يلەپ, تاماق ءپىسىرىپ, جانتالاسىپ ءجۇر.
راۋشان نۇعمانبەكوۆا.سەمەي.
– مەن بورودۋليحا اۋدانىنىڭ تۋماسىمىن. بالالىق شاعىم كامىشەنكا اۋىلىندا ءوتتى, – دەيدى ءلايلا ىدىرىسوۆا, – كەيىن وتباسىلىق جاعدايعا بايلانىستى سەمەي قالاسىنا كوشىپ كەلدىك. سەمەيدە قاتارلاستارىمنان قالماي ەڭبەك ەتتىم. بۇل توقسانىنشى جىلدار بولاتىن. جۇمىس جوق, ەلەكتر ەنەرگياسىنىڭ ءوزى تاپشى سەمەيدە ءۇيىمىز قالانىڭ شەت جاعىندا. سول كەزدە ءبىز سياقتى جاس وتباسىلارعا دا وڭاي بولعان جوق. قولىمىزدا كىشكەنتاي بالامىز بار, ونى باعىپ-قاعۋ كەرەك. كيىم, تاماق كەرەك. ءبارى اقشاعا كەلىپ تىرەلمەي مە؟ وسىنداي قيىن ۋاقىتتا جۇبايىما ءبىر كومەگىم ءتيسىن دەپ اسحاناعا ىدىس-اياق جۋشى بولىپ ورنالاستىم. وسىدان مەنىڭ ەڭبەك جولىم باستالدى دەسە دە بولادى. ىدىس-اياق جۋشى بولىپ كوپ جۇمىس ىستەگەن جوقپىن. ءوزىمنىڭ جەكە كاسىبىمدى باستاعىم كەلدى. مەن تابيعاتىمنان تاماق دايىنداۋعا وتە جاقىنمىن. اسحانادا ىدىس جۋىپ ءجۇرىپ, قانداي تاعامنىڭ بولسىن ءدامىن تاتىپ كورگىم كەلەتىن. جەتپەي تۇرعان, بولماسا كوپ سالىنعان نارسەسىن بىردەن سەزىپ قالامىن. تاماق دايىنداۋعا تابيعاتىمنان جاقىن بولعان سوڭ بارىنەن دە وسى ماماندىقتى تاڭدادىم.
«جۇمىسپەن قامتۋ-2020» باعدارلاماسى تۋرالى ەستىگەن ءلايلا ىدىرىسوۆا قالالىق جۇمىسپەن قامتۋ ورتالىعىندا بىلىكتىلىگىن قايتا كوتەرۋ كۋرسىنا جازىلىپ, اسپاز ماماندىعىنا جولداما الادى. كۋرس بارىسىندا بۇگىنگى كۇنگى اس ءمازىرى جانە مەرەكەلىك داستارقان مادەنيەتىنىڭ قايتا وركەندەۋىنەن تۇسىنىك الىپ, زامان تالابىنا ساي كەلەتىن اسحانالىق ىدىس-اياقتاردى جەتىلدىرۋدى, داستارقان باسىندا ءوزىن-ءوزى ۇستاۋدى وقىپ-ءتۇيسىنىپ, ءبىلىمىن قاجەتىنشە كەڭەيتەدى. كۋرستى تامامداعان سوڭ قالاداعى «باۋىرساق» دەپ اتالاتىن شاعىن اسحاناعا اسپاز بولىپ ورنالاسادى. كەيىنىرەك اسحانانىڭ يەسى رەسەيگە كوشپەكشى بولىپ, «باۋىرساقتى» ءلايلا ىدىرىسوۆا جەكە ءوزى جالعا الىپ, جۇمىس ىستەي باستايدى.
– شاعىن اسحانامدى ءبىراز ۋاقىت وتكەن سوڭ كەڭەيتىپ, دامحاناعا اينالدىردىم. ادامدار ءدامحاناما تۇسكى اسقا, دەمالۋعا, ۋاقىتىن قىزىقتى ءارى مازمۇندى وتكىزۋگە, وتباسى مەرەكەلەرى مەن مەرەيتويلارىن اتاپ وتۋگە كەلەدى. سول كەزدە بىزگە راحمەتىن ايتىپ جاتادى. بارلىق حالىقتىڭ ۇلتتىق تاعامدارىن دايىندايمىز. كەيبىر ادامدار اسپاز ونەرىندە ەشقانداي قيىندىق جوق, تەك قانا تاعامداردى ارالاستىرۋ كەرەك, ال پەش ءوزى ءپىسىرىپ شىعارادى دەپ ويلايدى. قازىرگى زاماندا كىم تاماق دايىنداۋ بىلمەيدى, ءتىپتى كەز كەلگەن ادام اسپاز بولا سالادى دەيدى. بىراق ولاي ەمەس. بۇل ىستە ەڭ الدىمەن تالعام كەرەك, ءدام مەن ءيىستى سەزىپ, حالىقتى تويدىرىپ قانا قويماي, كوڭىلىنەن دە شىعا بىلگەن ءجون, – دەيدى باس اسپاز ءلايلا ىدىرىسوۆا.
ونىڭ ءدامحاناسىندا جۇمىس كۇنى تاڭعى ساعات التىدان باستالادى ەكەن. قاراماعىنداعى سەگىز قىزمەتكەرى وسى ۋاقىتتا كەلىپ, ءوز جۇمىستارىنا دەرەۋ كىرىسىپ جاتادى. نان, ەت ونىمدەرىنەن جاسالعان تاعام ۋاقىتىندا تەزىرەك ءازىر بولۋ كەرەك. ال ساعات تاڭعى جەتى جارىمنان باستاپ ادامدار تاماق ىشۋگە كەلە باستايدى. جەكە ءدامحانام بار دەپ قول قۋسىرىپ وتىرعان ءلايلانى بايقامادىق, ول جۇمىسشىلارىمەن بىرگە نان يلەپ, تاماق ءپىسىرىپ, جانتالاسىپ ءجۇر.
راۋشان نۇعمانبەكوۆا.سەمەي.
