قوعام • 21 شىلدە, 2024

دوس تۇعىرىنداعى تۇلعا

320 رەت
كورسەتىلدى
4 مين
وقۋ ءۇشىن

”ادامدار كوپ, كىسىلەر از”
كونفۋتسي

دوس تۇعىرىنداعى تۇلعا

كىسىلىك — ۇلى قاسيەت. ول ۇيرەنەتىن ونەر ەمەس, وقىپ بىلەتىن عىلىم دا ەمەس. اتانىڭ اقىلىنان, انانىڭ اق سۇتىنەن باستاۋ الاتىن, سيرەكتەردىڭ عانا ۇلەسىنە تيەتىن تالانتتىڭ جەمىسى, سۇيكىمدى قاسيەت. سونداي سيرەك قاسيەت يەلەرىنىڭ قاتارىنا مەن سىر وڭىرىنە قادىرى ورتاق ازامات قىلىشباي الدابەرگەن ۇلى بيسەنوۆتى جاتقىزار ەدىم.

ول قانداي قىزمەتتە, قانداي بيلىك ساتىسىندا بولماسىن بيلىك پەن پاراسات اراقاتىناسىن اجىراتا ءبىلدى, كرەسلونىڭ كۇشىنە ەمەس, ءوزىنىڭ ىسىنە سەندى. اركەز قاي ىستە, قاي بۇرىلىستا بولسىن, كىسىلىگى باسىم تۇردى. ول حالىقتىڭ بۇكىل ارەكەت-قيمىلىن, ءبىلىم-بىلىگىن تارازى باسىنا سالىپ وتىراتىنىن ارقاشان جادىندا ۇستاپ, ءوزىن سول ەل-حالقىنىڭ قىزمەتشىسىمىن دەپ سانادى.

كەيبىرەۋ قىلىشباي الدابەرگەن ۇلىنىڭ قىزمەت بابىنداعى اسا قاتاڭ تالاپشىلدىعىن تىلىنە تيەك ەتەدى. ول ەشقاشان قاتاڭ مىنەزدى ءوز وكتەمدىگىن كورسەتۋگە, كۇشتەپ مويىنداتۋعا, بەلدەن باسىپ بەدەل جيناۋعا قولدانعان ەمەس, ىسكەرلىكتىڭ, رەتتىلىكتىڭ, جيناقتىلىقتىڭ, اقىرىندا تەمىردەي ءتارتىپ پەن شەبەر ۇيىمداستىرۋشىلىقتىڭ گەنەراتورى رەتىندە پايدالانىپ, ول تالاپتى اۋەلى وزىنە, سونان سوڭ بارىپ اينالاسىنا بىردەي قويا ءبىلدى. «مىناۋ تۋىسىم, مىناۋ جاقىنىم, مىناۋ قيماس دوسىم» دەپ الالامادى. ەڭ باستىسى, قىزمەتتەستەرىنىڭ قابىلەت-قارىمىن تانىپ, ىشكى جان دۇنيەسىن كورىپ, سوعان ساي باعىت-باعدار بەرىپ, بولاشاققا باۋلىدى. سول سەبەپتى دە ول قاي جەردە كىشىلىك, قاي جەردە كىسىلىك كورسەتۋ كەرەگىن بىلەتىن كەمەل, قانداي ۋاقىتتا بولماسىن ەل مۇددەسىنە قىزمەت ەتۋگە ءبىلىمى, بىلىگى, تاجىريبەسى, جاڭاشىلدىعى, ەڭبەكقورلىعى, قابىلەتى جەتەتىن, ۋاقىتپەن بىرگە تولىسىپ, قالىپتاسقان ازامات رەتىندە جۇرتىنا مويىندالدى.

ونىڭ سول كەزدەگى دۇنيەجۇزىلىك عىلىمي ورتالىق سانالاتىن ماسكەۋدە دوكتورلىق ديسسەرتاتسيا قورعاۋى, ونىڭ پايداسىن بايتاق وتانىنىڭ كورۋى, قايتا قۇرۋ كەزەڭىندە تاريحى تارماقتالىپ كەتكەن سىر ەلىنىڭ سيمۆولى - قورقىت اتا اتىنداعى قىزىلوردا مەملەكەتتىك ۋنيۆەرسيتەتىن بىرىزدەندىرۋى, پارلامەنت مىنبەرىندە كوتەرگەن بايىرقالى باستامالارىنىڭ شاراپاتىن تۇتاس ۇلت سەزىنۋى, ول دايىنداعان ءاربىر كادردىڭ ءوڭىر دامۋىندا ويىپ الار ءوز ورىنى بولۋى, قوعامدىق كەڭەستە قوعام اتىنان ايتقان ويلارىنىڭ ماسەلەگە دارمەن بولا كەتۋى, ءتول ينتەلليگەنتسيامىزدىڭ اتاۋلى القاسى سانالاتىن ۇلتتىق قۇرىلتايداعى ايشىقتى ورىنى, ءبارى-ءبارى تۇلعانىڭ تۇتاس بولمىسىن بەينەلەپ تۇرعان جوق پا؟..

قىلىشەكەڭ قازىر قۇرىلىسشى-ينجەنەر, تەحنيكا عىلىمدارىنىڭ دوكتورى عانا ەمەس, ءوڭىر رۋحانياتىنىڭ كوشباسىندا تۇرعان قايراتكەر. ونى اقىن دا, ءتىلشى-عالىم دا, تاريحشى-ەتنوگراف تا, حيميك-بيولوگ تا, جىرشى-جىراۋ دا, ءارتۇرلى ورتا ليدەرلەرى دە, ساياسي ساتىداعى مەملەكەتتىك قىزمەتكەرلەر دە ۇستاز تۇتادى, سەبەبى, ول جۇرتقا ورتاق تۇلعاعا اينالا ءبىلدى. ادام ءۇشىن, ازامات ءۇشىن بۇدان اسقان باقىت بار ما؟

«تاعا تۇياقتى كوتەرەدى, تۇياق تۇلپاردى كوتەرەدى, تۇلپار ەردى, ەر ەلدى كوتەرەدى» دەپ ارداقتىمىز شەرحان مۇرتازا ايتقانداي, ەل-حالقىنا ادال ەڭبەك ەتىپ, كوپكە ۇلگى بولىپ, «ەل اعاسى» دەيتىن بەدەلى بيىك اتاققا لايىقتى پاراساتپەن ورتامىزدى جۇرگەن دوسىمىز قىلىشباي الدابەرگەن ۇلى بيسەنوۆتى بۇگىنگى ءوز باسى ءۇشىن, وتباسى ءۇشىن ەرەكشە كۇنىمەن قۇتتىقتايمىز!

نەمات كەلىمبەتوۆتىڭ ء“ۇمىت ۇزگىم كەلمەيدى” دەگەن حيكاياتىندا كوپكە ءمالىم ۇلاعاتتى ۇستازىنان شاكىرتى “ۇستاز ءسىز قانشا جاسقا كەلدىڭىز؟” دەپ سۇراپتى. سوندا ۇستازى: “مىڭ جاسقا كەلدىم-اۋ” دەپ جاۋاپ قاتادى. شاكىرتىنىڭ “ول قالاي؟” دەگەن سۇراعىنا: ء“ار كەزدە بىرەۋگە كومەك كورسەتىپ, پايدام تيگەن كەزدە مەرەيىم ارتىپ, راحاتتانىپ, ءبىر جاساپ قالامىن” دەگەن ەكەن. قىلىشباي دوسىمىز دا وڭىرىمىزدەگى, ەلىمىزدەگى اتقارىلىپ جاتقان قوعامدىق تىرلىكتەردىڭ بەل ورتاسىندا ءجۇرىپ, ءبىلىم-عىلىم سالاسىندا دا, ازاماتتىق جولدا دا, اعايىندىق جولدا دا كوپكە قولداۋىن, قامقورلىعىن كورسەتىپ جۇرگەن ازامات. ءبىز دە قىلىشباي دوسىمىزعا “مىڭ جاسا” دەگەن تىلەك بىلدىرەمىز!

ۇستاز قىلىش, عالىم قىلىش, قايراتكەر قىلىش ۇلاعاتىمەن وسىرگەن ۇرپاعىمەن, قۇداي قوسقان قوساعى گۇلسىم زىكىرياقىزىمەن بىرگە تەك جاقسى كورسە دەيمىز. ادامزاتقا الاش كەرەك, الاشقا ازامات كەرەك! ازاماتتاردىڭ اعاسى, اقىلشىسى قىلىشباي الدابەرگەن ۇلى حالقىنىڭ, جەرلەستەرىنىڭ قۇرمەتىنە بولەنە بەرسىن!

ءارىپ حوجبانوۆ,
قوعام قايراتكەرى

سوڭعى جاڭالىقتار