ب.داندىعارەۆانىڭ جازۋىنشا, بۇگىندە «تاڭبالى» مۋزەي-قورىعى – ەلىمىزدەگى عانا ەمەس, ورتالىق ازياداعى جالعىز مامانداندىرىلعان مەكەمە. يۋنەسكو-نىڭ دۇنيەجۇزىلىك مادەني مۇراسى جارتاس ونەرىنىڭ كورنەكتى ەسكەرتكىشىن ساقتاۋدى قامتاماسىز ەتەدى. مۋزەي-قورىق عىلىمي-زەرتتەۋ جۇمىستارىن جۇرگىزەدى. تاڭبالى كەشەنى ەسكەرتكىشتەرىنىڭ جاي-كۇيىنە مونيتورينگ جاسايدى, پەتروگليفتەردى ساقتاۋ بويىنشا جوبالاردى جۇزەگە اسىرادى.
اۆتور كولەمدى ماقالاسىندا: «تاڭبالىداعى رەستاۆراتورلاردىڭ جەمىستى جۇمىس تاجىريبەسى – ورتالىق ازيانىڭ وزگە دە ەلدەرىنىڭ ماماندارىنا ۇلگى. وسىنىڭ نەگىزىندە جارتاستاعى سۋرەت ونەرىن ساقتاۋدىڭ وتاندىق مەكتەبى قالىپتاستى دەسەك بولادى. قازاقستان عالىمدارى جۇرگىزگەن زەرتتەۋ جۇمىستارىنىڭ ناتيجەسى تاڭبالى پەتروگليفتەرىنىڭ بىرەگەي الەمدىك قۇندىلىعىنا نەگىزدەمە بولدى, ول 2004 جىلى «تاڭبالى ارحەولوگيالىق لاندشافىنىڭ پەتروگليفتەرىن» يۋنەسكو تىزىمىنە ەنگىزۋ كەزىندە تانىلدى», دەپ جازادى.
ماقالادا جازىلعانداي, كەيىنگى جىلدارى تاڭبالىعا جاقىن ورنالاسقان قوعالى مەن المالى شاتقالدارى ارحەولوگيالىق تۇرعىدا زەرتتەلە باستاعان. قوعالىدان ەجەلگى تۇرىك ميفولوگياسى مەن كۋلتتىك عۇرىپتىق تاجىريبەدەگى كەيىپكەرلەر مەن تۇتاس كورىنىستەردى بەينەلەيتىن ءۇش ءمۇيىزدى ءتاج كيگەن ايەل كەيىپكەرىنىڭ بەينەسى (ۇماي), تۇركى كوسەمىنە تابىنۋ (قاعان), تاعى باسقا بىرەگەي جارتاس سۋرەتتەرىنىڭ شوعىرى تابىلعان. ال المالى شاتقالىنان كوپتەگەن ەجەلگى جانە ورتاعاسىرلىق تۇراق تابىلدى, ولاردىڭ ماڭىندا باتىس تۇرىك, تۇرگەش, قارلۇق قاعاناتتارىنىڭ تاڭبالارى كەزدەسەدى.
قازىرگى كەزدە المالى مەن قوعالىدا كەشەندى زەرتتەۋ ماقساتىندا «تاڭبالى» مۋزەي-قورىعىنىڭ عىلىمي تاريحي-ارحەولوگيالىق ەكسپەديتسياسى قۇرىلىپ جاتىر. اۋقىمدى باعدارلامانى ىسكە اسىرۋعا بەلگىلى وتاندىق جانە شەتەلدىك مامان-تۇركولوگتەر – ارحەولوگتەر, تاريحشىلار, فيلولوگتەر قاتىسادى. بۇل «تاڭبالى» تاريحي-ارحەولوگيالىق ەكسپەديتسياسىنا حالىقارالىق سيپات بەرەدى.
ماقالانىڭ تولىق نۇسقاسىن مىنا سىلتەمە ارقىلى وقي الاسىز.
