فوتو: kaz.inform.kz
ەلىمىزگە العاشقى رەسمي ساپارىمەن كەلگەن مالتالىق مەيمانعا العىس ءبىلدىرىپ, كەلگەن قادامىنا قۇت تىلەگەن مۇرات نۇرتىلەۋ مالتا سىرتقى ساياسات ۆەدومستۆوسى باسشىسىنىڭ ەلىمىزگە جاساعان العاشقى رەسمي ساپارىنا ەرەكشە ءمان بەرەتىنىمىزدى اتاپ ءوتتى.
«ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ قازىرگى توراعاسى استاناعا ەلىمىزدەگى جاۋاپتى كەزەڭدە كەلىپ وتىر. ەلىمىز ايتارلىقتاي دەموكراتيالىق جەتىستىكتەرگە قول جەتكىزىپ, ادىلەتتى قازاقستان قۇرۋ جولىندا كەلەدى. ءبىز بۇگىنگى ساپاردى مەملەكەت باسشىسى قاسىم-جومارت توقاەۆ باستاماشىلىق ەتكەن ىرگەلى ساياسي, الەۋمەتتىك-ەكونوميكالىق رەفورمالارىمىزدى قولداۋدىڭ ايقىن كورىنىسى دەپ ەسەپتەيمىز. تۇعىرى بەرىك, ەكونوميكاسى مىعىم, حالىقارالىق ساياسي ارەناداعى بەدەلى بارىنشا مويىندالعان مالتا بۇگىندە ەۋروپالىق وداقتاعى قازاقستاننىڭ ماڭىزدى دا سەنىمدى سەرىكتەسى بولىپ وتىر. ەلدەرىمىز اراسىنداعى ديپلوماتيالىق قاتىناستار وسىدان وتىز ءبىر جىل بۇرىن ورناتىلعان. كەيىنگى كەزدە استانا مەن ۆاللەتتا اراسىنداعى ساياسي ديالوگتىڭ دامۋى قارقىن الا باستادى», دەگەن م.نۇرتىلەۋ ەكونوميكالىق جانە مادەني-گۋمانيتارلىق ىنتىماقتاستىقتىڭ دا بولاشاعى وراسان زور ەكەنىنە توقتالدى.
«ساۋدا-ەكونوميكالىق الەۋەتىمىزدى تولىق پايدالانۋ ماقساتىندا مينيستر بورچپەن تۋريزم, وڭدەۋ, جەر قويناۋىن بارلاۋ, تەڭىز لوگيستيكاسى سياقتى پەرسپەكتيۆالى سەكتورلار بويىنشا جۇمىستى جانداندىرۋدى ۋاعدالاستىق. قازاقستان ازاماتتارى ءۇشىن ەۋروپالىق وداقتىڭ ۆيزالىق رەجىمىن جەڭىلدەتۋ ماسەلەسىنە بولەك توقتالدىق. ءبىزدىڭ ويىمىزشا, ونىڭ وڭ شەشىلۋى سان قىرلى بايلانىستاردىڭ بەلسەندى دامۋىنا زور سەپتىگىن تيگىزەر ەدى», دەدى م.نۇرتىلەۋ.
مۇرات ابۋعالي ۇلى سونداي-اق ەقىۇ توراعاسىمەن وڭىرلىك جانە جاھاندىق كۇن تارتىبىندەگى وزەكتى تاقىرىپتار بويىنشا جان-جاقتى پىكىر الماسقانىن جەتكىزدى. وعان قوسا كوپتەگەن حالىقارالىق ماسەلەلەر بويىنشا ەلدەرىمىزدىڭ ۇستانىمدارى ۇقساس ءارى جاقىن ەكەنىن اتاپ ءوتتى.
«ەلىمىزدىڭ بيىلعى بىرقاتار ءىرى حالىقارالىق ۇيىمداعى توراعالىعى بارىسىن ورتاعا سالدىق. سونداي-اق حەلسينكي قورىتىندى اكتىسى قابىلدانعانىنىڭ 50 جىلدىعى قارساڭىندا, ەۋروپاداعى قاۋىپسىزدىك جانە ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنىڭ ءرولى مەن بەدەلىن ارتتىرۋ جولدارىن قاراستىردىق. قازىرگى قالىپتاسقان گەوساياسي احۋال كەزىندەگى ۇيىمدا بولعان ينستيتۋتسيونالدى داعدارىسقا قاراماستان, ءبىز ونىڭ اسەرىن باسەڭدەتۋ ماقساتىندا كەشەندى جۇمىس جۇرگىزىپ وتىرمىز. وسىدان ون ءتورت جىل بۇرىن قابىلدانعان استانا دەكلاراتسياسىنىڭ قاعيداتتارى ءوز وزەكتىلىگىن جوعالتپاي, جىلدان-جىلعا ماڭىزدىلىعىن ساقتاپ كەلەدى. بۇگىن دە ۆاللەتتا ۇيىمعا توراعالىق ەتىپ, وسى جاۋاپتى مىندەتتى ۇلكەن ابىرويمەن اتقارىپ وتىر», دەدى م.نۇرتىلەۋ.
كەزدەسۋ بارىسىندا مالتالىق ارىپتەسىمەن ديالوگكە ارنالعان بىرەگەي پلاتفورمانى حەلسينكي اكتىسى مەن استانا دەكلاراتسياسى رۋحىندا ودان ءارى دامىتۋ جايىندا كەلىسكەندەرىن اتاپ ءوتتى.
يان بورچ الدىمەن ەلىمىزدەگى تاسقىن سۋ سالدارىنان بولعان قيىن جاعدايعا بايلانىستى ءبىزدىڭ حالىققا كوڭىلىن ءبىلدىردى.
«ادام شىعىنى بولىپ, تۇرعىن ۇيلەردى جەرمەن-جەكسەن قىلعان جانە مال-م ۇلىكتىڭ قىرىلۋىنا اكەلگەن كوكتەمدەگى سۋ تاسقىنىنان زارداپ شەككەن قازاقستان حالقىنا شىن جۇرەكتەن كوڭىل ايتامىن. سابىرلىلىق, شىدامدىلىق پەن توزىمدىلىك تانىتقان قازاق حالقىن جوعارى باعالايمىز. ەقىۇ سىزدەرمەن ىنتىماقتاستىقتى قالايدى جانە قازاقستاندى قولداۋعا نيەتتى», دەدى ەقىۇ توراعاسى.
سونداي-اق ول استانانىڭ مەرەيتويلىق دەكلاراتسياسى قاشاندا ەقىۇ تاريحىنداعى ىرگەتاس بولىپ قالا بەرەتىنىن ەرەكشە اتاپ ءوتتى. 2010 جىلعى استانا ءسامميتىنىڭ ءساتتى وتكەنىن ايتتى. سونىمەن قاتار قازاقستاننىڭ قاۋىپسىزدىكتىڭ ءۇش ولشەمىندە ماڭىزدى ورىن الاتىنىن, بەلسەندى ءرول اتقاراتىنىن اتاپ ءوتتى. جەر داۋىمەن اسكەري قاقتىعىسقا دەيىن بارىپ, اۋرە-سارساڭعا تۇسكەن ازەربايجان مەن ارمەنيا اراسىنداعى بەيبىت كەلىسىمدەردىڭ ورنىعۋىنا جاردەم بەرىپ, اراعايىندىق تانىتقان ەلىمىزدىڭ حالىقارالىق بەدەلىنە دە جوعارى باعا بەردى.