فوتو: zhaikpress.kz
«قتج» ۇك» اق قىزمەتكەرلەرى بيزنەس-قوعامداستىقتىڭ نازارىنا كىرىستەر مەن شىعىستاردى بولەك ەسەپكە الۋ ادىستەمەسىن ازىرلەۋ, متج قىزمەتتەرىنە تاريفتەردى بەلگىلەۋ جانە ىسكە اسىرۋعا ىلەسپە نورماتيۆتىك قۇقىقتىق بازانى قالىپتاستىرۋ بويىنشا ۇسىنىمدار ازىرلەۋ ءۇشىن كونكۋرستىق راسىمدەردەن كەيىن انىقتالعان PWC كەڭەسشىلەر توبىن ۇسىندى.
«اتامەكەن» ۇكپ جانە سالالىق بىرلەستىكتەر «قتج» ۇك» اق متج قىزمەتتەرىنە جاڭا تاريفتىك ساياساتىن ازىرلەۋ بويىنشا جول كارتاسىن قاراۋعا الدى.
تالقىلاۋ بارىسىندا جيىنعا قاتىسۋشىلار تەحنيكالىق تاپسىرمادا قانداي مىندەتتەر قويىلعانى, ونىڭ ۇلتتىق ەكونوميكانىڭ مۇددەسى قالاي كورىنىس تاپقانى تۋرالى دالەلدى جاۋاپتار الماعاندارىن اتاپ ءوتتى.
سونىمەن بىرگە, «قتج» ۇك» اق قولدانىستاعى № 10-01 پرەيسكۋرانتتىڭ ورنىنا متج قىزمەتتەرىنە جاڭا پرەيسكۋرانت ازىرلەۋ قاجەتتىگىن, وعان سايكەس تاسىمالداۋ ىشكى جانە ەكسپورتتىق تاسىمالداردا جۇزەگە اسىرىلىپ, ترانزيتتىك تاسىمالداۋ ەسكەرىلىپ, وتاندىق جۇك جونەلتۋشىلەر ەسەبىنەن متج جەلىلىك ينفراقۇرىلىمىن دامىتۋ قامتاماسىز ەتىلەتىنىن ايتتى.
ايتا كەتۋ كەرەك, كولىك مينيسترلىگىنىڭ دەرەگى بويىنشا 2023 جىلدىڭ اياعىندا قازاقستاندا تەمىرجول كولىگىمەن ترانزيتتىك تاسىمالداۋ كولەمى 20 پايىزعا ءوستى, بۇل مينيسترلىكتىڭ كولىك ينفراقۇرىلىمىنا قوسىمشا سالماق تۇسىرەدى.
سوندىقتان جاڭا تاريفتىك ادىستەمەنى قالىپتاستىرۋ تاسىلدەرى تەك ەكسپورتتىق, يمپورتتىق جانە ىشكى تاسىمالداۋدى عانا ەمەس, سونىمەن قاتار قازىرگى ۋاقىتتا رەتتەلمەگەن جانە «قتج» ۇك» اق رەنتابەلدىلىگىندە ەلەۋلى جانە تۇراقتى ۇلەس الاتىن ۇلتتىق وپەراتوردىڭ ترانزيتتىك الەۋەتىن دە ەسكەرۋى ءتيىس.
وسىعان بايلانىستى بيزنەس-قوعامداستىق «قتج ۇك» اق-نىڭ كىرىستەرى ءبىرتۇتاس ۇيىم رەتىندە دۇنيەجۇزىلىك بانكتىڭ ۇسىنىمىنا سايكەس «بىرىڭعاي كاسسا» قاعيداتى بويىنشا قۇرىلۋى كەرەك.
سونداي-اق جۇك تۇرلەرى بويىنشا تاريفتەردى سارالاۋدان باس تارتۋعا جول بەرمەۋ تۋرالى ۇستانىم ايتىلدى.
الەمدىك تاجىريبەدە كەز كەلگەن نارىق ۇلگىسىندە جۇك ءتۇرى بويىنشا سارالانعان باعا بەلگىلەنەدى. تەمىر جول ءتاريفى ارقاشان ءتيىمدى سۇرانىسقا بايلانىستى. قىمبات (دايىن ءونىم) جانە ارزان (شيكىزات) تاۋارلار ەشقاشان بىردەي تاريفپەن تاسىمالدانبايدى.
قازاقستاندا تەمىر جول كولىگى وندىرىستىك ينفراقۇرىلىمنىڭ ماڭىزدى قۇرامداس بولىگى بولىپ تابىلادى. تەڭىزگە شىعا المايتىن ورتادا جانە اۆتوموبيل جولدارىنىڭ جەتكىلىكسىز دامۋ جاعدايىندا تەمىرجول ارقىلى جۇك تاسىمالى تاريفتەرى تەك سالالاردىڭ عانا ەمەس, جالپى ەكونوميكانىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىنە اسەر ەتەدى.
ۇلتتىق تەمىرجول كومپانياسىنىڭ ىقپالىمەن, تۇتىنۋشىلاردىڭ مۇددەسى ەسكەرىلمەي قابىلداناتىن بىرجاقتى شەشىمدەردىڭ سالدارى جۇك جونەلتۋشىلەرگە, تەمىر جولدىڭ وزىنە دە كەرى اسەر ەتەتىنى انىق.
تاريفتىك قۇرىلىمنىڭ بۇزىلۋى (وعان سايكەس سۋسىمالى جۇكتەردى تاسىمالداۋعا تاريفتەر ايتارلىقتاي وسەدى) قازىرگى كۇردەلى گەوساياسي جاعدايدا قازاقستاندىق وندىرۋشىلەردىڭ باسەكەگە قابىلەتتىلىگىن جوعالتۋعا اكەلەدى.
بۇل قازاقستاندىق ەكسپورتتاۋشىلاردىڭ الەمدىك نارىقتاعى پوزيتسياسىن ايتارلىقتاي السىرەتەدى جانە ەاەو-نىڭ باسقا مەملەكەتتەرىنىڭ وندىرۋشىلەرىمەن سالىستىرعاندا ولاردى كەمسىتەدى. ەاەو-نىڭ بارلىق ەلدەرىندە جانە كورشىلەس ەلدەردە جۇك تۇرلەرى بويىنشا تاريفتەردى سارالاۋ بار.
ۇكپ وڭدەۋشى ونەركاسىپتىڭ, تاۋ-كەن مەتاللۋرگيا كەشەنىنىڭ جانە اگروونەركاسىپتىك كەشەننىڭ جۇك تۇرلەرى بويىنشا تاريفتىك ديففەرەنتسياتسيانى جويۋعا قارسى شوعىرلاندىرىلعان پوزيتسياسىن ۇستانادى. تاريفتەردى سارالاۋ جويىلعان جاعدايدا وتاندىق ەكونوميكانىڭ تۇراقتىلىعىنا قاۋىپ توندىرەتىن جانە جاعىمسىز الەۋمەتتىك سالدارعا اكەپ سوعاتىن ەكسپورتتىق ءونىمدى تاسىمالداۋ قۇنىنىڭ ەسەلەپ ءوسۋىنىڭ ەلەۋلى تاۋەكەلدەرى تۋىندايدى.
سونداي-اق وتىرىس قورىتىندىسى بويىنشا «قتج» ۇك» اق «اتامەكەن» ۇلتتىق كاسىپكەرلەر پالاتاسىنا وسى جوبانىڭ تەحنيكالىق سيپاتتامالارىنىڭ بەكىتىلگەن نۇسقاسىن, ولاردىڭ ۇقساس جوبالارداعى تاجىريبەسىن ۇسىنۋدى, جاڭا تاريفتىك ادىستەمە تۇجىرىمداماسى بويىنشا جوبالار مەن پايىمداۋلار, سونداي-اق سوڭعى وتىرىستا ايتىلعان تت جانە جول كارتاسىنا ۇكپ-نىڭ رەسمي ۇستانىمى مەن ۇسىنىستارىن جولداۋ تۋرالى شەشىم قابىلداندى.
