تالبەسىك • 06 ماۋسىم, 2024

ورمان شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا جاۋاپكەرشىلىك قاجەت

221 رەت
كورسەتىلدى
5 مين
وقۋ ءۇشىن

«Amanat» پارتيالىق باقىلاۋ كوميتەتىنىڭ وتىرىسىندا الداعى جازعى-كۇزگى ءورت قاۋپى كەزەڭىنە بايلانىستى ورمان جانە تابيعاتتى قورعاۋ مەكەمەلەرىنىڭ كادر تاپشىلىعى, تەحنيكانىڭ توزۋى, ۇشقىشسىز ۇشاتىن اپپاراتتار ساتىپ الۋ جانە ورمان شارۋاشىلىعى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسىن ارتتىرۋ سىندى وزەكتى ماسەلەلەرى تالقىلاندى.

ورمان شارۋاشىلىعىن دامىتۋعا جاۋاپكەرشىلىك قاجەت

ەكولوگيا جانە تابيعي رەسۋرس­تار ءمينيسترى ەرلان نىسانباەۆ­تىڭ ايتۋىنشا, وتكەن جىلى تابي­عاتتى قورعاۋ مەكەمەلەرىنىڭ ماتەريالدىق-تەحنيكالىق بازاسىن جا­ڭارتۋ ءۇشىن 25 ءورت ءسوندىرۋ ماشي­ناسى, 51 شاعىن ورمان پاترۋل­دىك كەشەنى, 154 تراكتور, 73 پات­رۋلدىك ماشينا, سونداي-اق 655 باسقا دا جابدىقتار ساتىپ الىنعان.

«ورمان جانە تابيعاتتى قور­عاۋ مەكەمەلەرىندە تەحنيكا­لىق جاراق­تاندىرۋدىڭ جەتكىلىكسىز­دىگىن اتاپ ءوتۋ قاجەت. ورمان ءورتىن ءسوندىرۋ ستانساسىنىڭ سانى ستاندارت بو­يىنشا 729 بولۋعا ءتيىس. بىزدە بارى – 254, ولاردىڭ باسىم بولىگى وتكەن عاسىردىڭ 60-70-جىلدارىندا سالىنعان. ورمان ءورتىن ءسوندىرۋ ستان­سالارىندا 1145 تەحنيكا بار, ونىڭ 510-ى عانا جۇمىس ىستەۋ­گە جا­رامدى, جارتىسىنان استامى اقاۋلى. سونىمەن قاتار ۇش­قىش­سىز ۇشۋ اپپاراتتارىنىڭ جەتىس­پەۋشىلىگى (154 ورمان جانە تابيعات­تى قورعاۋ مەكەمەلەرىنە بارلىعى 99 دانا بەرىلگەن) ورمانداردى تولىعىمەن اەروۆيزۋالدى تەكسەرۋگە مۇمكىندىك بەرمەيدى. مىسالى, «سەمەي ورمانى» تابيعي رەزەرۆاتىندا بىردە-ءبىر ۇۇا جوق», دەدى مينيستر.

ورمان شارۋاشىلىقتارىنىڭ بالانسىندا ورتتەردى ءسوندىرۋ ءۇشىن 275 ءورت ءسوندىرۋ ماشيناسى قاراستىرىلعان, بۇل قولدانىستاعى نورمانىڭ شامامەن 111%-ىن قۇرايدى. الايدا ماشينالاردىڭ 198-ءى نەمەسە 72%-نىڭ توزىعى جەتكەن جانە ەسەپتەن شىعارىلۋعا ءتيىس. جابدىقتاۋ ماسەلەسى دە وزەكتى.

ءوز كەزەگىندە «Amanat» پارتيا­سىنىڭ حاتشىسى ەرجان جىلقى­باەۆ جوعارى اۋديتورلىق پالاتا جۇر­گىزگەن توتەنشە جاعدايلار مي­نيسترلىگىنىڭ اۋديت قورىتىندى­لارىنا نازار اۋداردى. الماتى, باتىس قازاقستان جانە شىعىس قازاق­ستان وبلىستارىنىڭ جەكەلەگەن ەلدى مەكەندەرىندەگى ءورت ءسون­دىرۋ بەكەتتەرىنىڭ ءورتتى سوندىرۋگە قاتىسپاعان جاعدايلارى تىركەلدى.

«وعان سەبەپ ماشينالاردىڭ ىستەن شىعۋى جانە جانارمايدىڭ بولماۋى. قازىرگى ۋاقىتتا ەل كولە­مىن­دە تجم قاراماعىندا بار­لىعى 432 ءورت ءسوندىرۋ دەپوسى بار, ونىڭ ىشىندە 172-ءسى (39%) كۇردەلى جوندەۋدى قاجەت ەتەدى, 28-دە (6%) عيماراتتار اپاتتى جاعدايدا. ەلىمىزدە قوسىمشا 121 ءورت ءسوندىرۋ دەپوسىن سالۋ قاجەت. ءوز كەزەگىندە ءورت ءسوندىرۋ قىز­مەت­تەرى تەحنيكالىق جابدىق­تاۋدى تەك جەكەلەگەن پوزيتسيا­لار بويىنشا جۇزەگە اسىرادى, سونداي-اق پايدالانۋ مەرزى­مى وتكەن جانە پايدالانۋعا جارامسىز ماتەريالدىق زاتتار ەسكەرىلەدى. وسىلايشا, ءورت ءسوندىرۋ قىزمەتتەرىن جابدىقتاۋدىڭ دەكلاراتسيالاناتىن دەڭگەيى ولاردىڭ شىنايى جاعدايىن كورسەتپەيدى», دەدى ە.جازىقباەۆ.

جابدىقتاۋ ماسەلەسىنىڭ ولقى­لى­عىنان بولەك, ورمان شارۋاشى­لىقتارى جالاقىنىڭ تومەندىگىنە بايلانىستى كادر تاپشىلىعىن قاتتى سەزىنىپ وتىر. وسى ماسەلەنى كوتەرگەن قوعام قايراتكەرى ەرمەك ابىلعازيەۆ: «كاتونقاراعاي ۇلتتىق پاركى قىزمەتكەرلەرىنىڭ جالاقىسى تومەن, سەبەبى جۇرگىزۋشىلەر, تراكتورشىلار, تازالاۋشىلار ازاماتتىق قىزمەتشىلەر ساناتىنا جاتپايدى. اۋىلدىق جەرلەردە جۇمىس ىستەگەنى ءۇشىن 25% ۇستەمەاقى الۋعا قۇقىلى ەمەس, مەديتسينالىق جاردەماقى دا جوق. ورتا ەسەپپەن 80 مىڭ تەڭگە قولعا تۇسەدى, بۇل كادرلاردىڭ تۇراقتاماۋىنا بىردەن-ءبىر سەبەپ. اسىرەسە ورمان ارالايتىن ينس­پەكتورلار مەن ورمان شەبەرلەرى جوقتىڭ قاسى», دەدى.

پارتيالىق باقىلاۋ كوميتەتى­نىڭ جۇمىس توبى «سەمەي ورمانى» جانە «ەرتىس ورمانى» رەزەرۆاتتارىمەن بىرگە كاتونقاراعاي ۇلتتىق پاركىنە جۇمىس بابىمەن بارعان ەدى. مۇندا دا سول ماسەلەلەر الدان شىقتى – جالاقى تومەن, ماماندار تاپشى, ينفراقۇرىلىم ءوز دەڭگەيىندە دامىماي وتىر.

«جوعارى وقۋ ورىندارىن بىتىرگەن جاس ماماندار شالعايداعى ور­مان شارۋاشىلىقتارىنا جۇ­مىس­قا ورنالاسۋعا ىنتالى ەمەس, ويت­­كەنى ولارعا باسپانا مەن جايلى ءومىر ءسۇرۋ جاعدايلارىن ۇسى­نۋ­عا مۇم­كىندىك جوق. جەرگىلىكتى كادر­لار­دى ۇستاپ قالۋ ءۇشىن سالادا جۇ­­مىس ىستەيتىن جەرگىلىكتى جاس ما­مان­­دارعا جانە جالپى جاستارعا اۋدان اكىمدىكتەرىنەن اۋداندا سۇرا­نىس­قا يە ماماندىقتارعا ءبىلىم بەرۋ گرانتتارىن ءبولۋ, بىلىكتىلىكتى ارت­تىرۋ كۋرستارىن ۇيىمداس­تى­رۋ, تۇرعىن ءۇي, جۇمىس ورىن­دا­رىن بەرۋ تاجىريبەسىن كەڭەيتۋ قاجەت», دەدى پارتيالىق باقى­لاۋ كو­مي­تەتىنىڭ توراعاسى پاۆەل كازانتسەۆ.

كوميتەت مۇشەلەرى ورتالىق جانە جەرگىلىكتى اتقارۋشى ورگان­دار­دىڭ اتىنا بىرقاتار ۇسى­نىم قابىلدادى, ونىڭ ىشىندە: ورمان شارۋاشىلىقتارىنداعى ءورت وشاق­تارىن ەرتە انىقتاۋ جۇيە­لەرىن پايدالانۋدى كەڭەيتۋ, ەڭبەك­اقى تولەۋ ۇلگىسىن اۋىستىرۋ, ور­مان شارۋا­شىلىقتارى ءۇشىن قىزمەت­كەرلەرىنە تۇرعىن ءۇي ساتىپ الۋعا رۇقسات بەرۋ, مونيتورينگكە پار­تيالىق باقىلاۋ بەكەتتەرىن تار­تۋ جانە باسقالار. سونىمەن قاتار كو­ميتەت توراعاسى ورمان ورت­­ت­ەرى تۋىن­­­داعان جاعدايدا رەس­پۋب­­ليكا­لىق شتابتى ۋاقتىلى قۇرۋ­دىڭ ما­­­ڭىز­­­دىلىعىنا ەرەكشە نازار اۋداردى.

«رەسپۋبليكالىق دەڭگەيدە شتاب قازىردىڭ وزىندە بولۋى, ول قاجەت بولعان جاعدايدا 1-2 ساعاتتىڭ ىشىندە كوماندانى جۇمىلدىرۋعا ءتيىس. سەبەبى ستاندارتتى رەجىمدەگى ۆەدومستۆوارالىق ءوزارا ءىس-قيمىل ءاردايىم كولدەنەڭ سۇراقتار تۋعىزادى. سۋ تاسقىنى بولعان كەزدە پرەزيدەنت دۇرىس شەشىم قابىلدادى, توتەنشە وكىلەتتىكتەرى بار شتاب قۇرىلدى. وسىلايشا, قازىر دە ورتكە قارسى جۇمىستار بويىنشا توتەنشە شتاب قۇرۋ كەرەك. مەملەكەت باسشىسىنىڭ نۇسقاۋىن كۇتىپ وتىرۋدىڭ قاجەتى جوق», دەپ تۇيىندەدى پ.كازانتسەۆ. 

سوڭعى جاڭالىقتار