فوتو: gov.kz
استانادا شانحاي ىنتىماقتاستىق ۇيىمىنا مۇشە مەملەكەتتەردىڭ سىرتقى ىستەر مينيسترلەرى كەڭەسىنىڭ وتىرىسى جوسپارلانعان. وسى وتىرىسقا قاتىسۋعا ءتيىس اتالعان ەلدەردىڭ وكىلدەرى – پاكىستان پرەمەر-ءمينيسترىنىڭ ورىنباسارى ءارى سىرتقى ىستەر ءمينيسترى موحامماد يسحاك دار قىرعىزستان سىرتقى ىستەر ءمينيسترى جەەنبەك كۋلۋباەۆپەن بىشكەكتەگى جاعدايدى دا تالقىلاماق.
بىشكەكتە بولعان جاپپاي تارتىپسىزدىككە قىسقاشا توقتالىپ وتسەك. قىرعىز رەسپۋبليكاسىنىڭ ىشكى ىستەر مينيسترلىگى ەل استاناسىنداعى جاپپاي تولقۋعا ۇلاسقان شەتەلدىكتەرمەن بولعان توبەلەستىڭ سەبەبىن جانە قالاي بولعان حرونولوگياسىن جاريالادى.
«13 مامىردا تۇنگى ساعات 2.00 شاماسىندا «ۆوستوك-5» شاعىن اۋدانىندا ورنالاسقان پيتستسەريانىڭ الدىندا ءبىر توپ بەلگىسىز ادام شەتەل ستۋدەنتتەرىن جولىقتىرىپ, تيىسە باستاعان. تەمەكى سۇراپ, ارتىنشا قازبالاپ, سۇراقتار قويعان. ءسويتىپ, ولاردىڭ ءبىرى قول جۇمساپ, ال شەتەلدىكتەر قاشا جونەلگەن. ا.وگونباەۆ كوشەسىندەگى وزدەرى تۇرىپ جاتقان حوستەلگە جەتىپ ۇلگەرگەنىمەن, ارتىنان قۋىپ كەلگەن جەرگىلىكتى جىگىتتەر حوستەلگە كىرىپ, شەتەل ازاماتتارىن تەپكىنىڭ استىنا الىپ, اقشالارى مەن قۇندى زاتتارىن تارتىپ العان.
بۇزاقىلاردىڭ تورتەۋى حوستەلدىڭ وزگە دە بولمەلەرىنىڭ ەسىگىن ۇرعىلاپ, كەيبىرىن اشىپ العان. ال قىزدار جاتقان بولمەگە ەنگەندە زارەلەرى ۇشقان قىزدار بار داۋىسپەن كورشىلەرىن كومەككە شاقىرعان. ايقاي-شۋدى ەستىگەن حوستەلدىڭ وزگە دە شەتەلدىك تۇرعىندارى سىرتقا شىعىپ, بۇزاقىلارعا قارسىلىق تانىتقان», دەيدى مينيسترلىكتىڭ رەسمي اقپاراتىندا.
حوستەل اۋلاسىندا بولعان توبەلەستەن ءتورت بۇزاقىنىڭ ۇشەۋى قاشىپ كەتىپ, بىرەۋى دەنە جاراقاتىنا بايلانىستى قالىپ قويعان. حوستەلدەگى شەتەل ازاماتتارى جەدەل جاردەم قىزمەتىن شاقىرىپ, فەلدشەرلەر جاراقات العان بۇزاقىنى اۋرۋحانا جەتكىزگەن. دەگەنمەن بۇزاقى ءوزىن باسقا ەسىممەن تانىستىرىپ, بولعان وقيعا جايلى جارىتىپ ەشنارسە ايتپاي, ءتيىستى مەديتسينالىق كومەگىن العان سوڭ اۋرۋحانادان قاشىپ كەتكەن.
وسىلايشا, بىشكەك قالاسىنىڭ سۆەردلوۆ اۋداندىق ءىىب حوستەلدەگى اتالعان فاكتى بويىنشا قىلمىستىق كودەكستىڭ 280-بابىمەن قىلمىستىق ءىس قوزعاپ, جاعداي تىنشىعانداي بولعان-دى. بۇل ءىس بويىنشا توبەلەسكە قاتىسى بار دەلىنگەن ءتورت شەتەلدىك ۋاقىتشا تەرگەۋ يزولياتورىنا قامالىپ, ال ولارعا ءتيىسىپ, جانجالدى باستاعان بۇزاقىلاردىڭ تەك ەكەۋىنىڭ عانا اتى-جوندەرى بەلگىلى بولدى.
بىراق بەلگىسىز بىرەۋلەر 13 مامىر كۇنى بولعان وقيعانىڭ بەينەماتەريالىن 17 مامىر كۇنى جەلىگە جاريالاپ, قالادا جاپپاي نارازىلىقتىڭ تۋىنا تۇرتكى بولدى. ءسويتىپ, 18 مامىر كۇنى كەشكىسىن اشۋعا بۋلىققان جاستار چۋي داڭعىلى مەن قۇرمانجان داتقا كوشەسىنىڭ قيىلىسىنا جينالدى. ولار قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنان ءوز ەلدەرىندە «تايراڭداپ جۇرگەن» شەتەلدىكتەردى «تاربيەلەۋ» كەرەكتىگىن ايتىپ, ءۇنسىز قالماۋدى تالاپ ەتكەن.
ءتۇسىندىرۋ جۇمىستارىنان كەيىن جينالعاندار تاراپ, جاعداي تولىق باقىلاۋعا الىنعان. بىراق ارانداتۋشىلار تاعى دا تىنىش جاتپاي 13 مامىر كۇنگى توبەلەس كەزىندەگى قىرعىزستاندىق ازاماتتاردىڭ ىشىندە قازا تاپقاندار بار ەكەن دەگەن جالعان اقپارات تاراتىپ, جۇرتتى تاعى دۇرلىكتىردى. ىشكى ىستەر مينيسترلىگى بۇل اقپاراتتىڭ جالعان ەكەنىن ەسكەرتىپ, ەلدى سابىرعا شاقىردى.
كوپ كەشىكپەي وسى جاعدايعا قىرعىزستاننىڭ ۇلتتىق قاۋىپسىزدىك جونىندەگى مەملەكەتتىك كوميتەتىنىڭ توراعاسى كامچىبەك تاشيەۆ تۇسىنىكتەمە بەردى. ونىڭ سوزىنشە, 18 بەن 25 جاس ارالىعىنداعى 700-گە جۋىق ادامنىڭ قارسىلىق بىلدىرۋىنە پاكىستاندىقتاردان بولەك, بانگلادەش, مىسىر, ءۇندىستان سياقتى وزگە دە ەلدەردەن كەلگەن ميگرانتتاردىڭ كوبەيىپ كەتۋى سەبەپشى بولعان. سونداي-اق ەرەۋىلگە شىققاندار ەلدە شەتەلدىك ميگرانتتاردىڭ تىم كوبەيىپ بارا جاتقانىن دا ايتىپ, بيلىكتەن كوشى-قون ماسەلەسىن وسى باستان قولعا الۋدى تالاپ ەتكەن.
قىرعىز پارلامەنتى سىرتقى ىستەر جونىندەگى كوميتەتىنىڭ وتىرىسىندا دەپۋتات نۇرجىگىت قادىربەكوۆ قازىر بۇكىل الەمدە ميگرانتتاردىڭ سانى 300 ميلليونعا جەتىپ, جىلدان-جىلعا كوبەيىپ جاتقانىن, ولاردىڭ ىشىندە قىرعىزدار دا بار ەكەنىن ايتىپ ءوتتى. ماسەلەن, ونىڭ ايتۋىنشا, بۇگىندە اقش-تا 50 مىڭ قىرعىز ازاماتى ءجۇر.
«بىزدىكىلەر دە اقش-تا ارا-تۇرا ءتارتىپ پەن زاڭ بۇزىپ جاتادى. بىراق سولاردى امەريكالىقتار ورە تۇرەگەلىپ, ارتىنان قۋىپ, سوققىعا جىعىپ جاتقان جوق قوي», دەگەن دەپۋتات وتانداستارىن شەتەلدىكتەرگە بىردەن جۇدىرىق الا جۇگىرمەي, تۇسىنىستىكپەن, قۇرمەتپەن قاراۋعا شاقىردى.
ۇكىمەت كىنالىلەردى زاڭ جۇزىندە جاۋاپقا تارتىپ, شەتەلدىكتەرگە كەلتىرىلگەن ماتەريالدىق زالال تولىعىمەن وتەلەتىنىن ۋادە ەتتى. ال بۇل جاعدايعا قاتتى الاڭداعان پاكىستان ءوز ازاماتتارىن ەلىنە قايتارىپ جاتىر.
