سان عاسىرلىق تاريحى بار قالاشىق ەجەلگى ياسسى قالاسىنىڭ ءبىر بولىگى بولعاندىقتان, جوبا يۋنەسكو قادالاعاۋىمەن جۇزەگە اسىرىلىپ جاتىر. كۇمبەزدىڭ تەمىر كونسترۋكتسيالارى, جابىندارى ورناتىلعان. قوجا احمەت ياساۋي كەسەنەسى يۋنەسكو قورعاۋىنداعى تاريحي مۇرا بولعاندىقتان, ونىڭ اۋماعىنداعى جۇمىستار قاتاڭ قاداعالانۋعا الىنعان. «بۇل قالاشىقتىڭ ءار تاسى – تاريح. جۇمىستار تاريحي جادىگەرلەرگە زيان كەلتىرمەۋگە ءتيىس. كوگالداندىرۋعا اسا ءمان بەرەمىز. اينالاسى جاسىل جەلەككە ورانىپ, تۋريستەردى باۋراپ الاتىنداي بولۋى كەرەك. بوي كوتەرەتىن جاڭا نىسانداردىڭ ساپاسىنا باسا نازار اۋدارۋ قاجەت. تاريحي ءارى تۋريستىك نىساندا تۇتاس ءبىر ۇيلەسىمدىلىك بولۋعا ءتيىس», دەدى قالاشىقتا اتقارىلىپ جاتقان جۇمىستاردى باقىلاعان وبلىس اكىمى دارحان ساتىبالدى.
تاريحي قالاشىقتاعى قۇرىلىس جۇمىستارى جالپى اۋماعى 30 گەكتارعا جۋىق جەردە جۇرگىزىلگەن. جوبانىڭ العاشقى كەزەڭىندە شەتەلدەن ارنايى تاپسىرىسپەن جاسالعان 4 شاتىرلى كۇمبەز ورناتىلدى, 27 تىرەك, كارىز سورعى ستانساسى مەن درەناجدى جۇيە سالىندى. كۇلتوبە قالاشىعىن قالپىنا كەلتىرۋ مەن عىلىمي زەرتتەۋگە جەرگىلىكتى عالىمدار اتسالىستى. قالاشىقتا ءارتۇرلى كەزەڭ نىساندارىنىڭ ەسكيزدەرى – قولونەرشىلەردىڭ تۇرعىن ۇيلەرى, زاتتار, ەجەلگى ساۋدا كوشەلەرى, شەبەرحانالار, ىشكى اۋلالار جانە
XII-XIX عع. بەكىنىس قابىرعالارىنىڭ ەلەمەنتتەرى تابىلعان. وسى جادىگەرلەر «كۇلتوبە قالاشىعى» پاركىنە ورناتىلىپ, ساياحاتشىلارعا ۇسىنىلادى.
تۇركىستان
