جاڭا تولقىن, جاسامپاز بۋىن

بۇل باستاماعا جول سالعان – 2019 جىلدىڭ 27 تامىزىندا جارىق كورگەن «پرەزيدەنتتىك جاستار كادر رەزەرۆىنىڭ كەيبىر ماسەلەلەرى تۋرالى» پرەزيدەنت جارلىعى. جاستار كادر رەزەرۆى جونىندەگى ۇلتتىق كوميسسيا قۇرىلدى, كەيىن كونكۋرس جاريالانىپ, قورىتىندىسىمەن 300 رەزەرۆيست ىرىكتەلىپ الىندى. قولى تازا, ءبىلىمى تەرەڭ جاستار ەسكى جولمەن جۇرمەي, جاڭا تالاپتاردى ورىنداۋدا پرە­­زيدەنتتىڭ العا قويعان باستى قاعي­دات­تارىمەن ەڭبەك ەتۋگە نيەتتى.

كادر رەزەرۆىنە ىرىكتەۋ ەكى جىلدا ءبىر رەت وتكىزىلەتىندىكتەن 2021 جانە 2023 جىلدارى ەلۋ-ەلۋدەن ءجۇز ادام ىرىكتەلدى. وتكەن جىلعى كونكۋرسقا قاتىسۋعا 6 404 ادام ءوتىنىش بەرگەن, ول ءبىر ورىنعا 128 ادام دەگەن ءسوز. شەشۋشى سايىستا 100 ادام ىرىكتەلىپ, ول ۇلتتىق كوميسسيادا مۇقيات قارالىپ, قورىتىندىسىندا ەكى ادامنىڭ ءبىرى عانا تاڭدالعان. قاراپ وتىرساڭىز, سىناق كوپ, وعان دايىندىق پەن ءبىلىم كەرەك, باستىسى پرەزيدەنت سايا­ساتىن ورىنداۋعا جاس كادرلاردىڭ كۇش-جىگەرىن جۇمساۋعا تالپىنىسى بار.

قاسىم-جومارت توقاەۆ بيلىك وكىلدەرى ءاردايىم حالىقپەن بىرگە, ياعني ازاماتتارمەن تىعىز بايلانىستا جۇمىس ىستەۋى قاجەت ەكەنىن ۇدايى ايتىپ ءجۇر. «كەز كەلگەن ماسەلەنى ۋاقىتىلى شەشىپ وتىرۋ – نەگىزگى مىندەت. «حالىق ۇنىنە قۇلاق اساتىن مەملەكەتتە» ءدال وسىنداي قۇندىلىقتار ورنىعۋى كەرەك», دەدى مەملەكەت باسشىسى وتكەندە پرەزي­دەنت­تىك جاستار كادر رەزەرۆىنىڭ فورۋ­مىندا.

بۇرىنعى جاساقتالعان كادر رەزەرۆىنىڭ ىشىنەن تاعايىندالعان مينيسترلەر مەن وبلىس اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارى بار, جالپى 270 ادام مەملەكەتتىك ورگاندار مەن كۆازيمەملەكەتتىك سەكتورداعى ءتۇرلى لاۋازىمعا تاعايىندالعان. 33 كادر رەزەرۆى ساياسي لاۋازىمداردا, 5 ادام «ا» كورپۋسىنىڭ اكىمشىلىك قىزمەت­تە­رىن اتقارىپ كەلەدى. بۇل دەرەكتەر پرە­زي­دەنت­تىك كادر كونكۋرستارىندا جەڭىمپاز بولعان, وزىق ويلى جاستاردى ەسكى بيلىك ءالى دە قاتارلارىنا قوسۋعا ق ۇلىقتى ەمەس ەكەندىگىن كورسەتەدى. ورتالىق ورگان­دار­دا­عى ساياسي قىزمەتشىلەر سانى 428 جانە جەرگىلىكتى ورگاندارداعى 313 ادامدى قوسقاندا 741 بولادى ەكەن, سوندا وتكەن 4-5 جىل كولەمىندە رەزەرۆيستەردىڭ 4,4 پايىزى عانا ساياسي بيلىككە تارتىلعان, ياعني 22 ادامعا شاققاندا بىرەۋ عانا. «ا» كورپۋسىنداعى 101 قىزمەتكەر قاتارىندا تەك 5 رەزەرۆيست جاس بار, بۇل جەردە دە جيىر­ما ادامعا ءبىر كادر كەلەدى.

جالپى, ەسكىنىڭ بارىنە توپىراق شاشۋ­عا بولمايدى, وتكەننەن ساباق الۋ كەرەك. وتكەن عاسىرداعى كادر ساياساتىندا باس­شى جەرگىلىكتى حالىقتان بولعاندا, ونىڭ ورىنباسارى ورتالىقتىڭ وكىلى بولاتىن, كەرىسىنشە, باسشى باسقا جاقتان كەلسە, ورىنباسارى جەرگىلىكتى جەردەن تا­عايىندالاتىن. بۇل جۇيەنىڭ ءرولى ءبىر-بىرىنە تەجەۋ بولۋىندا ەدى. سول سياق­تى ورتالىق بەكىتەتىن مينيسترلىكتەر, اگەنت­تىك, كوميتەت باسشىلارىنىڭ جانە وڭىرلەردە وبلىس اكىمدەرىنىڭ ءبىرىنشى ورىنباسارلارى, جەرگىلىكتى باسقارمالار مەن مەكەمەلەردىڭ, اۋدان اكىمدەرىنىڭ ورىنباسارلارى پرەزيدەنتتىك جاستار كادر رەزەرۆىنەن تاعايىندالۋ تاجىريبەسىن ەنگىزگەن ءجون.

تاعى ءبىر قۋانارلىق جايت, جاستار كادرلىق رەزەرۆتەرىن جاساقتاۋدىڭ جەرگى­لىك­تى جەرلەردە جۇرگىزىلۋى. پرەزي­دەنتتىڭ 2023 جىلعى 15 ماۋسىمداعى جارلىعىنا سايكەس «وبلىستار, رەسپۋبليكالىق ما­ڭىزى بار قالالار, استانادا ايماقتىق كادر رەزەرۆتەرىن جاساقتاۋ تۋرالى ەرە­جەسى» بەكىتىلدى. قۇجاتقا سايكەس بيىل 1 ناۋرىزدان باستاپ كونكۋرس وتكىزىلەدى. وب­لىستاردا 15-18 ادامنان, الماتى قالاسىندا 10 ادام ىرىكتەلىپ الىنباق. دەگەنمەن 2 ميلليوننان استام حالقى بار, مىڭداعان مەملەكەتتىك قىزمەت­كەر جۇمىس ىستەيتىن ءىرى مەگاپوليستە بار بولعانى ون ادامنىڭ رەزەرۆكە الىنۋى وتە از دەپ ەسەپتەيمىن. بۇل كونكۋرستى كۇزدە قايتالاپ, ادام سانىن كوبەيتكەن دۇرىس. ويتكەنى بۇل پرەزيدەنتتىڭ كادر سايا­ساتىن ىسكە اسىرۋداعى ماردىمسىز ءىس بولىپ قالادى.

قاسىم-جومارت توقاەۆ پرەزيدەنتتىك جاستار كادر رەزەرۆىنىڭ فورۋمىندا مەم­لە­كەتتىك قىزمەتتە «كوماندامەن كوشۋ» ءۇردىسى ءالى تىيىلماي وتىرعانىن وتكىر سىنعا الدى. وسىعان وراي پرەزيدەنت اكىمشىلىگى, مەملەكەتتىك قىزمەت ىستەرى جونىندەگى اگەنتتىككە بۇل ماسەلەنى قاتاڭ باقىلاۋعا الۋدى, مۇنداي ارەكەتتەرگە باتىل توسقاۋىل قويۋدى تاپسىردى.

جاس كادرلاردى ىرىكتەۋ اياسىندا كان­دي­دات­تاردىڭ ماتىندىك جانە ساندىق اقپا­راتپەن جۇمىس ىستەۋ, سيتۋاتسيالىق تاپسىرمالاردى شەشۋ قابىلەتتەرى, سونداي-اق قۇزىرەتتەرى باعالانادى جانە ولار بىرقاتار اڭگىمەلەسۋدەن وتەدى. بىراق بۇل جەردەگى ءبىر كەمشىلىك – تالاپ­كەر­لەر­دىڭ قازاق تىلىنەن ەمتيحان تاپسىرماۋى. قانشا جەردەن قازاق ءتىلىنىڭ وركەندەۋىن اڭگىمە قىل­عانمەن, ونىڭ قاجەتتىلىگىن بيلىك پەن قوعام ءاردايىم شەگەلەپ وتىرماسا, ودان ناقتى قورى­تىن­دى شىقپايتىنىن تۇسى­نەتىن ۋاقىت جەتتى.

ىرىكتەۋدەن ءساتتى وتكەندەر مەملەكەتتىك قىزمەتتىڭ جانە كۆازيمەملەكەتتىك سەك­توردىڭ جاۋاپتى لاۋازىمدارىنا كونكۋرس­تان تىس تاعايىنداۋ قۇقىعىمەن ءۇش جىل مەرزىمگە رەزەرۆكە الىنادى, ال جەرگىلىكتى جەرلەردە بۇل مەرزىم – ەكى جىل. سونىمەن قاتار كۆازيمەملەكەتتىك ورگانداردا شو­­عىرلانعان ءبىلىمدى جانە تاجىريبەلى جاس­تاردى مەملەكەتتىك قىزمەتكە تارتۋدى ولاردىڭ بۇرىنعى ايلىعى مەن الەۋمەتتىك قورعاۋ پاكەتىن ساقتاي وتىرىپ جۇرگىزۋ كەرەك. بۇل ىستەن مەملەكەت تەك ۇتادى. سوندىقتان دا قازىر بىزگە ادىلەتتى قازاقستاننىڭ جاۋاپكەرشىلىگىن تەرەڭ تۇسىنەتىن جاستار كەرەك.

اتامۇرات شامەنوۆ,

قوعام قايراتكەرى